Bức xúc về điện, đường giao thông nông thôn. Bài 2: Những “ốc đảo” ở vùng nông thôn

Bài 1: Bao giờ mới có điện?

Bài 2: Những “ốc đảo” ở vùng nông thôn

Từ khi tái lập tỉnh đến nay, Bạc Liêu đã tập trung phát triển hạ tầng, nhất là xây dựng giao thông nông thôn (GNTN). Điều đó đã góp phần không nhỏ trong việc rút ngắn khoảng cách giữa nông thôn và thành thị. Tuy nhiên, ở nhiều địa phương, lĩnh vực GTNT vẫn còn gặp khó, có những vùng quê tưởng chừng như “ốc đảo”, không thể đi lại trong mùa mưa vì không có đường GTNT.

Những vùng quê “ốc đảo”

Ở ấp Mỹ Phú Nam (xã Vĩnh Bình, huyện Hòa Bình), nhiều năm qua, người dân ở đây đã quen với việc đi lại bằng đường sông, hoặc lội sình mỗi khi mùa mưa đến. Nhiều nhà trong ấp đã có xe gắn máy, nhưng chỉ có thể dùng làm phương tiện đi lại trong những tháng nắng. Ông Nguyễn Văn Phong (ấp Mỹ Phú Nam) bày tỏ: “Ở ấp tôi có một đoạn đường hơn 1km xe 2 bánh có thể chạy được vào mùa nắng. Còn vào mùa mưa, cha mẹ phải cõng các cháu đi học hoặc phải đưa bằng xuồng. Bà con ở đây đang mong làm con lộ này từng ngày!”.

* Học sinh đi học trên con lộ GTNT xuống cấp (ấp Cầu Đỏ, xã Vĩnh Lộc, huyện Hồng Dân). * Thương lái mua lúa của nông dân xã Vĩnh Bình (huyện Hòa Bình) và vận chuyển bằng đường thủy. Ảnh: L.D

Còn ở ấp An Điền (xã Long Điền Tây, huyện Đông Hải), hàng ngày, anh Đỗ Hoàng Kiên phải đưa con anh đi học (ở trường Tiểu học Long Hải) với quãng đường đi và về hơn 6km. Anh Kiên chia sẻ: “Trời nắng thì mình còn đưa con đi học bằng xe hoặc xuồng. Nhưng nếu hôm nào trời mưa mà nước ròng thì tôi chỉ còn cách cõng con lội bộ rồi đợi ở trường cho hết giờ học, rồi lại cõng con về. Thành thử con đi học thì cha cũng phải đi theo”. Theo nhiều người dân, cái ấp này được ví như “ốc đảo” vì giao thông trắc trở, trời mưa không thể đi lại bằng xe, còn đi đò máy thì lại phụ thuộc vào con nước.

Không riêng gì những vùng nông thôn xa, mà ngay cả ở xã nông thôn mới vẫn còn tồn tại không ít những con đường lầy lội, những xóm “ốc đảo”. Như con đường tiếp giáp 2 ấp Tường II - ấp Mỹ Phú Tây (xã Hưng Phú, huyện Phước Long). Con lộ này dài hơn 1km (với hơn 40 hộ dân sinh sống) chỉ cách đường trục chính Bạc Liêu - Phước Long chưa đầy 2km, nhưng vẫn chưa được đấu nối nên vẫn còn là con đường đất.

Ở ấp Tường Tư (xã Hưng Phú, huyện Phước Long), những học sinh cấp 1 phải dắt xe đạp vượt con đường lầy lội hơn 600m ra lộ bê-tông để đến trường Tiểu học A Hưng Phú. Anh Quách Văn Siệt (ấp Tường Tư) than thở: “Bà con ở đây đợi làm lộ hơn 31 năm rồi. Không có lộ, mùa mưa, mấy đứa nhỏ đi học cực lắm! Nhiều cháu đi chưa tới trường thì quần áo ướt loi ngoi, lấm lem sình bùn vì bị ngã”.

Kém phát triển vì giao thương ách tắc

Giao thông ách tắc sẽ làm ảnh hưởng rất nhiều đến sự phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Không có lộ GTNT, việc mua bán, trao đổi hàng hóa giữa các vùng nông thôn với các chợ trung tâm gặp rất nhiều trở ngại. Thương lái sẽ khó tiếp cận sản phẩm do nông dân sản xuất. Ngược lại, nông dân cũng gặp khó trong vận chuyển hàng ra chợ đầu mối. Bà Lê Thị Hằng (ấp Mỹ Phú Nam) nói: “Người dân ở đây thường đi mua bán ở 3 chợ là chợ Vĩnh Hưng, Trưởng Tòa, hoặc chợ Bàu Sàng, nhưng dù có đi chợ nào thì cũng phải đi xuồng là chủ yếu, vì không có đường giao thông bộ. Hạt lúa ở đây sản xuất ra thường bán thấp giá hơn so với những nơi khác, do người mua phải tính phí chuyên chở”.

Một trong những bài học kinh nghiệm đã được đúc kết là muốn phát triển sản xuất thì giao thông phải đi trước một bước. Vậy mà, ở Bạc Liêu thì ngược lại, bởi sản xuất luôn phát triển trước giao thông. Nghịch lý này đã đẩy nhiều mô hình sản xuất mới rơi vào cảnh “phá sản” và không phát huy hiệu quả. Như vụ dưa hấu mới đây, bà con nông dân ở ấp Mỹ Phú Nam phải bán dưa với giá thấp gần 2.000 đồng/kg so với những nơi khác. Nguyên nhân cơ bản vẫn là không có đường giao thông, nên chỉ có thể bán cho những ghe nhỏ vào được các kênh nội đồng. Không có đường giao thông cũng là nguyên nhân làm cho các doanh nghiệp, nhà đầu tư ngại đầu tư về vùng nông thôn. Vì doanh nghiệp không thể bỏ hàng chục tỷ đồng để làm đường.

Những con đường chờ vốn

Vẫn còn những con đường thi công dang dở, hoặc phải nằm ì chờ vốn. Như tuyến đường đi từ ấp Cầu Đỏ (xã Vĩnh Lộc) về huyện Hồng Dân đã dừng thi công trong nhiều năm nay. Hàng ngày, người dân ở đây phải đi lại trên một đoạn đường gần 5km trải đá 4x6. Anh Nguyễn Văn Hậu (ấp Cầu Đỏ) cho biết: “Đã có nhiều người bị tai nạn, té xe vì chạy trên tuyến đường này. Lâu lâu lại có những hòn đá bị bánh xe cán trên đường bắn vào nhà làm vỡ cả cửa kính”.

Bên cạnh những con đường đợi vốn, còn nhiều con đường xuống cấp nghiêm trọng cũng nằm trong tình trạng chờ vốn đầu tư. Theo ông Huỳnh Trường Giang, Trưởng phòng Kinh tế - Hạ tầng huyện Đông Hải: “Huyện Đông Hải có 64 tuyến đường xuống cấp chưa có vốn để nâng cấp. Bên cạnh đó, có 59 tuyến đường khác chưa đạt tiêu chí nông thôn mới vì mặt đường còn hẹp, đang chờ vốn để mở rộng. Đặc thù địa lý của huyện Đông Hải là đất thấp, kênh rạch nhiều, nên vấn đề đầu tư xây dựng các công trình giao thông cũng gặp không ít khó khăn, nhất là vốn”.

Ngoài ảnh hưởng do không vốn và thiếu vốn đầu tư, việc xây dựng đường GTNT hiện nay còn vướng cả giải phóng mặt bằng. Có những tuyến đường đã xây dựng và dự kiến sẽ hoàn thành trong năm 2012, nhưng lại vướng mặt bằng nên phải ngừng thi công, như tuyến Ngan Dừa - Ninh Hòa - Ninh Quới, tuyến Cầu Sắt (xã Ninh Quới, huyện Hồng Dân)…

Trong chuyến công tác của Phó Thủ tướng Chính phủ - Vũ Văn Ninh với tỉnh Bạc Liêu về thực hiện Nghị quyết Trung ương 7 (khóa X) về nông nghiệp - nông dân - nông thôn, ông Nguyễn Phong Quang, Phó ban Thường trực Ban chỉ đạo Tây Nam bộ, khẳng định: “Muốn xây dựng thành công nông thôn mới, muốn nông thôn phát triển thì phải ưu tiên đầu tư phát triển hạ tầng. Trong đó, giao thông phải đi trước một bước”…

Phạm Đoàn - Kim Trung

Bài cuối: Cần đầu tư phát triển hạ tầng nông thôn