Để người dân không bị lừa đảo qua đường link xấu, độc

Cùng với sự phát triển như vũ bão của công nghệ thông tin, công nghệ số, mặt trái của nó chính là quá nhiều thông tin cá nhân không được bảo mật, bị lộ, lọt dữ liệu trên mạng xã hội. Lừa đảo trực tuyến diễn ra ngày càng phức tạp với nhiều thủ đoạn tinh vi, gây thiệt hại lớn cho các cơ quan, tổ chức, cá nhân và doanh nghiệp.

Cục An toàn thông tin cảnh báo và hướng dẫn người dân cách giải quyết khi gặp lừa đảo trực tuyến. Ảnh: K.P

CẢNH GIÁC VỚI CÁC LINK XẤU, ĐỘC

Gần đây, trên mạng xã hội Facebook đã xuất hiện thêm một phương thức lừa đảo khác, gây ra tiềm ẩn rủi ro đối với người dùng. Cụ thể, nhiều trang Facebook cá nhân, trang Fanpage đăng tải các bài viết với thông tin giật gân, thu hút sự tò mò của nhiều người, kèm thêm thủ thuật tăng tương tác với nhiều lượt xem, lượt tương tác, sau đó, đối tượng sẽ đăng tải các bình luận chứa các đường link, phần lớn các đường link rút gọn sẽ dẫn về các trang mua sắm, thương mại điện tử. Đây là một dạng spam quảng cáo gây khó chịu cho người dùng khi sử dụng mạng xã hội nhưng vẫn được chấp nhận. Tuy nhiên, lợi dụng phương thức quảng cáo này, nhiều tội phạm mạng sẽ chèn đường link rút gọn có chứa mã độc, khi người dùng truy cập vào link này sẽ hướng người dùng đến một trang giả mạo như đăng nhập Facebook, App ngân hàng. Các trang này yêu cầu người dùng cần phải đăng nhập thông tin mới có thể tiếp tục xem bài viết hoặc mua sắm, nếu làm theo lời yêu cầu thì toàn bộ thông tin cá nhân của người dùng như tài khoản Facebook, tài khoản ngân hàng sẽ bị chiếm đoạt. Rất nhiều người dùng bị mất tiền trong tài khoản nhưng vẫn không hiểu lý do.

Trong bối cảnh tin nhắn lừa đảo brandname (gửi tin nhắn tới điện thoại khách hàng) xuất hiện chung luồng với tin nhắn ngân hàng, yêu cầu khách hàng truy cập đường link, nếu khách hàng không phân biệt được đâu là link của ngân hàng, link xấu, độc mà chọn nhầm, từ đó bị đánh cắp thông tin, dẫn đến rủi ro mất tiền.

Mới đây, Ngân hàng Nhà nước ban hành Thông tư 50 quy định về an toàn, bảo mật trong dịch vụ trực tuyến ngân hàng, có hiệu lực từ đầu năm 2025. Một trong những quy định mới được đề cập tại Thông tư là ngân hàng không gửi tin nhắn SMS, thư điện tử cho khách hàng có nội dung chứa đường dẫn liên kết (Hyperlink) truy cập các trang tin điện tử, trừ trường hợp theo yêu cầu của khách hàng. Ngoài quy định trên, liên quan đến nội dung về an toàn, bảo mật khác cũng được Thông tư đề cập như ứng dụng ngân hàng điện tử sẽ không cho phép chức năng ghi nhớ mật khẩu. Đồng thời, các tổ chức tín dụng cần có giải pháp phòng chống, phát hiện các hành vi can thiệp trái phép vào ứng dụng Mobile Banking đã cài đặt trong thiết bị di động của khách hàng.

CÁC GIẢI PHÁP TRONG THỜI GIAN TỚI

Để tăng cường nâng cao nhận thức cho người dân, giảm thiểu các nguy cơ bị lừa đảo trên không gian mạng, Bộ Thông tin - Truyền thông giao Cục An toàn thông tin tổ chức triển khai Chiến dịch tuyên truyền “Kỹ năng nhận diện và phòng chống lừa đảo trực tuyến bảo vệ người dân trên không gian mạng năm 2024”. Chiến dịch tập trung phổ biến các kiến thức, kỹ năng nhận diện và phòng chống lừa đảo trực tuyến, nâng cao nhận thức cũng như kiến thức cho người dân thông qua 5 nhóm kỹ năng chính, bao gồm: kỹ năng nhận biết, kỹ năng phát hiện, kỹ năng xử lý, kỹ năng phòng tránh và kỹ năng bảo vệ. Chiến dịch được triển khai trên diện rộng từ ngày 10/10 - 20/11/2024, phối hợp với các bộ, ban, ngành từ Trung ương tới địa phương, các doanh nghiệp an toàn thông tin, doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trực tuyến, nền tảng mạng xã hội và các cơ quan báo chí, truyền thông trên cả nước.

Với người dùng, nếu đã lỡ nhấn vào các “link độc” trên mạng xã hội thì tuyệt đối không làm các thao tác cài đặt theo yêu cầu, không cung cấp mã OTP, thông tin cá nhân, không đồng ý bất kỳ điều gì, hãy nhanh chóng thoát ra khỏi trang đó. Hạn chế nhấp, chọn vào các đường link bên dưới bình luận các Fanpage. Đây là một trong những hình thức rải “link độc” phổ biến nhất hiện nay. Hoặc khi gặp những website có đuôi tên miền không phổ biến, các tên miền lạ; các liên kết chứa những nội dung nhạy cảm thì tốt nhất không nên bấm vào.

KIM KIM