Thứ ba, 3-2-26 13:34:06
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Giá trị trường tồn của ngày toàn thắng

Báo Cà Mau (CMO) 10 giờ sáng 1/5/1975, cờ giải phóng tung bay trên nóc Toà Hành chính, Dinh tỉnh trưởng của giặc, lan dần khắp thị xã Cà Mau. Cả thị xã rực rỡ cờ hoa chiến thắng, tiếng hoan hô vang dậy, Cà Mau đã hoàn toàn giải phóng. Báo cáo Chính trị của Đảng Cộng sản Việt Nam tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IV (năm 1976) nêu rõ: “Thắng lợi của Nhân dân ta trong sự nghiệp chống Mỹ cứu nước mãi mãi được ghi vào lịch sử dân tộc ta, một trong những trang chói lọi nhất, một biểu tượng sáng ngời về sự toàn thắng của chủ nghĩa anh hùng cách mạng và trí tuệ con người, và đi vào lịch sử thế giới như một chiến công vĩ đại của thế kỷ XX, một sự kiện có tầm quan trọng quốc tế to lớn và có tính thời đại sâu sắc”. Thắng lợi của cuộc tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân năm 1975 ở Cà Mau là một bộ phận, một phần máu thịt của thắng lợi vĩ đại chung đó.

Thắng lợi trọn vẹn của Đảng bộ, quân và dân Cà Mau trong mùa xuân lịch sử năm 1975 là thắng lợi lớn nhất, vĩ đại nhất trong cuộc kháng chiến trường kỳ 21 năm chống Mỹ và bè lũ tay sai. Đây là trận đánh cuối cùng để quét sạch kẻ thù ra khỏi vùng đất địa đầu cực Nam Tổ quốc, góp phần giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước. Từ đây, Cà Mau bước vào một kỷ nguyên mới, một bước ngoặt lịch sử - kỷ nguyên của hoà bình, độc lập, non sông thu về một mối, Bắc - Trung - Nam sum họp một nhà trong thời đại Hồ Chí Minh.

Hàng vạn quần chúng từ nông thôn kéo về thị xã Cà Mau mừng ngày hội lớn của dân tộc. Ảnh tư liệu

Cuộc kháng chiến trường kỳ chống Mỹ và bè lũ tay sai ở Cà Mau là một quá trình kiên gan, bền bỉ, hy sinh mất mát lớn lao, nhưng chiến thắng là lẽ tất yếu cuối cùng. Cà Mau luôn giữ vững tư thế kiên trung, son sắt với Đảng, với Bác Hồ, xây dựng thế trận đánh giặc toàn dân, với những nét sáng tạo độc đáo, khiến cho kẻ thù phải sợ vỡ mật, nhận về thất bại ê chề nhưng “tâm phục, khẩu phục”. Giải phóng thị xã Cà Mau là đỉnh cao chói lọi nhất, kết tinh đầy đủ nhất quyết tâm và sức mạnh phi thường của Đảng bộ, quân và dân Cà Mau để đánh đuổi giặc thù, giải phóng quê hương.

Nhìn lại những ngày đầu kháng chiến chống Mỹ, khó khăn, thách thức bủa vây. Với vị trí chiến lược, truyền thống cách mạng hào hùng, Cà Mau là trọng điểm đánh phá của giặc. Ngay sau khi kết thúc 200 ngày tập kết chuyển quân, Mỹ - Diệm đã “lòi đuôi” ác ôn, khủng bố cách mạng, tìm và thủ tiêu cơ sở cách mạng của ta ở Cà Mau. Hàng loạt khu dinh điền, biệt khu được Mỹ - Diệm thành lập ở Cà Mau nhằm dồn dân, thực hiện chính sách tàn độc của chúng. Trong đó, người Cà Mau không thể nguôi căm hờn với “lò sát sinh” có cái tên mỹ miều là biệt khu Hải Yến - Bình Hưng do tên khát máu Nguyễn Lạc Hoá đội lốt tôn giáo mị dân cầm đầu.

Mục tiêu của giặc là “bình định” địa bàn, kiểm soát hậu cứ Nhân dân, tìm diệt lực lượng cách mạng ở Cà Mau. Hàng loạt đồn bót được giặc thiết lập, muốn ăn tươi nuốt sống Cà Mau bằng súng đạn, lưỡi lê, máy chém. Giặc không từ một thủ đoạn, tội ác đê hèn nào để thực hiện mục tiêu ấy. Có ở đâu trên thế giới, khi giữa thế kỷ XX, lại diễn ra cảnh ăn gan, uống máu, xem rẻ sinh mạng con người như chế độ Mỹ - Diệm đã gieo rắc tội ác trên mảnh đất Cà Mau và khắp miền Nam?

Những trang sử của Cà Mau được viết từ máu, từ hy sinh mất mát to lớn của biết bao nhiêu người con kiên trung, sống và chết vì quê hương, Tổ quốc. Giặc khủng bố trắng, người Cà Mau lại lập các “làng rừng”, lấy rừng làm căn cứ để đánh giặc. Nói như TS Nguyễn Tuấn Thiết, trong một bài tham luận được đọc từ năm 2005: “Từ đốm lửa làng rừng, đã bùng lên thành bão lửa Đồng Khởi trên toàn vùng Mũi Cà Mau”. Ít người biết, thị trấn Sông Đốc là thị trấn đầu tiên được giải phóng của Cà Mau và của cả toàn miền Tây Nam Bộ. Đến năm 1960, cách mạng đã làm chủ hầu hết vùng nông thôn rộng lớn Cà Mau, phá 4 khu trù mật, 4 khu dinh điền của Mỹ - Diệm. Cũng thời điểm này, quân ta đã tiến ra giải phóng cụm đảo Hòn Khoai, giành lại chủ quyền biển đảo thiêng liêng.

Cũng tại Cà Mau, con đường huyền thoại Hồ Chí Minh trên biển gắn liền với tên tuổi của Anh hùng Lực lượng vũ trang Nhân dân Bông Văn Dĩa đã được khơi thông. Tuyến đường huyết mạch lịch sử, độc đáo, sáng tạo độc nhất vô nhị này không chỉ cung cấp vũ khí, thuốc men, quân trang cho miền Tây Nam Bộ mà còn là dòng máu chi viện cho khắp chiến trường miền Nam.

Ơn Bác, ơn Đảng khắc sâu vào đất và người Cà Mau. Năm 1969, ngay sau cú đánh làm choáng váng quân giặc Tết Mậu Thân (1968), quê hương Cà Mau hay tin Bác Hồ qua đời, đau thương bao trùm xứ sở. Người Cà Mau khóc thương tiễn Bác, nhưng không bi luỵ mà lấy “nỗi đau vô cùng làm sức mạnh vô biên”, dựng Đền thờ Bác Hồ ngay giữa rừng đước Viên An. Người người cùng thề nguyện với Bác Hồ sẽ đánh đuổi giặc thù, Cà Mau sẽ đi tới ngày toàn thắng bằng lòng kính yêu vô bờ và lòng tin trọn vẹn với Vị cha già của dân tộc.

Cuộc kháng chiến chống Mỹ và bè lũ tay sai đi qua nhiều giai đoạn thăng trầm, nhưng tư thế chiến đấu và chiến thắng của Cà Mau là bất diệt. Trước kẻ thù sừng sỏ, cường quốc quân sự của thế giới, Cà Mau cùng với miền Nam vẫn chiến thắng những chiến thuật quân sự với trang bị tối tân của địch, từ “Chiến tranh đặc biệt”, “Chiến tranh cục bộ”, rồi “Việt Nam hoá chiến tranh”. Riêng ở Cà Mau, giặc muốn “nhổ cỏ U Minh”, tiêu diệt căn cứ kháng chiến của Cà Mau. Nhưng súng đạn, dã tâm tàn bạo, phi chính nghĩa làm sao có thể khiến cho cỏ U Minh, rừng tràm U Minh thôi hiện diện ở xứ sở này. Quê hương Cà Mau đã đánh giặc và thực hiện lời dạy của Bác Hồ: “Đánh cho Mỹ cút, đánh cho nguỵ nhào”.

Thất bại của giặc trên đất Cà Mau thật ê chề, nhục nhã. Đêm 30/4/1975, tên Tỉnh trưởng Nhan Nhựt Chương trốn lên máy bay L19 tẩu thoát, bỏ lại đám tàn quân rệu rã, chờ đợi bàn giao chính quyền cho cách mạng. Các hướng quân của ta đồng loạt tiến về tiếp quản thị xã, trong một sớm mai đẹp lộng lẫy của mùa xuân năm 1975.

47 năm qua đi, và mãi mãi về sau nữa, Cà Mau vẫn nhắc nhớ về ngày chiến thắng ấy với một cảm xúc vỡ oà, thiêng liêng, ngây ngất: “Vui sao nước mắt lại trào”...

 

Phạm Quốc Rin

 

Thăm căn cứ xưa

Một sáng cuối năm 2025, tôi và anh Phạm Thạnh Trị - đồng đội từng công tác tại Văn phòng Tỉnh uỷ từ cuối năm 1960-1975, được anh Lê Minh Sơn, Giám đốc Bảo tàng tỉnh Cà Mau, mời về thăm lại Di tích Căn cứ Tỉnh uỷ Xẻo Ðước (ấp Xẻo Ðước, xã Phú Mỹ), nhắc nhớ ký ức những năm tháng sống và làm việc ở nơi này.

Dấu ấn Cà Mau trong hành trình dân chủ - Bài cuối: Nối tiếp truyền thống, dấn thân kiến tạo

Trải qua các thời kỳ cách mạng, Cà Mau không chỉ là mảnh đất của những chiến công hiển hách mà còn là nơi lưu dấu những giá trị sâu sắc về dân chủ và pháp quyền. Ở đó, dòng chảy lập hiến luôn được tiếp nối giữa các thế hệ.

Dấu ấn Cà Mau trong hành trình dân chủ - Bài 3: Phát huy dân chủ - Kiến tạo phát triển

80 năm đã trôi qua kể từ cuộc Tổng tuyển cử đầu tiên bầu Quốc hội năm 1946, tinh thần “lấy dân làm gốc” vẫn luôn là sợi chỉ đỏ xuyên suốt trong dòng chảy chính trị của đất nước. Tại vùng đất địa đầu cực Nam Tổ quốc, tinh thần ấy đang được cụ thể hoá bằng chính quyền gần dân, hiểu dân, vì dân, nơi quyền lực của Nhân dân được thực thi mạnh mẽ qua từng lá phiếu và tiếng nói phản biện tại diễn đàn HÐND các cấp.

Dấu ấn Cà Mau trong hành trình dân chủ - Bài 2: Từ lá phiếu đầu tiên đến nghị trường

Trải qua 15 nhiệm kỳ gắn liền với 80 năm lịch sử Quốc hội Việt Nam, các thế hệ đại biểu Quốc hội (ÐBQH) tỉnh Cà Mau (bao gồm cả giai đoạn thuộc tỉnh Bạc Liêu và Minh Hải) đã luôn khẳng định vai trò là cầu nối vững chắc giữa ý chí của Nhân dân vùng cực Nam với cơ quan quyền lực Nhà nước cao nhất. Từ những ngày đầu sơ khai của nền dân chủ đến công cuộc xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, dấu ấn của người đại biểu nơi đây luôn đậm nét trong từng quyết sách hệ trọng của quốc gia.

Dấu ấn Cà Mau trong hành trình dân chủ

LTS: Hướng tới kỷ niệm 80 năm ngày Tổng tuyển cử đầu tiên bầu Quốc hội (6/1/1946-6/1/2026), chúng ta cùng ngược dòng lịch sử về vùng đất địa đầu cực Nam Tổ quốc. Giữa tiếng súng xâm lược của thực dân Pháp, người dân Cà Mau biến ngày 6/1/1946 thành "mốc son chói lọi", khẳng định quyền làm chủ và khát vọng độc lập cháy bỏng của một dân tộc quyết không làm nô lệ.

Tiểu đoàn 307 - Huyền thoại và sự tiếp nối

Tiểu đoàn 307 không chỉ là cái tên đi vào những ca khúc cách mạng bất hủ, mà còn là biểu tượng của ý chí kiên cường, gắn liền với những chiến công vang dội trên chiến trường Nam Bộ. Trên vùng đất Cà Mau kiên trung, dấu ấn của Tiểu đoàn đã được khắc ghi đậm nét trong 2 cuộc kháng chiến vĩ đại của dân tộc.

Khởi nghĩa Hòn Khoai - Biểu tượng anh hùng bất tử

Cách đây 85 năm, tại Hòn Khoai - đảo tiền tiêu phía Tây Nam Tổ quốc, diễn ra sự kiện lịch sử lừng lẫy: cuộc khởi nghĩa Hòn Khoai, do Anh hùng Phan Ngọc Hiển lãnh đạo ngày 13/12/1940 giành toàn thắng.

Nhớ mái trường thời chiến

Giữa năm 1967, tôi được địa phương chọn đưa đi học Trường Bổ túc văn hoá tu nghiệp sư phạm huyện Trần Văn Thời, đào tạo giáo viên cho cơ sở.

Nghĩa tình son sắt, vượt thời gian

Mối quan hệ kết nghĩa giữa Ninh Bình (miền Bắc hậu phương) và Bạc Liêu (miền Nam tiền tuyến, nay là tỉnh Cà Mau) là biểu tượng mẫu mực của tình đoàn kết Bắc - Nam, hưởng ứng phong trào kết nghĩa giữa các tỉnh do Trung ương Ðảng phát động năm 1960. Vượt qua khoảng cách địa lý, tình nghĩa keo sơn này được hun đúc và phát triển bền vững từ những năm tháng kháng chiến đến ngày nay.

Treo cờ dụ địch

Hướng tới ngày kỷ niệm Chiến thắng Ðầm Dơi - Cái Nước - Chà Là (23/11/1963), tôi xin viết lại câu chuyện treo cờ dụ địch, ghi theo lời kể của đồng chí Châu Thái Biết, nguyên Tiểu đội trưởng Trinh sát đặc công, Tiểu đoàn 306 anh hùng (đã mất cách đây gần 3 năm), như sự tri ân những người trực tiếp làm nên chiến công bất tử trên mảnh đất Cà Mau giàu truyền thống cách mạng.