Giảm rủi ro từ nhóm Zalo hụi

Thời gian qua, việc chơi hụi đã giúp nhiều người tích lũy được nguồn vốn để đầu tư vào phát triển kinh tế gia đình. Tuy nhiên, việc này cũng tiềm ẩn nguy cơ cao phát sinh tội phạm lừa đảo, lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản. Từ đó phát sinh nhu cầu tăng cường quản lý nhà nước về hoạt động tổ chức hụi, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người dân.

Ra mắt mô hình Nhóm Zalo hụi phường Láng Tròn. Ảnh: Văn Sum

 Mô hình đầu tiên quản lý hụi qua Zalo

Thời gian gần đây, tình trạng lợi dụng việc “góp hụi” để lừa đảo chiếm đoạt tài sản có diễn biến khá phức tạp ở một số nơi, với số tiền lớn từ vài trăm triệu đồng đến hàng chục tỷ đồng. Một chủ hụi ở huyện Đông Hải cũng vừa bị bắt tạm giam để điều tra về hành vi lừa đảo chiếm đoạt hơn 38 tỷ đồng. Hình thức góp vốn thông qua tổ chức các dây hụi hình thành từ lâu trong Nhân dân, được đông đảo người dân tham gia như một cách tích lũy vốn làm ăn, mua bán, xây nhà, nuôi con học hành… Thế nhưng, rủi ro phát sinh tranh chấp do bị giật hụi, chậm đóng tiền, vỡ hụi… là khó tránh khỏi.

Tháng 4/2022, Văn phòng Cơ quan Cảnh sát điều tra - Công an tỉnh đã phối hợp với Công an TX. Giá Rai, UBND phường Láng Tròn ra mắt mô hình “Tổ Tự quản lý hụi trong nhân dân bằng ứng dụng Zalo” (gọi tắt là Nhóm Zalo hụi). Qua khảo sát, phường Láng Tròn có khoảng 73 chủ hụi, với hơn 1.000 hụi viên. Hầu hết người tổ chức và tham gia chưa tuân thủ các quy định pháp luật, cụ thể là Nghị định 19 của Chính phủ quy định về hụi, họ, biêu, phường, từ đó dẫn đến nhiều hệ lụy về kinh tế - xã hội, kể cả ảnh hướng đến tình hình an ninh, trật tự ở địa phương.

Là mô hình được thành lập đầu tiên trong cả nước, dưới sự hướng dẫn của lực lượng công an, Nhóm Zalo hụi phường Láng Tròn là mô hình tự quản trong Nhân dân, được chủ hụi, hụi viên tạo nhóm trên ứng dụng Zalo. Nhóm này kết nối mọi hụi viên để thông báo thông tin về số lượng hụi viên, thông tin của hội viên, ngày mở hụi, người hốt hụi, người bán - mua hụi… giúp hụi viên kiểm tra, theo dõi diễn biến dây hụi mình đang chơi để phòng ngừa, hạn chế việc lợi dụng tổ chức hụi để chiếm đoạt tài sản cũng như các vi phạm pháp luật khác.

Công an TX. Giá Rai đánh giá, việc đưa vào hoạt động mô hình Nhóm Zalo hụi ở Láng Tròn bước đầu mang lại hiệu quả tích cực. Thông qua công tác tuyên truyền đã nâng cao được ý thức người dân trong hiểu biết, chấp hành các quy định của pháp luật về hụi, nâng cao tinh thần cảnh giác khi chơi hụi, đồng thời đưa việc tổ chức hụi vào quản lý, từ đó hạn chế được hoạt động của “hụi ma”.

Bảo vệ quyền lợi người dân

Theo Công an TX. Giá Rai, một trong những nguyên nhân để xảy ra tình trạng vỡ hụi, lừa đảo chiếm đoạt tài sản chơi hụi là do chủ hụi chưa tuân thủ các quy định của Nghị định 19, nhất là việc chủ hụi phải thông báo bằng văn bản cho UBND cấp xã nơi cư trú về việc tổ chức dây hụi khi: “Tổ chức dây hụi có giá trị các phần hụi tại một kỳ mở hụi từ 100 triệu đồng trở lên; tổ chức từ hai dây hụi trở lên”.

Cũng theo Nghị định 19, chủ hụi phải tuân thủ về lãi suất, nguyên tắc về việc tổ chức các dây hụi không vượt quá 20%/năm của tổng giá trị các phần hụi phải góp trừ đi giá trị các phần hụi đã góp trên thời gian còn lại của dây hụi; không được tổ chức hụi để cho vay lãi nặng, lừa đảo chiếm đoạt tài sản, lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản, huy động vốn trái pháp luật hoặc các hành vi vi phạm pháp luật khác. Người tổ chức, tham gia hụi vi phạm có thể bị phạt cao nhất đến 20 triệu đồng.

Nhằm đưa việc chơi hụi phát triển lành mạnh, có sự quản lý của cơ quan chức năng và sự giám sát của Nhân dân, góp phần giữ vững ổn định tình hình an ninh, trật tự thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội ở địa phương, dự kiến ngày 13/10, Văn phòng Cơ quan Cảnh sát điều tra - Công an tỉnh sẽ phối hợp với Công an TX. Giá Rai, UBND xã Tân Phong tổ chức ra mắt mô hình Nhóm Zalo hụi trên địa bàn xã Tân Phong. Hiện lực lượng công an, ban dân chính các ấp đang tiến hành rà soát, gặp gỡ các chủ hụi, người dân để tuyên truyền về những lợi ích của mô hình, giúp người dân tự nhận thức và tình nguyện tham gia.

Cơ quan chức năng khuyến cáo, để bảo vệ quyền, lợi ích chính đáng của bản thân, mọi người dân khi chơi hụi nên yêu cầu chủ hụi thông báo bằng văn bản cho UBND cấp xã nơi cư trú biết về việc tổ chức hụi và tham gia mô hình Nhóm Zalo hụi để kết nối trực tiếp giữa chủ hụi với hụi viên, minh bạch hóa các thông tin, quan hệ giao dịch phát sinh trong quá trình chơi hụi, cũng như phòng ngừa việc tổ chức hụi để chiếm đoạt tài sản và các hành vi vi phạm pháp luật khác.

Thanh Hải