IAEA tìm cách tiếp cận căn cứ quân sự Iran

Chương trình hạt nhân nghi ngờ của Iran được đặt lên hàng đầu trong chương trình nghị sự của cuộc họp Ban lãnh đạo Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) được tổ chức tại Vienna (Áo) trong tuần này nhằm tiếp cận không giới hạn tới một căn cứ quân sự quan trọng của Iran.

Ban lãnh đạo IAEA gồm 35 thành viên sẽ tổ chức phiên họp kín, bắt đầu từ ngày hôm nay và diễn ra đến hết tuần.

Tháng trước, IAEA cho biết, hình ảnh vệ tinh mới về căn cứ Parchin, gần thủ đô Tehran, cho thấy “các hoạt động phong phú” nơi ”hầu như” không xuất hiện trong nhiều năm. IAEA cảnh báo, việc này “có thể cản trở khả năng IAEA tiến hành xác minh hiệu quả” về địa điểm này.

IAEA đã tìm cách tiếp cận căn cứ quân sự Parchin, nơi được cho là đã tiến hành thử các vụ nổ đáng ngờ, trong hai chuyến thăm tới Iran và tháng Giêng và tháng Hai. Nhưng Tehran từ chối và cho rằng, địa điểm này không liên quan đến chương trình hạt nhân của họ vì vậy không cần thiết phải cho phép thanh sát.

Sau chuyến thăm tới Iran vào ngày 21-5, Tổng giám đốc IAEA Yukiya Amano nói rằng ông và Trưởng đoàn đàm phán hạt nhân Iran Saeed Jalili sẽ sớm ký thỏa thuận để giải quyết các vấn đề về chương trình hạt nhân của Iran. Tuy nhiên, đã hai tuần trôi qua mà chưa thấy họ ký thỏa thuận về vấn đề này.

Tuần trước, ông Herman Nackaerts, Trưởng đoàn thanh tra IAEA cũng đã cho các đoàn xem những hình ảnh vệ tinh mới về căn cứ Parchin được chụp ngày 25-5, trong đó giới phân tích cho rằng, các hoạt động tại căn cứ Parchin đã được thu dọn sạch sẽ.

Tuần trước, Giám đốc IAEA thanh tra Herman Nackaerts cũng cho thấy đoàn vệ tinh mới hình ảnh của Parchin được thực hiện vào ngày 25 tháng 5 mà các nhà phân tích cho rằng đề xuất các hoạt động dọn dẹp căn cứ quân sự.

Các cường quốc phương Tây cho rằng, việc Iran làm giàu uranium ở mức 20%, đưa Iran tiếp cận gần hơn đến việc sản xuất một quả bom, là vấn đề lo ngại khác.

Iran và năm nước thường trực Hội đồng Bảo an, gồm: Mỹ, Nga, Trung Quốc, Anh, Pháp và Đức (P5+1) đã có cuộc họp tại Baghdad của Iraq vào ngày 23 và 24-5 nhằm làm giảm căng thẳng chung quanh chương trình hạt nhân nghi ngờ của nước này nhưng không thu được nhiều kết quả.

Cuộc họp tiếp theo sẽ diễn ra tại thủ đô Moscow của Nga vào ngày 18 và 19-6, trước khi một lệnh cấm vận dầu mỏ của EU đối với Iran có hiệu lực vào ngày 1-7.

Hôm qua, Lãnh đạo tối cao của Iran Ayatollah Ali Khamenei đã chỉ trích những nghi ngờ rằng Iran đang tìm cách phát triển vũ khí hạt nhân là “dựa vào sự dối trá” và nhấn mạnh rằng, các lệnh trừng phạt chống nước ông không hiệu quả và chỉ củng cố ý chí quyết tâm của Iran.

Nguồn: NDĐT