Khẩn trương ngăn chặn bệnh dịch tả heo châu Phi tái phát

Sau gần 4 tháng công bố hết dịch tả heo châu Phi (DTHCP), các hộ chăn nuôi vừa mới bắt tay vào tái đàn thì đầu tháng 7/2020, dịch bệnh này lại tái phát tại một số địa phương trong tỉnh. Điều này không chỉ gây thiệt hại về kinh tế mà còn khiến cho người chăn nuôi hoang mang, lo lắng.

Khử trùng tiêu độc trước khi đưa heo mắc bệnh DTHCP đi tiêu hủy.

TÁI PHÁT BỆNH DTHCP

Hiện tại, bệnh DTHCP đã tái phát và đang có xu hướng lây lan trên địa bàn tỉnh. Tính đến ngày 15/7/2020 đã có 5 hộ chăn nuôi ở TX. Giá Rai có heo mắc bệnh DTHCP. Số heo mắc và buộc tiêu hủy là gần 30 con. Qua tìm hiểu thực tế cho thấy, nguyên nhân dẫn đến tình trạng dịch bệnh tái phát là do tác động của DTHCP trong năm 2019, đàn heo bị sụt giảm nghiêm trọng, thiếu nguồn cung nên đẩy giá heo hơi tăng cao, từ đó một bộ phận người dân mong sớm tái đàn để kịp xuất bán khi heo hơi đang có giá cao. Bên cạnh đó, người dân khi tái đàn đã sử dụng con giống không rõ nguồn gốc, chưa thực hiện các biện pháp chăn nuôi an toàn sinh học làm lây lan dịch bệnh. Công tác giám sát, phát hiện, báo cáo xử lý dịch bệnh chưa kịp thời. Mặt khác, khi dịch bệnh xảy ra, người dân không báo ngay cho chính quyền địa phương hay cán bộ thú y cơ sở để được hướng dẫn, hỗ trợ xử lý ổ dịch, mà tự ý mua thuốc về điều trị khiến cho mầm bệnh có thời gian phát tán và có khả năng lây lan diện rộng.

Vừa tái đàn chưa được nửa tháng, gia đình chị Nguyễn Thị Kim Nhung (ấp 3B, xã Tân Phong, TX. Giá Rai) lại đối mặt với tình trạng heo chết hàng loạt. Ngậm ngùi nhìn số heo bị tiêu hủy, chị Nhung chia sẻ: “Thông qua lời giới thiệu của một người bạn, vợ chồng tôi bắt giống ở Trại heo giống “Hai Nghiệp”. Do tin tưởng người giới thiệu nên chúng tôi cũng không quan tâm đến nguồn gốc của 14 con heo mình vừa bắt về nuôi (giá mỗi con 2,6 triệu đồng). Nào ngờ chỉ qua ngày hôm sau thì heo trong chuồng cứ lần lượt chết mà không rõ nguyên nhân. Gọi điện để báo với người bán heo thì họ nói “nhầm số” và cúp máy. Tôi biết mình bị lừa nên đem vụ việc trình báo chính quyền địa phương và ngành Thú y xã. Sau khi xem xét tình hình và lấy mẫu gửi xét nghiệm, kết quả báo về là đàn heo nhà tôi đã mắc bệnh DTHCP”.

Tương tự, hộ bà Nguyễn Thị Kim Oanh (cùng ấp với chị Nhung), chỉ trong 2 ngày (từ 2 - 4/7/2020) có 4 con heo nuôi trong chuồng cũng chết đột ngột. Ngay sau khi nắm được thông tin, Trung tâm Dịch vụ kỹ thuật nông nghiệp TX. Giá Rai đã tiến hành lấy mẫu huyết thanh gửi Chi cục Thú y vùng VII (Cục Thú y, Bộ NN&PTNT) xét nghiệm và cho kết quả dương tính với virus DTHCP. Nhằm khống chế, không để dịch bệnh lây lan, các lực lượng chuyên môn xã Tân Phong đã tiêu hủy toàn bộ số heo mắc bệnh, vệ sinh môi trường, phun thuốc khử trùng tiêu độc. Đồng thời, vận động bà con sống gần khu vực xảy ra dịch bệnh không nên tái đàn trong thời điểm này để tránh thiệt hại.

Theo báo cáo nhanh của UBND TX. Giá Rai, hầu hết heo nuôi của người dân phát sinh dịch bệnh đều mua con giống từ Trại heo giống “Hai Nghiệp”. Ông Nguyễn Duy Hưng, Phó Chi cục trưởng Chi cục Chăn nuôi và Thú y tỉnh, cho biết: “Có nhiều nguyên nhân gây phát sinh ổ dịch, trong đó, nguyên nhân chính là do không kiểm soát nguồn giống nhập vào địa phương. Các hộ chăn nuôi nhỏ lẻ mua heo từ các chợ, điểm buôn bán hoặc thương lái, không rõ nguồn gốc. Các ổ dịch đều phát sinh tại các hộ chăn nuôi nhỏ lẻ, không đảm bảo các điều kiện chăn nuôi an toàn sinh học”.

Phun xịt thuốc sát trùng phòng chống bệnh DTHCP lây lan. Ảnh: M.Đ

KHẨN TRƯƠNG DẬP DỊCH

Ngay khi ổ DTHCP ở xã Tân Phong (TX. Giá Rai) tái phát, cán bộ thú y đã trực tiếp đến cơ sở để phối hợp với các địa phương thống nhất các biện pháp chỉ đạo, bao vây dập dịch; điều tra dịch tễ, truy xuất nguồn gốc ca bệnh phát sinh; khoanh vùng, xử lý tiêu hủy heo bệnh theo quy định. Đồng thời, hướng dẫn công tác khử trùng tiêu độc các xã có dịch; đặt biển báo, chốt kiểm soát hạn chế ra vào vùng dịch và hoàn tất thủ tục công bố ổ DTHCP theo quy định.

Tại khu vực xuất hiện dịch, việc thực hiện tiêu hủy heo mắc bệnh, tiêu độc khử trùng xử lý ổ dịch, tiêm phòng vắc-xin phòng bệnh cho đàn gia súc, gia cầm được thực hiện nghiêm túc, đảm bảo theo đúng quy trình, quy định. Các địa phương đã phân công, bố trí cán bộ thực hiện giám sát dịch bệnh đến cơ sở, hộ dân để phát hiện sớm, xử lý kịp thời khi ổ dịch phát sinh. Đồng thời, trang bị đầy đủ vật tư, hóa chất để thực hiện công tác khử trùng tiêu độc, vệ sinh môi trường.

Cùng với tập trung xử lý các ổ dịch, công tác kiểm tra, giám sát cũng được tăng cường. Trong những ngày qua, lực lượng thú y từ tỉnh đến cơ sở đã khẩn trương kiểm tra, rà soát số lượng đàn heo của các địa phương; tăng cường giám sát để phát hiện sớm, kịp thời xử lý dứt điểm ngay khi phát hiện heo mắc bệnh, nghi mắc bệnh, tránh lây lan diện rộng. Việc vận chuyển heo và các sản phẩm heo, nhất là vận chuyển, buôn bán heo để làm giống, nuôi thương phẩm và heo đến cơ sở giết mổ; heo vận chuyển từ ngoài tỉnh được kiểm soát chặt chẽ. Tỉnh đã thành lập các tổ liên ngành kiểm tra, kiểm soát để xử lý nghiêm những trường hợp buôn bán heo giống không rõ nguồn gốc, xuất xứ, không có giấy tờ kiểm dịch… trong quá trình vận chuyển, bán giống.

Để ngăn chặn sự lây lan của bệnh DTHCP, ngoài sự vào cuộc quyết liệt của các cấp, các ngành, chính quyền địa phương, thì ý thức, nhận thức của người dân có vai trò quyết định trong việc phòng chống dịch bệnh và thực hiện đúng theo những khuyến cáo của ngành chức năng.

Việc tái phát DTHCP đã ảnh hưởng lớn đến nông dân mới "gượng dậy" tái đàn và hạn chế nỗ lực phục hồi trong chăn nuôi heo. Chính vì vậy, các địa phương, ngành Nông nghiệp cần quan tâm hướng dẫn, triển khai thực hiện các biện pháp chăn nuôi an toàn sinh học nhằm giảm thiểu thiệt hại cho người chăn nuôi.

CHÍ LINH

Để khẩn trương kiểm soát, ngăn chặn các ổ DTHCP tái phát và lây lan diện rộng, Bộ NN&PTNT đề nghị Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố khẩn trương chỉ đạo các sở, ngành và chính quyền các cấp tập trung các nguồn lực để tổ chức thực hiện quyết liệt và đồng bộ các biện pháp phòng chống bệnh DTHCP theo đúng chỉ đạo của Ban Bí thư, Quốc hội, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ; tránh tình trạng chủ quan, lơ là để dịch bệnh tái phát, lây lan diện rộng. Theo đó, chú trọng các nội dung sau: Thứ nhất, Sở NN&PTNT thành lập ngay các đoàn công tác do lãnh đạo sở, lãnh đạo UBND làm trưởng đoàn; đồng thời cử các tổ cán bộ kỹ thuật đến trực tiếp các địa phương có ổ bệnh DTHCP (chưa qua 30 ngày) để phối hợp với chính quyền cơ sở tổ chức các biện pháp xử lý triệt để ổ dịch, kiểm soát, ngăn chặn dịch bệnh tái phát, lây lan diện rộng. Thứ hai, chủ động triển khai giám sát để phát hiện sớm, kịp thời xử lý dứt điểm ngay khi phát hiện heo mắc bệnh, nghi mắc bệnh DTHCP; xử lý nghiêm các trường hợp không báo cáo dịch bệnh, bán chạy, giết mổ, vứt xác heo bệnh, nghi mắc bệnh ra môi trường; báo cáo kịp thời, đầy đủ về tình hình dịch bệnh từ cấp thôn/bản/ấp đến cấp xã, huyện và tỉnh theo đúng quy định của Luật Thú y và các văn bản hướng dẫn thi hành Luật Thú y.