Kim tiền

Đối với nhiều người thuộc thế hệ những năm sinh của thập kỷ 40 - 50 của thế kỷ trước, cuộc sống bây giờ có rất nhiều thay đổi. Thay đổi đến mức một số người cảm thấy lạc lõng, bởi đồng tiền ngày càng chứng minh giá trị của nó trong nhiều thước đo của cuộc sống. Không ít giá trị đạo đức bị xói mòn, người ta sẵn sàng trở mặt với nhau chỉ vì tiền. Tội phạm gia tăng, những phiên tòa với các bị cáo mặt non choẹt nhưng hành vi phạm tội hết sức lạnh lùng: giết người cướp tài sản, trộm cắp, cướp giật…

Mỗi ngày mở đọc những tờ báo trên mạng, đôi lúc hết muốn đọc bởi toàn những thông tin không vui, những vụ án mạng, những người cha, người mẹ vô tâm mang con bỏ chợ, những chuyện lừa đảo… Tất cả đều xoay quanh hai chữ: kim tiền.

Cách đây 20 năm, thuở người ta còn đi xe đạp nhiều hơn xe máy, cuộc sống còn lắm khó khăn, chật vật, cha mẹ chia đất đai cho con cái chỉ bằng miệng là chính. Chẳng ai đi đâu mà giành đất, cục đất cũng chỉ là cục đất, giá trị chẳng là bao. Thuở ấy, con người đối xử với nhau bằng cái tình, cái nghĩa là chính. Ông N. là con út trong gia đình, sau khi cha mẹ chia đất đai hết cho các con, thì phần ông là căn nhà của cha mẹ và phần đất gắn liền với tuổi thơ. Anh em ai cũng thống nhất, mỗi người một nơi và đều có cuộc sống riêng. Bẵng đi mấy chục năm, khi nghe phong thanh rằng khu vực đất nhà cũ sắp có quy hoạch, từ miếng đất chẳng có giá trị, có thể trong nay mai, vợ chồng ông N. sẽ thành tỷ phú. Vậy là mấy anh em trong nhà yêu cầu ông N. phải chia đất lại. Họ kéo nhau ra tòa bởi không thể hòa giải thành, vợ ông N. và vợ của mấy ông anh chửi nhau ỏm tỏi ở sân tòa án. Bên này chửi bên kia là tham lam thì bên kia chửi lại bên này là đồ cướp đất. Thật chẳng thể tưởng tượng nổi, cũng những người này, cách đó vài chục năm, cùng sống hòa thuận dưới một mái nhà.

Vụ án mạng chồng giết vợ xảy ra không lâu, bị cáo L. giết vợ chỉ vì quá tức giận. Chuyện cũng không có gì lớn, một bên là chị Đ. luôn miệng xỏ xiên chồng là không giỏi giang bằng người ta nên không làm ra nhiều tiền, rồi chị mơ màng trông sang những người đàn ông khác mà chị gặp. Anh chồng bị vợ chửi xéo chửi xiên thì buồn, lại không có việc làm bằng ai nên tối ngày cũng kiếm rượu để giải khuây. Rượu vào thì cơn ghen tức nổi lên, vợ chồng cứ lục đục chuyện tiền bạc, trong cơn nóng giận, bị cáo L. đánh vợ. Hai bên rượt nhau ra đến bờ vuông, và chị vợ xấu số bị chính chồng mình nhấn nước đến chết.

Lại có những bản án, mà khi tiếp xúc, người viết bài thật sự không biết diễn tả như thế nào. Bởi chỉ cần tiền để uống cà phê, để mua thêm xị rượu, nhiều thanh niên sẵn sàng vác dao ra đường chặn xe cướp tiền của người khác, không ngại ngần làm “đạo tặc”. Vụ án mà TAND huyện Vĩnh Lợi xét xử trong năm 2014, các bị cáo hầu hết đều là học sinh, lại lập băng nhóm chuyên đi trộm cắp xe đạp của các bạn học sinh khác để lấy tiền chơi game, uống cà phê. Đồng tiền đã trở thành mục tiêu sống của nhiều người, các em đang còn ngồi trên ghế nhà trường, được học bao bài học đạo đức công dân. Vậy mà, những bài học ấy vẫn chẳng thắng nổi cám dỗ, ma lực của đồng tiền, của những cuộc vui bất tận, đáng buồn thay!

KIM PHƯỢNG