Thứ ba, 3-2-26 15:08:53
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Kỷ niệm 71 năm bộ đội Hải ngoại Cửu Long II về nước (12/1947-12/2018)

Báo Cà Mau (CMO) Ôn lại một thời để nhớ! Những năm đầu kháng chiến chống Pháp, Chủ tịch Hồ Chí Minh kêu gọi đồng bào ta đang sống ở nước ngoài vận động tiền của mua sắm vũ khí súng đạn và đưa con em về nước tham gia cuộc kháng chiến chống Pháp, giành tự do, độc lập cho Tổ quốc.

Những người Việt Nam xa quê hương, đau xót khi nghe đất nước mình bị giặc ngoại xâm giày xéo. Bộ đội hải ngoại về Việt Nam còn mang theo mối tình quốc tế cao cả, các lực lượng chiến sĩ trong quân đội có nhiều dân tộc (Việt - Thái - Lào - Mã Lai - Campuchia - Nhật và Trung Quốc), trong đó Việt kiều Thái - Lào chiếm đa số, từ 16-20%, lớn nhất 25 tuổi. Bộ đội hải ngoại được tổ chức thống nhất, tập luyện kỹ thuật tác chiến từ khi còn ở nước ngoài. Theo chỉ thị của Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Đặc uỷ Việt kiều tại Thái Lan, cùng thời điểm đó thành lập rất nhiều đơn vị vũ trang rèn luyện chiến đấu, sẵn sàng lên đường về nước đánh Pháp. Quanh vùng biên giới Đông Dương (Việt - Lào - Thái Lan), chiến khu nối tiếp chiến khu, xây dựng thế trận bao vây quân giặc.

So với các đơn vị thì Tiểu đoàn Hải ngoại Cửu Long II được trang bị phương tiện thông tin điện đài tối tân, vũ khí hoả lực khá mạnh. Tiểu đoàn bí mật vận động về Sarakeo, thuộc khu căn cứ tỉnh Parachnburi, núi rừng chào đón đoàn quân trẻ mới hôm nào còn là những học sinh, sinh viên nay xếp bút nghiên lên đường cầm súng về đây với Sarakeo lập chiến khu. Giữa rừng núi sâu thẳm, xa cách người thân hàng vạn dặm, nhưng bộ đội hải ngoại luôn được sự chi viện, che chở của hàng vạn đồng bào Việt kiều yêu nước và Nhân dân Việt Nam.

Mùa hè năm 1947, bộ đội tạm biệt chiến khu Sarakeo lên đường diễn tập dã ngoại theo vạch bút chì đỏ trên bản đồ kéo dài từ Sarakeo tới Mai Ruột (Thái Lan) vừa hành quân, vừa rèn luyện nâng cao bản lĩnh chiến đấu cho đơn vị, vừa để rút ngắn đoạn đường về Tổ quốc. Quân đi trong nắng hạ, thịt da như cháy bỏng, rồi mưa rào, gió buốt, dốc đá trơn trượt, lội suối, trèo đèo là thử thách cho những người lính trẻ. Đến đây, Tiểu đoàn phó, Anh hùng Bông Văn Dĩa cùng đội tiền trạm đón tiếp Tiểu đoàn trưởng, Anh hùng Dương Văn Phúc cùng bộ đội hải ngoại tại bìa rừng chiến khu Mai Ruột. Cánh rừng trải dài dọc bờ biển, một bên là rừng núi bao la, một bên là biển cả, bên kia sườn núi là vùng đất Campuchia giặc Pháp đang chiếm đóng.

Trong những năm kháng chiến chống Pháp, bộ đội hải ngoại đã cùng quân dân tỉnh Cà Mau lập nên nhiều chiến công vang dội. Ảnh tư liệu

Sang mùa thu, mưa rừng như thác đổ. Đông đến cây rừng rụng hết lá, phải nguỵ trang. Đoàn quân hải ngoại dưới cờ đỏ sao vàng, lá cờ Tổ quốc có mang dòng chữ: “Tiểu đoàn Hải ngoại Cửu Long II” hành quân gian khổ, nhưng trên đôi môi rám nắng của các chiến sĩ trẻ luôn là những bản hùng ca ta đi cứu nước. Rời chiến khu Mai Ruột, nơi gắn bó và nuôi dưỡng tiểu đoàn qua nhiều ngày tháng, đoàn quân như con rắn khổng lồ đang chuyển động trên đỉnh núi Tà Lơn. Trên những dốc đá cheo leo, đoàn quân theo chiếc la bàn và đường vạch đỏ trên bản đồ từ Mai Ruột về Hà Tiên (Việt Nam). Cắt rừng mà đi, hành quân trên cao nguyên mây trắng là đà theo chân người chiến sĩ. Nhìn sang đất nước Chùa Tháp Campuchia đang bị Pháp giày xéo mà tưởng nhớ về đất Mẹ Việt Nam thân yêu đồng bào ta đang trong máu lửa. Bộ đội và đàn voi vận chuyển lương thực, vũ khí vượt suối băng rừng, biết bao hiểm trở. Cuộc hành quân thần tốc, an toàn và vượt thời gian, khi giặc Pháp đánh hơi được thì đại quân hải ngoại đã về đến cửa ngõ Hà Tiên!

Thế trận đã bày ra theo kiểu đánh của quân ta, đâu chỉ có một Hải ngoại Cửu Long II mà với cả các lực lượng vũ trang hùng hậu của Quân khu 9. Các mũi tiến đánh của quân ta vừa giết giặc, vừa mở đường, đây là lần đầu giặc Pháp tập trung toàn lực nhưng phải nếm mùi cay đắng trên chiến trường Việt Nam - Campuchia. Với cách đánh phối thuộc tuyệt đẹp của quân dân quân khu cùng bộ đội hải ngoại gây cho quân giặc nhiều lần thảm bại.

Trong một buổi sáng sớm mùa đông năm 1947, ra mắt Bộ Tư lệnh Quân khu 9, Tiểu đoàn Hải ngoại Cửu Long II nhận quyết định về hoạt động địa bàn Cà Mau. Tiếp tục với nhiều trận đánh lớn ở đồng bằng miền Tây Nam Bộ, bộ đội hải ngoại cùng quân dân tỉnh Cà Mau lập nên nhiều chiến công vang dội, phát huy khí thế chiến tranh Nhân dân, tiêu diệt hàng trăm giặc pháp và nhiều lính lê dương, lính nguỵ, bắt tù binh, thu nhiều súng đạn, quân dụng chiến tranh, trang bị cho du kích bộ đội địa phương.

Mừng xuân 1948, vùng căn cứ kháng chiến Thới Bình, nơi có nhiều cơ quan Trung ương, khu Tây Nam Bộ, cơ quan cấp tỉnh - huyện, cùng bộ đội hải ngoại Cửu Long II vui đón tết với Nhân dân Thới Bình. Các đoàn thể dân vận, Mặt trận thăm viếng bộ đội, đoàn xuồng tiếp tế chở lương thực, heo, gà, vịt, mía, khóm, dừa, chuối, trái cây… có nơi giết cả trâu mang đến tặng bộ đội ăn tết. Hội Mẹ chiến sĩ, các chị em phụ nữ chăm sóc, may vá áo quần cho bộ đội. Tình quân dân gắn bó như cá với nước. Những bài ca của dân tộc Thái, điệu múa lâm thôn, múa Lào mừng xuân tưng bừng như lễ hội, làm khơi dậy phong trào văn nghệ trong Nhân dân trên quê hương Thới Bình, vùng căn cứ kháng chiến như còn vang đọng đến ngày nay./.

Nguyễn Hiệp

Thăm căn cứ xưa

Một sáng cuối năm 2025, tôi và anh Phạm Thạnh Trị - đồng đội từng công tác tại Văn phòng Tỉnh uỷ từ cuối năm 1960-1975, được anh Lê Minh Sơn, Giám đốc Bảo tàng tỉnh Cà Mau, mời về thăm lại Di tích Căn cứ Tỉnh uỷ Xẻo Ðước (ấp Xẻo Ðước, xã Phú Mỹ), nhắc nhớ ký ức những năm tháng sống và làm việc ở nơi này.

Dấu ấn Cà Mau trong hành trình dân chủ - Bài cuối: Nối tiếp truyền thống, dấn thân kiến tạo

Trải qua các thời kỳ cách mạng, Cà Mau không chỉ là mảnh đất của những chiến công hiển hách mà còn là nơi lưu dấu những giá trị sâu sắc về dân chủ và pháp quyền. Ở đó, dòng chảy lập hiến luôn được tiếp nối giữa các thế hệ.

Dấu ấn Cà Mau trong hành trình dân chủ - Bài 3: Phát huy dân chủ - Kiến tạo phát triển

80 năm đã trôi qua kể từ cuộc Tổng tuyển cử đầu tiên bầu Quốc hội năm 1946, tinh thần “lấy dân làm gốc” vẫn luôn là sợi chỉ đỏ xuyên suốt trong dòng chảy chính trị của đất nước. Tại vùng đất địa đầu cực Nam Tổ quốc, tinh thần ấy đang được cụ thể hoá bằng chính quyền gần dân, hiểu dân, vì dân, nơi quyền lực của Nhân dân được thực thi mạnh mẽ qua từng lá phiếu và tiếng nói phản biện tại diễn đàn HÐND các cấp.

Dấu ấn Cà Mau trong hành trình dân chủ - Bài 2: Từ lá phiếu đầu tiên đến nghị trường

Trải qua 15 nhiệm kỳ gắn liền với 80 năm lịch sử Quốc hội Việt Nam, các thế hệ đại biểu Quốc hội (ÐBQH) tỉnh Cà Mau (bao gồm cả giai đoạn thuộc tỉnh Bạc Liêu và Minh Hải) đã luôn khẳng định vai trò là cầu nối vững chắc giữa ý chí của Nhân dân vùng cực Nam với cơ quan quyền lực Nhà nước cao nhất. Từ những ngày đầu sơ khai của nền dân chủ đến công cuộc xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, dấu ấn của người đại biểu nơi đây luôn đậm nét trong từng quyết sách hệ trọng của quốc gia.

Dấu ấn Cà Mau trong hành trình dân chủ

LTS: Hướng tới kỷ niệm 80 năm ngày Tổng tuyển cử đầu tiên bầu Quốc hội (6/1/1946-6/1/2026), chúng ta cùng ngược dòng lịch sử về vùng đất địa đầu cực Nam Tổ quốc. Giữa tiếng súng xâm lược của thực dân Pháp, người dân Cà Mau biến ngày 6/1/1946 thành "mốc son chói lọi", khẳng định quyền làm chủ và khát vọng độc lập cháy bỏng của một dân tộc quyết không làm nô lệ.

Tiểu đoàn 307 - Huyền thoại và sự tiếp nối

Tiểu đoàn 307 không chỉ là cái tên đi vào những ca khúc cách mạng bất hủ, mà còn là biểu tượng của ý chí kiên cường, gắn liền với những chiến công vang dội trên chiến trường Nam Bộ. Trên vùng đất Cà Mau kiên trung, dấu ấn của Tiểu đoàn đã được khắc ghi đậm nét trong 2 cuộc kháng chiến vĩ đại của dân tộc.

Khởi nghĩa Hòn Khoai - Biểu tượng anh hùng bất tử

Cách đây 85 năm, tại Hòn Khoai - đảo tiền tiêu phía Tây Nam Tổ quốc, diễn ra sự kiện lịch sử lừng lẫy: cuộc khởi nghĩa Hòn Khoai, do Anh hùng Phan Ngọc Hiển lãnh đạo ngày 13/12/1940 giành toàn thắng.

Nhớ mái trường thời chiến

Giữa năm 1967, tôi được địa phương chọn đưa đi học Trường Bổ túc văn hoá tu nghiệp sư phạm huyện Trần Văn Thời, đào tạo giáo viên cho cơ sở.

Nghĩa tình son sắt, vượt thời gian

Mối quan hệ kết nghĩa giữa Ninh Bình (miền Bắc hậu phương) và Bạc Liêu (miền Nam tiền tuyến, nay là tỉnh Cà Mau) là biểu tượng mẫu mực của tình đoàn kết Bắc - Nam, hưởng ứng phong trào kết nghĩa giữa các tỉnh do Trung ương Ðảng phát động năm 1960. Vượt qua khoảng cách địa lý, tình nghĩa keo sơn này được hun đúc và phát triển bền vững từ những năm tháng kháng chiến đến ngày nay.

Treo cờ dụ địch

Hướng tới ngày kỷ niệm Chiến thắng Ðầm Dơi - Cái Nước - Chà Là (23/11/1963), tôi xin viết lại câu chuyện treo cờ dụ địch, ghi theo lời kể của đồng chí Châu Thái Biết, nguyên Tiểu đội trưởng Trinh sát đặc công, Tiểu đoàn 306 anh hùng (đã mất cách đây gần 3 năm), như sự tri ân những người trực tiếp làm nên chiến công bất tử trên mảnh đất Cà Mau giàu truyền thống cách mạng.