Nhân rộng những mô hình sản xuất hiệu quả để thích ứng với biến đổi khí hậu

Trong điều kiện biến đổi khí hậu và xâm nhập mặn như hiện nay, sản xuất nông nghiệp gặp không ít khó khăn. Song, vẫn có một số mô hình sản xuất thích ứng với sự thay đổi của thời tiết và mang lại hiệu quả kinh tế cao cần được nhân rộng.

Anh Phạm Thanh Phương (bìa trái, ở thị trấn Châu Hưng, huyện Vĩnh Lợi) giới thiệu với Hội Nông dân tỉnh về mô hình trồng táo hồng trong nhà lưới.

Mô hình nuôi Artemia

Hạn hán, xâm nhập mặn tuy ảnh hưởng rất lớn đến sản xuất, nhưng một số mô hình thích ứng biến đổi khí hậu lại phát huy hiệu quả, điển hình là mô hình nuôi Artemia ở các xã ven biển. Do nuôi tôm kém hiệu quả, nhiều hộ dân chuyển đổi sang nuôi Artemia hay làm muối kết hợp nuôi Artemia.

Vừa qua, Dự án thí điểm mô hình sản xuất Artemia cho người dân ở xã đặc biệt khó khăn, xã bãi ngang ven biển huyện Hòa Bình (của Quỹ Môi trường toàn cầu, Chương trình phát triển Liên Hiệp Quốc hỗ trợ) đã đầu tư cho 14 hộ ở xã Vĩnh Thịnh và 9 hộ ở xã Vĩnh Hậu (huyện Hòa Bình) nuôi Artemia với diện tích 20ha. Dự án đầu tư giống, 50% thức ăn và hỗ trợ nông dân về kỹ thuật nuôi.

Sau gần 3 tháng nuôi, năng suất bình quân đạt 100kg trứng Artemia/ha. Toàn bộ sản phẩm trứng Artemia được Hợp tác xã (HTX) Artemia Vĩnh Châu - Bạc Liêu bao tiêu thu mua toàn bộ. Giá trứng Artemia từ 1 - 1,2 triệu đồng/kg (tùy thời điểm). Sau khi trừ chi phí, nông dân lãi 60 - 70 triệu đồng/ha.

Ông Châu Tiến Phước, nông dân xã Vĩnh Hậu, chia sẻ: “Nhờ Dự án đầu tư nguồn lực và hướng dẫn kỹ thuật nuôi, thời tiết thuận lợi nên năng suất trứng Artemia đạt khá cao. Nông dân trúng mùa, lợi nhuận cao hơn các năm trước”.

Bên cạnh Dự án thí điểm mô hình sản xuất Artemia, HTX Artemia Vĩnh Châu - Bạc Liêu còn đầu tư cho hàng trăm hộ nông dân áp dụng mô hình nuôi Artemia. HTX đầu tư giống, bán thức ăn giá rẻ và và bao tiêu toàn bộ sản phẩm. Năm nay thời tiết thuận lợi nên Artemia phát triển tốt, cho năng suất cao. Theo ông Cao Thành Văn, Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Giám đốc HTX Vĩnh Châu - Bạc Liêu: “Năm nay, nông dân sản xuất Artemia trúng mùa, trúng giá. Khả năng năm tới bà con trong tỉnh sẽ mở rộng diện tích nuôi Artemia và HTX cũng sẽ bao tiêu toàn bộ sản phẩm trứng Artemia cho người dân”.

Việc xây dựng mô hình cộng đồng nuôi Artemia huyện Hòa Bình là nền tảng cho việc nhân rộng mô hình sản xuất Artemia theo hướng công nghiệp nhằm mang lại năng suất cao, tạo thu nhập ổn định cho nông dân. Qua đó quảng bá thương hiệu Artemia Bạc Liêu, đẩy mạnh xuất khẩu, góp phần nhân rộng mô hình sang các địa phương lân cận như huyện Đông Hải và TP. Bạc Liêu…

Nông dân kiểm tra ao nuôi Artemia.

Các mô hình trồng rau, quả trong nhà màng

Không chỉ nuôi tôm trong nhà kín, gần đây, một số nông dân trong tỉnh còn ứng dụng các tiến bộ khoa học - kỹ thuật, công nghệ cao để trồng các loại cây trong nhà lưới nhằm quản lý dịch bệnh. Các sản phẩm rau, quả an toàn vệ sinh thực phẩm được người tiêu dùng trong tỉnh ưa chuộng. Cụ thể như mô hình trồng dưa lưới trong nhà màng (huyện Phước Long, Vĩnh Lợi); mô hình trồng táo trong nhà lưới (ở TP. Bạc Liêu và huyện Vĩnh Lợi); mô hình trồng rau cần nước an toàn trong nhà màng; mô hình trồng cà chua bi trong nhà lưới (xã Vĩnh Mỹ B, huyện Hòa Bình); trồng các loại rau trong nhà màng (huyện Phước Long, TX. Giá Rai và TP. Bạc Liêu)…

Nổi bật là mô hình trồng rau trong nhà màng được nhiều hộ nông dân áp dụng (đạt các tiêu chuẩn chứng nhận rau an toàn, rau sạch) nhằm cung cấp cho các siêu thị như mô hình trồng rau cần nước trong nhà màng ở xã Vĩnh Thanh (huyện Phước Long) cho năng suất khá cao. Rau trồng trong nhà màng dễ quản lý sâu bệnh, tưới nước tiết kiệm, ít sử dụng phân, thuốc bảo vệ thực vật, lợi nhuận khá cao.

Ông Trần Văn Ân, Phó Chủ tịch UBND huyện Phước Long, cho biết: “Hiện nay, huyện đã trồng thí điểm 2.000m² rau cần nước trong nhà màng ở xã Vĩnh Thanh và 2.000m² rau các loại ở thị trấn Phước Long để xây dựng địa chỉ sản xuất rau an toàn, rau sạch. Các sản phẩm này đạt chứng nhận rau sạch và được đưa vào hệ thống siêu thị, Bách Hóa Xanh. Huyện cũng từng bước nhân rộng mô hình trồng rau an toàn trong nhà màng cho người dân”.

Cùng với đó, mô hình trồng táo hồng trong nhà lưới của anh Phạm Thanh Phương (ấp Thông Lưu B, thị trấn Châu Hưng, huyện Vĩnh Lợi) cũng cho hiệu quả kinh tế cao. Năm 1998, anh Phương mua 200 cây giống táo hồng về trồng trên phần đất cặp bờ kênh, hàng năm thu lãi 60 - 70 triệu đồng.

Thấy mô hình trồng táo cho hiệu quả cao, anh Phương mở rộng diện tích 3.000m² đất ruộng trồng 300 cây táo hồng, đầu tư hơn 60 triệu đồng làm nhà lưới bao quanh vườn táo. Sau khi thu hoạch táo, anh Phương tỉa bỏ tất cả nhánh, bón phân cho cây táo phát triển. Cách làm này quản lý được côn trùng, sâu bệnh, không phun thuốc, sản phẩm táo đảm bảo an toàn; và dưới kênh anh Phương trồng bông súng, nuôi cá... Mô hình trồng táo hồng trong nhà lưới kết hợp trồng bông súng, nuôi cá của anh Phương cho thu nhập gần 200 triệu đồng/năm.

Mô hình nuôi Artemia và các mô hình trồng rau, quả trong nhà màng thích ứng với biến đổi khí hậu, mang tính bền vững, mang lại hiệu quả kinh tế khá lớn. Vì vậy, ngành Nông nghiệp tỉnh và các địa phương cần nhân rộng.

Minh Đạt

Mô hình trồng rau trong nhà màng. Ảnh: M.Đ

Phát biểu tại buổi họp thành viên UBND tỉnh tháng 4/2020, Chủ tịch UBND tỉnh - Dương Thành Trung cho rằng, nông nghiệp là ngành trụ cột trong việc giữ vững phát triển kinh tế của tỉnh. Phục hồi nền kinh tế sau ảnh hưởng dịch COVID-19 thì chủ lực vẫn là nông nghiệp, do vậy ngành Nông nghiệp cần phải nắm bắt thời cơ để bứt phá. Nếu ngành Nông nghiệp phục hồi bình thường thì đời sống người dân ở nông thôn, vùng sâu, vùng xa khá lên, phục hồi nhanh hơn.