Nhật ký hành trình về nguồn ở Phú Quốc

Đầu tháng 4/2017, trong không khí cả nước hướng tới kỷ niệm 42 năm Ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng, thống nhất đất nước (30/4/1975 - 30/4/2017), tôi tham gia cùng đoàn Công an tỉnh về nguồn tại huyện đảo Phú Quốc (tỉnh Kiên Giang). Tâm điểm của đoàn là tham quan, tìm hiểu di tích Trại giam tù binh cộng sản Việt Nam.

Ngày 5/4...

Rạng sáng thứ Tư (ngày 5/4), Bạc Liêu xuất hiện mưa trái mùa khá lớn xua tan đi không khí oi bức của những ngày đầu mùa khô. Mọi thứ đã sẵn sàng, chỉ chờ dứt mưa là đi. Cũng may, vừa đến giờ hẹn thì tạnh mưa. Chiếc xe 29 chỗ ngồi của Công an tỉnh lăn bánh, đi tắt đường Ngã Năm (Sóc Trăng) qua Hậu Giang rồi qua thị xã Hà Tiên (tỉnh Kiên Giang).

 “Chuồng cọp” kẽm gai nhốt, tra tấn chiến sĩ cộng sản tại nhà tù Phú Quốc. 

Tấm bia mộ của tù binh Phú Quốc “Tran Van Thanh” - một người con huyện Phước Long (tỉnh Bạc Liêu) được trưng bày tại di tích Trại giam tù binh cộng sản Việt Nam.  Ảnh: N.Q

Đây không phải là lần đầu đi công tác Phú Quốc, nhưng tôi vẫn háo hức đến lạ, có lẽ một phần là bởi chuyến đi này sẽ được trải nghiệm cảm giác đi phà từ bờ ra đảo, thay vì đi tàu cao tốc SuperDong và máy bay như những lần trước. Trong lúc xe chạy, anh Trung - “cán bộ đường lối” kể: phà ra Phú Quốc rộng lắm, có cả một quầy bar nhỏ và hai phòng karaoke ở tầng hầm. Quả như lời kể, chiếc phà Thriving (tạm dịch: Phát Đạt) to nào kém cạnh những chiếc ở bắc Cần Thơ xưa, chỉ khác là mỏ phà Thriving nằm hai bên hông.

Lân la trò chuyện với thủy thủ đoàn, được biết phà dài 59m, rộng 14,4m, sức chở 250 hành khách, 11 chiếc xe có tải trọng 13 tấn, 150 chiếc xe máy. Người đi phà có Tây có ta, có khách du lịch, có người đi làm ăn và cả những chiếc xe tải chở vật tư xây lắp điện, chở rau củ quả. Phà rời bến khoảng một lúc thì xuất hiện một đàn nhạn không đếm xuể bay theo sau. Chốc chốc chúng lại bổ nhào xuống làn sóng trắng xóa để bắt cá. Nhìn xung quanh đã thấy nhấp nhô những hòn đảo như ôm lấy con phà. Nhìn biển trời mênh mông ấy, có thành viên bày tỏ mong ước một ngày không xa sẽ có một cây cầu vượt biển nối Phú Quốc với đất liền. Và rồi hải trình cũng kết thúc tại Bãi Vòng sau 2,5 tiếng cưỡi sóng đến với đảo ngọc trên vùng biển Tây Nam.

Ngày 6/4...

Ngày này nhằm ngày 10/3 âm lịch - giỗ Tổ Hùng Vương, người lao động được nghỉ nên lượng du khách đổ về đây đông hơn thường ngày. Nhiều người trong số họ cũng đến tham quan di tích Trại giam tù binh cộng sản Việt Nam, thường gọi là nhà tù Phú Quốc. Sau khi tặng 10 suất học bổng cho học sinh Trường THPT An Thới, chúng tôi chạy xe thêm chừng 5 phút là đến nơi được mệnh danh “địa ngục trần gian”. Sau khi dâng tràng hoa, thắp nhang, mặc niệm các liệt sĩ đã hy sinh tại nhà tù này, chúng tôi được thuyết minh viên đưa đi tham quan phân khu B II, một trong hàng chục phân khu của nhà tù.

Những cuộn dây thép gai chất chồng lên nhau bao quanh phân khu B II, ở mỗi góc có một đài canh. Vừa đi, chị Võ Thị Thu Hà, thuyết minh viên, cho biết lúc cao điểm, tù nhân đưa ra đây giam giữ lên tới gần 40.000 người. Nhưng chỉ trong vòng 6 năm thôi, số lượng tù binh bị chúng giết hại hơn 4.000 người bằng các hình thức tra tấn có từ thời trung cổ đến hiện đại. Bước qua cổng vào phân khu, đập vào mắt chúng tôi là những chiếc lồng bằng kẽm gai có mô hình người tù ốm trơ xương, đầy máu trên cơ thể. Chị Hà giới thiệu: “Chúng ta đang xem “chuồng cọp” kẽm gai. Người tù nào khi bị đẩy vào trong “chuồng cọp” này rồi chỉ được đứng, nằm, ngồi một vị trí như vậy. Ban ngày cũng như ban đêm không hề có mái che. Chúng tra tấn người tù vào mùa nắng nóng bằng cách dùng nước muối tạt lên cơ thể người tù để da thịt họ rộp lên từng lớp. Chúng nói rằng cọp thay da đổi thịt là mau lên cân. Mùa mưa gió rét, chúng lại đem tạt những ca nước đá, nước lạnh, gọi là tắm cho cọp, rửa cho cọp, giải khát cho cọp. Và nằm trong “chuồng cọp” lâu ngày tóc mọc dài ra, quân cảnh, trật tự giám thị đã lấy một loại dầu hắc ín đắp lên phần tóc dài và châm lửa đốt. Nhựa chảy khắp cơ thể, phỏng hết như vậy mà chúng gọi đây là kiểu cắt tóc cho những con cọp ở đây”.

Nghe đến đây tôi và nhiều người sởn cả gai óc, thật sự không tưởng tượng được trên đời lại có kiểu tra tấn dã man như vậy. Chưa hết, bọn quân cảnh nhà tù còn tra tấn tù nhân bằng hàng trăm thủ đoạn tàn bạo, nham hiểm khác như dùng que thép nung đỏ xuyên vào bắp thịt, bẻ răng, rút móng tay, ném người vào chảo nước sôi, cho người vào bao tải đặt trên than đang cháy đỏ, lộn ngược đầu vào vỉ sắt nhọn liên tục hàng chục phút, có người còn bị uống cả nước phân người…

Vào tháng 12/2008, khi Đội K20 Kiên Giang khai quật hài cốt các liệt sĩ bị chúng giết hại, cùng với việc phát hiện một hố chôn tập thể 513 đồng chí, còn tìm thấy chứng tích nhiều đồng chí bị địch đóng đinh vào đầu, hai bên thái dương, vào các khớp xương. Hình ảnh này làm chúng ta không sao cầm được nước mắt và vô cùng căm phẫn bọn người gây ra cảnh giết người man rợ đó.

Rời nhà tù Phú Quốc, đoàn cán bộ Công an tỉnh về Nghĩa trang liệt sĩ của huyện để thắp nhang tri ân cho 3.100 phần mộ liệt sĩ, cán bộ chủ chốt huyện Phú Quốc đang an nghỉ tại đây. Sau đó, đoàn tham quan một số điểm du lịch trên đảo.

Ngày 7/4...

Buổi sáng, đoàn rời đảo Phú Quốc về TP. Rạch Giá và giao hữu bóng đá với Công an tỉnh Kiên Giang. Đó cũng là hoạt động cuối cùng trong chuyến hành trình về nguồn.

Nguyễn Quốc