Những mô hình kinh tế thanh niên: Nhìn từ thực tế không vui

Theo báo cáo kết quả nhiệm kỳ 2007 - 2012, toàn tỉnh hiện có 800 tổ hợp tác (THT), hợp tác xã (HTX) thanh niên. Tuy nhiên, để tìm ra những mô hình THT, HTX thật sự theo đúng nghĩa thì chỉ đếm được trên đầu ngón tay.

Giúp nhau ngày công lao động ở các HTX do thanh niên thành lập. Trong ảnh: Thanh niên huyện Hồng Dân giúp nhau nhổ mạ, cấy lúa. Ảnh: C.K

Còn mô hình HTX đan lưới của nữ thanh niên ấp 3 (thị trấn Giá Rai, huyện Giá Rai) thì có vẻ “chuyên nghiệp” hơn khi đã xây dựng được cơ cấu, vốn điều lệ hoạt động. Với số tiền hỗ trợ của Ngân hàng Chính sách xã hội 3 triệu đồng/thành viên lúc ban đầu, đến thời điểm này, các xã viên đã hoàn trả vốn vay. Điều đáng mừng là hầu hết xã viên đều có mức thu nhập ổn định. Tuy nhiên, xét về mặt quy mô thì mô hình vẫn còn mang tính nhỏ lẻ. Chị Lưu Tuyết Lệ, Chủ nhiệm HTX cho biết: “Để mô hình HTX đi vào hoạt động chuyên nghiệp hơn, sắp tới, chúng tôi sẽ củng cố lại phương thức hoạt động, thu hút thêm thành viên. Song, cái khó lớn nhất chính là vốn để mở rộng quy mô HTX”.

Trên đây chỉ là hai trong số rất nhiều mô hình HTX, THT của thanh niên đang đối mặt với những khó khăn, vướng mắc trong hoạt động.

Trước hàng loạt những khó khăn mà những THT, HTX thanh niên đang gặp phải, nhiều người không khỏi hoài nghi về chỉ tiêu sẽ có 60% đơn vị Đoàn cấp xã xây dựng được mô hình THT, HTX thanh niên trong nhiệm kỳ 2012 - 2017. Theo anh Lê Văn Hải, Bí thư Chi đoàn ấp 5 (xã Phong Tân, huyện Giá Rai): “Khó khăn lớn nhất chính là đầu ra cho sản phẩm. Hiện tại, giá cả nông sản ở nông thôn đều do thương lái quyết định và người sản xuất luôn chịu thiệt thòi. Mặt khác, những vấn đề “cung cầu” cũng không được định hướng, do đó, nhiều THT, HTX thành lập xong một thời gian thì bị phá sản do không có đầu ra”.

Từ thực tế trên, thiết nghĩ, bên cạnh vai trò chủ chốt, tổ chức Đoàn cần chủ động tham mưu, đề xuất cho cấp ủy địa phương tạo điều kiện hỗ trợ con giống, kỹ thuật, đầu ra sản phẩm. Mô hình HTX nghề mộc của thanh niên xã Ninh Hòa (huyện Hồng Dân) phát huy được hiệu quả là nhờ sự quan tâm hỗ trợ tích cực của địa phương.

Ngoài các nhu cầu về vốn, kỹ thuật thì việc xác định ra mô hình sản xuất cũng là vấn đề sống còn của các THT, HTX. Vì vậy, trước khi bắt tay vào thực hiện, các đơn vị Đoàn cũng cần xác định rõ thế mạnh kinh tế địa phương, nhu cầu thị trường. Bởi, thời gian qua, hàng loạt các mô hình kinh tế thanh niên đã rơi vào tình trạng phá sản. Nên hay không nên thành lập THT, HTX thanh niên là vấn đề tùy thuộc vào điều kiện thực tế của mỗi địa phương. Điều này thì đơn vị Đoàn cấp xã cần xác định rõ để tránh sự chồng chéo trong việc chọn lựa mô hình sản xuất.

Mục đích thành lập các THT, HTX vẫn là hướng đến việc tạo công ăn việc làm, tạo điều kiện cho thanh niên nông thôn lập nghiệp ngay tại quê nhà. Tuy nhiên, cách thực hiện như thế nào để phát huy hiệu quả thì tổ chức Đoàn Thanh niên cũng cần phải nghĩ đến đầu tiên.

Tuấn Anh