Ông Phạm Quốc Toàn, Phó Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam: Từ chối hay trì hoãn cung cấp thông tin chính là cản trở tác nghiệp báo chí

Đến dự hội nghị tổng kết công tác thi đua năm 2011 các Hội Nhà báo cụm Nam Sông Hậu, ông Phạm Quốc Toàn, Phó Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam đã dành cho Báo Bạc Liêu một cuộc phỏng vấn xung quanh vấn đề đang được giới báo chí rất quan tâm hiện nay: hành vi cản trở tác nghiệp báo chí. Ông Phạm Quốc Toàn cho biết:

Ông Phạm Quốc Toàn, Phó Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam (bìa phải) trao đổi với ông Nguyễn Khuê, Trưởng Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy Bạc Liêu tại hội nghị tổng kết thi đua năm 2011 các Hội Nhà báo cụm Nam Sông Hậu diễn ra tại Bạc Liêu. Ảnh: M.Đ

Có một vấn đề thuộc lĩnh vực pháp luật là khi các nhà báo tác nghiệp có được xem là thi hành công vụ không? Vài năm nay, Hội Nhà báo Việt Nam đã có các văn bản gửi đến các cơ quan có trách nhiệm, báo giới có ý kiến, trên diễn đàn Quốc hội cũng đã có ý kiến nhưng trong luật chưa có điều khoản nào khẳng định nhà báo tác nghiệp chính là thi hành công vụ. Hội Nhà báo Việt Nam, anh em báo chí, những người hành nghề truyền thông báo chí đã nhiều lần kiến nghị Đảng và Nhà nước, Quốc hội, các cơ quan soạn thảo luật luật hóa hoạt động tác nghiệp báo chí và ai cản trở nhà báo tác nghiệp chính là cản trở hoạt động của cơ quan chức năng. Chúng tôi hy vọng trong năm 2012, khi mà Luật Báo chí đang được khẩn trương xây dựng lại thì vấn đề này sẽ được công nhận trong luật.

PV: Vấn đề mà các phóng viên các cơ quan báo chí thường gặp là việc từ chối hay trì hoãn cung cấp thông tin từ các cơ quan công quyền. Hành vi đó có phải là cản trở tác nghiệp báo chí không, thưa ông?

Ông Phạm Quốc Toàn: Hội Nhà báo Việt Nam cho rằng đó là hành vi cản trở tác nghiệp báo chí. Công chúng báo chí cần được thông tin, trừ những thông tin xâm hại đến lợi ích quốc gia, lợi ích an ninh. Vì vậy, các cơ quan công quyền có trách nhiệm phải cung cấp thông tin. Thủ tướng cũng đã có chỉ thị các cơ quan công quyền phải có người phát ngôn cung cấp thông tin cho báo chí. Nhưng các cơ quan công quyền vẫn không cung cấp thông tin, viện lý do này nọ để từ chối thì buộc lòng nhà báo phải tìm thông tin theo các hướng khác, đôi khi là không chính thống. Việc từ chối cung cấp thông tin có hai lý do: một là năng lực cán bộ hạn chế, hai là có vấn đề tiêu cực, vì lợi ích nhóm mà không cung cấp thông tin cho báo chí. Đó chính là hành vi cản trở tác nghiệp của báo chí. Hiện nay nước ta đang xây dựng bộ luật tiếp cận thông tin, hy vọng Quốc hội sớm thông qua bộ luật này.

PV: Vậy, để hỗ trợ tác nghiệp của hội viên trong vấn đề này, Hội Nhà báo Việt Nam đã có những hoạt động gì?

Ông Phạm Quốc Toàn: Một trong những hoạt động của Hội Nhà báo là đào tạo và bồi dưỡng đội ngũ nhà báo, trong đó chủ yếu là bồi dưỡng về nghiệp vụ, kỹ năng. Những năm qua, Hội làm rất tốt việc này. Đồng thời Hội cũng cố gắng nâng cao chất lượng các lớp bồi dưỡng để các nhà báo có thể tham gia nhiều hơn. Với chức năng của mình, Hội cũng đã làm rất nhiều trong việc bảo vệ quyền tác nghiệp của hội viên.

Về rèn luyện, bồi dưỡng kỹ năng tác nghiệp và đạo đức nghề nghiệp, phải nhìn nhận rằng 9 quy định về đạo đức nghề nghiệp báo giới được thông qua tại Đại hội VIII Hội Nhà báo Việt Nam vẫn chưa đi vào đời sống báo chí. Hội đang suy nghĩ làm sao phải chi tiết hóa, cụ thể hóa các điều khoản sát với thực tiễn báo chí.

Các cấp Hội địa phương cũng cần củng cố bộ phận giúp việc cho Hội, phải có những cán bộ đủ năng lực, quan hệ xã hội rộng với những tác động tích cực để bảo vệ anh em, phải tìm hiểu, điều tra, huy động sức mạnh của báo chí, viết bài bảo vệ anh em khi xảy ra vụ việc cản trở tác nghiệp báo chí.

PV: Xin cảm ơn ông!

THANH LÂM (thực hiện)