Sáng kiến nhỏ, hiệu quả lớn

Hệ thống xếp hàng điện tử và ghi nhận phản hồi tự động của bệnh nhân là 1 trong 34 sáng kiến được trao giải trong chương trình Sáng kiến phòng chống tham nhũng Việt Nam (VACI) năm 2011, do Thanh tra Chính phủ và Ngân hàng Thế giới (WB) phát động. Nhiều người sẽ nghĩ, sáng kiến quá đỗi bình thường và dường như chẳng liên quan gì đến chống tham nhũng.

Trên thực tế, hệ thống này được đánh giá cao bởi nó nâng cao tính công bằng, trách nhiệm và tăng cường vai trò giám sát của bệnh nhân trong khám bệnh thông qua một hệ thống bảng điện tử.

Hay như giải pháp về nâng cao năng lực giám sát cộng đồng tại xã Đồng Liên (huyện Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên) cũng được coi là “đốm sáng”, khi mà chỉ bằng những lớp tập huấn cho hơn 500 người trong xã hiểu và thực hiện các quy định trong công khai, minh bạch, dân chủ đã giúp lấy lại lòng tin của dân vào chính quyền.

Trong bối cảnh tham nhũng, nhũng nhiễu, chi phí không chính thức đã và đang diễn ra ở nhiều nơi, bất kể một cải tiến nào, dù nhỏ hầu giảm thiểu nhũng nhiễu, bớt đi việc người dân phải chi phí phi chính thức đều đáng hoan nghênh. Cộng đồng nghĩ nhỏ, làm nhỏ có thể đóng góp quan trọng vào việc phòng chống tham nhũng chính là thông điệp của chương trình Sáng kiến phòng chống tham nhũng.

Hầu hết các sáng kiến về phòng chống tham nhũng năm 2011 đều có một điểm chung là hướng đến sự minh bạch, công khai trong việc ban hành và thực thi chính sách. Điều này cũng phù hợp với nguyên tắc: bảo đảm sự minh bạch trong quá trình ra quyết định là yêu cầu tối thượng trong việc giải quyết tham nhũng tận gốc. Các quyết định càng quan trọng thì càng cần được thảo luận công khai, với sự tham gia ý kiến cũng như đối tượng liên quan. Báo cáo của WB về cảm nhận của người dân, doanh nghiệp và công chức về tham nhũng công bố hôm 20/11 vừa qua cũng chứng minh một cách thuyết phục rằng, ở những nơi nào tuân thủ đầy đủ hơn các chính sách về công khai và minh bạch, ở nơi đó có mức độ tham nhũng thấp hơn.

Bà Victoria Kwakwa, Giám đốc quốc gia - Ngân hàng Thế giới, từng nói một câu rất hay rằng: “Chúng tôi không thể thành công với sứ mệnh cốt lõi của mình là chấm dứt đói nghèo mà không đồng thời giải quyết “căn bệnh ung thư tham nhũng”. Điều này lý giải tại sao WB luôn theo đuổi, thúc đẩy những sáng kiến, mô hình, những việc làm đề cao công khai, minh bạch từ những việc đơn giản nhất, ở những đơn vị hành chính nhỏ nhất trong chương trình nghị sự của mình. Ở Việt Nam cũng không ngoại lệ, việc làm cho người dân nhận thức đầy đủ về tham nhũng, đòi hỏi các cơ quan công quyền thực thi các quy định về công khai, minh bạch cũng là hành động có trách nhiệm để phòng chống tham nhũng.

ĐỒNG NHÂN