Thí điểm bảo hiểm tôm nuôi: Xuất hiện tình trạng gian lận trục lợi

Thời gian thí điểm bảo hiểm tôm nuôi (BHTN) trên địa bàn tỉnh theo Quyết định 315 của Thủ tướng Chính phủ đã đi được nửa chặng đường. Tại hội nghị sơ kết năm 2012, triển khai nhiệm vụ, giải pháp năm 2013 diễn ra vào ngày 10/1/2013 cho thấy, kết quả việc BHTN rất đáng ghi nhận. Song, tình trạng gian lận, trục lợi bảo hiểm bắt đầu xuất hiện.

ĐỦ KIỂU GIAN LẬN

Chính sách BHTN là nhằm mục đích an sinh xã hội, góp phần thực hiện Nghị quyết “Tam nông” của Đảng, tạo môi trường nuôi tôm phát triển bền vững. Vậy mà nhiều người đã và đang làm méo mó ý nghĩa tốt đẹp này.

Tại hội nghị sơ kết nửa chặng đường, triển khai nhiệm vụ năm mới 2013, có khá nhiều khó khăn, vướng mắc, bất cập từ cơ chế, chính sách, quy trình kỹ thuật nuôi tôm, định mức bồi thường… đã được đại biểu đến từ cơ sở phản ánh, đề xuất giải pháp tháo gỡ. Song, vấn đề bị phản ánh nhiều là biến tướng từ chuyện mua BHTN đề phòng rủi ro sang mua bảo hiểm để trục lợi, làm bằng mọi cách để được bồi thường như: thả giống vào lúc nửa đêm nhằm tránh sự có mặt của cán bộ bảo hiểm để kiểm đếm số lượng, chất lượng tôm giống; tôm chết nhưng chờ tới ngày quy định được bồi thường cao thì mới báo cáo; thả giống ít nhưng lại khai nhiều; nuôi tôm không cần chăm sóc; lén lút sang chiết tôm bệnh từ ao không mua BHTN sang ao đã mua bảo hiểm; thậm chí cải tạo ao nuôi sơ sài, qua loa rồi thả giống…

Ông Trần Thanh Lạc - Giám đốc Bảo Việt Bạc Liêu (bìa trái) trao tiền bồi thường BHTN cho người nuôi tôm ở xã Vĩnh Trạch (TP. Bạc Liêu). Ảnh: T.Đ

Sau khi liệt kê hàng loạt trường hợp có dấu hiệu trục lợi trên địa bàn và sự bất cập trong cơ chế quản lý, giám sát bảo hiểm, ông Trần Bảo Hoàng, Trưởng phòng Kinh tế TP. Bạc Liêu xuất trình hồ sơ bồi thường chưa được thực hiện đầy đủ cũng được ký cho thanh toán. “Năm 2012, trong khi diện tích tôm nuôi ngoài vùng thí điểm BHTN thiệt hại chỉ khoảng 30 - 40% nhưng ở trong vùng BHTN lại bị chết từ 70 - 80%, vấn đề này cho thấy sự không bình thường” - ông Hoàng phân tích.

Còn ông Nguyễn Trường Hận, Trưởng phòng NN&PTNT huyện Đông Hải, phản ánh: “Trên địa bàn huyện Đông Hải còn có tình trạng hộ có đất nuôi tôm, có vốn nhưng không muốn nuôi mà cấu kết với hộ nghèo (được Nhà nước hỗ trợ 100% phí bảo hiểm) để “cho mượn” đất thả nuôi rồi chia tiền khi được bồi thường BHTN. Những trường hợp này đã bị doanh nghiệp bảo hiểm từ chối bồi thường”…

Những thủ đoạn trên đều đang đi ngược con đường nuôi tôm chân chính mà hầu hết nông dân Bạc Liêu đang làm. Những hành vi lợi dụng chính sách nhân văn của Đảng, Nhà nước để trục lợi đang bị xã hội lên án.

NGĂN CHẶN BẰNG CÁCH NÀO?

Ông Lương Ngọc Lân, Giám đốc Sở NN&PTNT, Phó ban Thường trực Ban chỉ đạo thí điểm BHTN tỉnh (gọi tắt là Ban chỉ đạo tỉnh) đề nghị cơ quan thực hiện BHTN (Bảo Việt Bạc Liêu) không bán bảo hiểm cho những trường hợp không thả nuôi đúng thời vụ khuyến cáo của ngành Nông nghiệp. Nếu như hộ mua BHTN không đúng quy trình kỹ thuật đã được UBND tỉnh ban hành hoặc phát hiện hành vi có biểu hiện gian dối để trục lợi thì đề nghị từ chối thanh toán. Ông Lê Thanh Dũng, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh kiêm Trưởng ban chỉ đạo tỉnh, khẳng định: Chính sách thí điểm BHTN đang đi vào cuộc sống bà con nuôi tôm. Tuy nhiên, tiến độ triển khai hiện nay là quá chậm so với yêu cầu, hộ nghèo và cận nghèo (đối tượng mà chính sách này đặc biệt quan tâm) tham gia quá ít. Vì vậy, cả hệ thống chính trị cần quyết tâm, phấn đấu để đạt được mục tiêu đề ra. Do chủ trương này mới thí điểm nên không tránh khỏi thiếu sót hoặc chưa tiên lượng đầy đủ các tình huống xảy ra. Vì vậy, đề nghị Ban chỉ đạo các cấp tổ chức sơ kết hàng tháng, hàng quý… để bổ sung quy định, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc kịp thời. Ông Lê Thanh Dũng nhấn mạnh: Ban chỉ đạo các cấp cần làm tốt hơn công tác kiểm tra, giám sát. Nếu phát hiện sai phạm, có bằng chứng rõ ràng thì đề nghị xử lý nghiêm, thậm chí truy tố dù người vi phạm là cán bộ hay người dân nuôi tôm bình thường.

Để đạt mục tiêu do Ban chỉ đạo tỉnh đề ra, ông Trần Thanh Lạc, Giám đốc Bảo Việt Bạc Liêu, xác định: “Bảo Việt Bạc Liêu sẽ xiết chặt hơn công tác quản lý, không bán bảo hiểm, từ chối bồi thường cho những hộ nuôi tôm không tuân thủ đúng điều kiện quy định. Đề nghị Ban chỉ đạo tỉnh thành lập nhiều tổ kiểm tra, giám sát thả giống, thực hiện quy trình nuôi tôm và tham gia giám định tổn thất cùng Bảo Việt trước khi bồi thường”.

Tấn Đạt

Việc giải quyết bồi thường bảo hiểm tôm nuôi quá chậm Tính đến ngày 7/1/2013, toàn tỉnh có 1.435 hộ nuôi tôm tham gia bảo hiểm tôm nuôi (BHTN) trên diện tích 1.374ha. Giá trị BHTN 639 tỷ đồng, số phí BHTN 47,2 tỷ đồng. Trong đó, ngân sách Nhà nước hỗ trợ 28,8 tỷ đồng; người nuôi tự đóng tiền 18,4 tỷ đồng. Thiệt hại tôm nuôi phải bồi thường tính đến ngày 7/1/2013 hơn 166 tỷ đồng. Theo đánh giá của Ban chỉ đạo tỉnh, tiến độ giải quyết bồi thường BHTN trong năm 2012 quá chậm, số tiền chi trả mới đạt khoảng 10%, tương ứng 17,9 tỷ đồng. Tỷ lệ hộ nghèo và cận nghèo tham gia BHTN rất thấp (hộ nghèo đạt 48,6%, hộ cận nghèo đạt 16,9%), mới có 27% đảng viên tham gia, đặc biệt chưa có tổ chức nào tham gia loại hình bảo hiểm này. Mục tiêu năm 2013, phấn đấu ở 9 xã, phường thí điểm BHTN có 100% hộ nghèo; 80% hộ cận nghèo; 50% hộ bình thường, tổ chức sản xuất; 100% đảng viên đang công tác, sinh hoạt tại địa bàn thí điểm BHTN tham gia bảo hiểm. Chính sách thí điểm BHTN trên địa bàn tỉnh dự kiến kết thúc vào cuối năm 2013. Ban chỉ đạo tỉnh đang đề nghị Trung ương cho kéo dài đến tháng 6/2014. T.Đ