Thị trường lúa chất lượng cao chưa được mở rộng

(CMO) Để hạn chế tình trạng mất mùa, mất giá như vụ đông xuân vừa qua, ngành nông nghiệp khuyến cáo bà con nông dân nên nắm bắt thông tin nhu cầu nhu sử dụng lúa hàng hoá của thị trường để chọn giống gieo sạ cho phù hợp trong vụ lúa hè thu. Đặc biệt, chỉ gieo sạ từ 20-25% diện tích các giống lúa đặc sản như RVT, Đài thơm 8, ST20, ST24… Sản xuất phải theo đơn đặt hàng liên kết tiêu thụ của doanh nghiệp, vì các giống lúa này thị trường nhập khẩu gạo của Trung Quốc rất hạn chế.

Kỹ sư Nguyễn Văn Tranh, Phó giám đốc Sở NN&PTNT, cho biết, theo kế hoạch sản xuất vụ mùa năm nay, toàn tỉnh xuống giống khoảng 36 ngàn héc-ta lúa hè thu. Đến nay, những vùng đất đã được bố trí sản xuất 2 vụ lúa ở các huyện: Trần Văn Thời, U Minh, Thới Bình và TP Cà Mau đã cày ải phơi đất chuẩn bị cho sản xuất vụ mùa mới được 30.623 ha. Hiện nông dân đang tiếp tục đẩy nhanh tiến độ trong những ngày tới. Bởi cày ải được xem là khâu đầu tiên và quan trọng không chỉ có tác dụng diệt cỏ, ngăn phèn lên bề mặt ruộng mà còn giảm đáng kể các mầm bệnh tồn lưu trong đất, quyết định đến sự tăng trưởng của cây lúa.

Bà con nông dân đang tiếp tục đẩy nhanh tiến độ làm đất chuẩn bị vụ lúa hè thu.

Để sản xuất vụ mùa đạt hiệu quả hạn chế thiệt hại do thiên tai, ngay từ đầu tháng 4, Sở NN&PTNT đã triển khai hướng dẫn khung lịch thời vụ và cơ cấu giống cho sản xuất vụ lúa hè thu. Theo đó, thời gian gieo sạ khô vào cuối tháng 4 (dương lịch) đến trước khi mùa mưa thật sự bắt đầu, tập trung ở xã Tân Lộc, Tân Lộc Bắc, huyện Thới Bình và các xã Khánh Bình, Khánh Bình Đông, Khánh Bình Tây, huyện Trần Văn Thời.

Sạ gác áp dụng cho các địa phương còn lại, gieo sạ bằng hạt giống ngâm ủ, từ nửa cuối tháng 5 đến giữa tháng 6. Giống lúa gieo sạ: Chọn giống lúa nhóm "A" đạt cấp xác nhận, ít nhiễm sâu, bệnh, năng suất cao, chất lượng đáp ứng yêu cầu thị trường trong nước và xuất khẩu như: OM 5451, OM 6162… bố trí sản xuất khoảng 60% diện tích. Các đặc sản: RVT, Đài thơm 8, ST20, ST24... chỉ nên sản xuất theo hợp đồng liên kết với doanh nghiệp. Lưu ý, các giống RVT, Đài thơm 8 thị trường Trung Quốc rất hạn chế, bố trí sản xuất khoảng 20-25% diện tích.

Huyện Trần Văn Thời là một trong những điạ phương vùng trọng điểm sản xuất lúa hè thu trong tỉnh. Theo nhiều nông dân, thời tiết năm nay thuận lợi nên việc cày ải phơi đất diễn ra đúng tiến độ. Mặc dù giá xăng dầu qua những lần điều chỉnh tăng cao, nhưng giá công cày ải năm nay không tăng so với năm trước, đang ở mức khoảng 110-120 ngàn đồng/công.

Trước mùa vụ, anh Nguyễn Văn Tuấn, nông dân xã Khánh Bình Đông, huyện Trần Văn Thời đang gặp khó trong khâu chọn giống lúa để gieo sạ. Anh Tuấn cho biết, vụ đông xuân vừa qua, gia đình anh gieo sạ trên 1,5 ha lúa chất lượng cao RVT, nhưng giá bán lại thấp hơn giống lúa chất lượng trung bình là OM 567 và OM 6976 từ 200-300 đồng/kg lúa thương phẩm.

Lý giải về vấn đề này, Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh Cà Mau Nguyễn Trần Thức cho biết, thời gian qua tỉnh tập trung thực hiện tái cơ cấu ngành nông nghiệp nhưng lại “quên” sản xuất cái gì thị trường cần, dẫn đến mất cân đối giữa các nguồn cung, giá lúa xuống thấp.

Ông dẫn chứng, đôi khi thị trường vẫn cần các loại gạo chất lượng thấp, khô cứng cơm để sản xuất các mặt hàng như làm bún, hủ tiếu… (các loại gạo chất lượng cao không thể làm được). Chính vấn đề tổ chức quy hoạch sản xuất và cơ cấu giống cây trồng còn nhiều bất cập. Trong thời gian dài, thị trường xuất khẩu các mặt hàng nông sản của Việt Nam còn phụ thuộc nhiều vào thị trường Trung Quốc nên điệp khúc dội hàng ế chợ thường xuyên xảy ra.

Kỹ sư Nguyễn Văn Tranh khuyến cáo, hàng năm lúa thường bị đổ ngã do mưa, dông lốc vào cuối vụ. Bà con nông dân cần chú ý khâu thâm canh như: Chọn giống lúa thấp, cứng cây, chống đổ ngã, gieo sạ không quá 120 kg giống/ha, bón phân cân đối, tránh tình trạng thừa phân đạm. Tăng cường bón phân sinh học, Kali, Silic giúp lúa cứng cây. Không lạm dụng phân bón lá, chất kích thích tăng trưởng sau khi trổ để hạn chế đổ ngã.

Ngoài ra, giá lúa giống, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, dịch vụ, công lao động thuê mướn vẫn ở mức cao nên các địa phương cần tập trung chỉ đạo tổ chức lại sản xuất theo mô hình liên kết nông dân gắn với HTX, THT và các doanh nghiệp sản xuất tiêu thụ lúa hàng hoá theo chuỗi giá trị. Sản xuất tập trung thành vùng nguyên liệu lúa an toàn, có truy xuất nguồn gốc. Đẩy mạnh ứng dụng các tiến bộ kỹ thuật nhằm giảm tối đa chi phí, giá thành sản xuất, nâng cao chất lượng lúa gạo, đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm, nâng cao thu nhập cho nông dân./.

Trung Đỉnh