Vì sao TAND cấp cao kháng nghị hủy Bản án dân sự phúc thẩm số 139 của tỉnh?!

TAND Cấp cao tại TP. HCM vừa có Quyết định kháng nghị giám đốc thẩm đề nghị Ủy ban thẩm phán TAND cấp cao tại TP. HCM hủy Bản án dân sự phúc thẩm (DSPT) số 139 ngày 25/9/2014 của TAND tỉnh và Bản án dân sự sơ thẩm (DSST) số 11 ngày 16/5/2014 của TAND huyện Đông Hải vì cho rằng Tòa 2 cấp chưa xác minh làm rõ một số cơ sở, chứng cứ để giải quyết vụ án triệt để.

Cụ thể, phần đất của ông Tiền thuộc thửa số 494, giáp ranh phần đất ông Tâm, thuộc thửa 464 đều là đất nuôi trồng thủy sản. Phần đất tranh chấp có diện tích 579,9m², hiện trạng là bờ đất ngăn cách giữa 2 thửa đất của hai bên. Ông Tiền cho rằng đất tranh chấp là một phần của thửa 494 thuộc quyền sử dụng hợp pháp của mình bị lấn chiếm nên yêu cầu ông Tâm trả lại. Còn ông Tâm cho rằng, phần đất tranh chấp là một phần của thửa 464 thuộc Giấy CNQSDĐ của ông nên không đồng ý yêu cầu khởi kiện của ông Tiền.

Trong khi đó, căn cứ biên bản đo đạc ngày 28/8/2013 và trích đo địa chính ngày 4/9/2013 của Phòng TN-MT huyện Đông Hải có cơ sở xác định phần đất tranh chấp thuộc thửa 494 do ông Tiền đứng tên trên Giấy CNQSDĐ cấp năm 2010. Thửa đất 494 có nguồn gốc của ông Lê Trung Tâm (cha ông Tiền và là anh ông Tâm) đã được cấp Giấy CNQSDĐ năm 1996. Năm 2008, ông Lê Trung Tâm chết, ông Tiền và bà Trần Cẩm Bình (mẹ ông Tiền) kê khai di sản thừa kế của ông Trung Tâm. Sau đó, ông Tiền được cấp 8.779,4m², bà Bình được cấp 6.748,7m² tại thửa số 494.

Hiện trạng phần đất tranh chấp giữa ông Tiền và ông Tâm. Ảnh: M.N

Quá trình giải quyết vụ án, các bên đều xác định phần đất của ông Trung Tâm và ông Huệ Tâm trước đây có con kênh công cộng làm ranh, hiện con kênh đã bị lấp. Tại Công văn số 214 ngày 17/1/2014 của UBND huyện Đông Hải xác định thủ tục cấp Giấy CNQSDĐ cho ông Tiền, bà Bình là đúng theo quy định pháp luật; bờ đất tranh chấp giữa ông Tiền và ông Tâm chính là vị trí con kênh công cộng trước đây. Hai bên đương sự đều xác định có sử dụng bờ đất này để phục vụ nhu cầu canh tác, cải tạo vuông tôm của mình.

Tuy nhiên, tại đơn khởi kiện và biên bản hòa giải, ông Tiền yêu cầu ông Tâm trả một nửa bờ đất. Còn tại đơn khởi kiện sau đó, ông Tiền yêu cầu giải quyết theo đúng diện tích đất ông đã được cấp Giấy CNQSDĐ. Nhưng Tòa án cấp sơ thẩm chưa xác minh, làm rõ quá trình sử dụng đất tranh chấp như thế nào; nhu cầu sử dụng đất của mỗi bên ra sao; phần đất của mỗi bên bao gồm cả diện tích đất tranh chấp thừa hay thiếu so với Giấy CNQSDĐ; phần đất trước đây là con kênh công cộng thuộc quyền quản lý của Nhà nước, việc cấp Giấy CNQSDĐ cho ông Tiền đối với phần đất tranh chấp này có đúng theo quy định của pháp luật hay không?; ý kiến của cơ quan quản lý đất đai đối với phần đất này như thế nào?; phần đất của ông Trung Tâm và ông Huệ Tâm trước đây có cắm trụ đá làm ranh, hiện nay các trụ đá này còn hay không mà chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Tiền? Do đó, buộc ông Tâm trả lại toàn bộ diện tích đất tranh chấp là chưa đủ căn cứ vững chắc. Đồng thời, Tòa cấp phúc thẩm cũng chưa xác minh, làm rõ những vấn đề nêu trên mà nhận định cho rằng ông Tiền, bà Bình đã tự khai phá bờ đất của mình, lấp con kênh công cộng nên bờ đất tranh chấp hiện nay là bờ đất của ông Huệ Tâm để từ đó không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Tiền cũng chưa đủ căn cứ vững chắc. Mặt khác, Tòa các cấp phúc thẩm chỉ tuyên không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Tiền và kiến nghị UBND huyện Đông Hải điều chỉnh giảm phần đất tranh chấp ra khỏi Giấy CNQSDĐ do ông Tiền đứng tên nhưng không công nhận QSDĐ cho ai, giao phần đất tranh chấp cho ai là giải quyết vụ án chưa triệt để.

Mong rằng các nội dung mà TAND cấp cao tại TP. HCM kháng nghị sẽ được Tòa án các cấp khi xét xử lại làm rõ, giải quyết khách quan, công tâm, đảm bảo được quyền lợi hợp pháp chính đáng của các bên.

M.N