Xây dựng nền nông nghiệp công nghệ cao và phát triển bền vững

Bạc Liêu xác định nông nghiệp là trụ đỡ quan trọng trong phát triển kinh tế của tỉnh; trong đó tập trung cho nông nghiệp sạch, nâng cao chuỗi giá trị trong sản xuất nông nghiệp. Để thực hiện mục tiêu này, tỉnh đẩy mạnh ứng dụng công nghệ cao trong nông nghiệp, tạo ra sản phẩm sạch, thân thiện với môi trường, nâng cao năng suất, chất lượng, xây dựng thương hiệu nông sản, gắn sản xuất với chế biến và bao tiêu sản phẩm để nông nghiệp phát triển bền vững.

Bộ trưởng Bộ NN&PTNT - Nguyễn Xuân Cường (thứ hai từ trái sang) thăm khu nuôi tôm công nghệ cao trên địa bàn TP. Bạc Liêu. Ảnh: C.L

CƠ GIỚI HÓA TRONG SẢN XUẤT LÚA

Đến thời điểm này, tỉnh đã xây dựng được 38 cánh đồng lúa lớn với hơn 30.000ha (mỗi cánh đồng có diện tích từ 100ha trở lên). Trong quá trình sản xuất, ngoài ứng dụng các tiến bộ khoa học - kỹ thuật, nông dân còn thực hiện cơ giới hóa nhằm giảm tổn thất trong nông nghiệp. Theo đó, mức độ cơ giới hóa trong sản xuất lúa hiện nay đã đạt 100% trong khâu làm đất, bơm nước, phun thuốc bảo vệ thực vật, 84% trong khâu thu hoạch lúa, 90% sản lượng lúa được sấy…

Sản xuất lúa phát triển theo hướng liên kết chuỗi giá trị; nhiều doanh nghiệp, hợp tác xã cùng nông dân liên kết sản xuất gắn với bao tiêu, xuất khẩu lúa gạo. Nông nghiệp của tỉnh phát triển theo hướng chú trọng chất lượng cao; giá trị gia tăng của ngành từ 12.688 tỷ đồng năm 2015, ước tăng lên 19.139 tỷ đồng năm 2020. Bên cạnh đó, ngành chức năng cũng đã khuyến khích nông dân sản xuất lúa theo hướng hữu cơ, lúa sạch; thay việc bón phân hóa học thành phân hữu cơ, vi sinh; từng bước cơ cấu lại các giống lúa, mỗi cánh đồng sản xuất từ 1 - 2 giống lúa. Các giống lúa chủ yếu là lúa thơm, lúa chất lượng cao, đạt tiêu chuẩn xuất khẩu, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng lúa. Đặc biệt là tạo nên vùng lúa nguyên liệu rộng lớn để các công ty, doanh nghiệp thuận tiện trong việc bao tiêu sản phẩm...

Mô hình lúa - tôm sinh thái ở huyện Phước Long. Ảnh: M.Đ

KHẲNG ĐỊNH THƯƠNG HIỆU TÔM BẠC LIÊU

Qua gần 5 năm đẩy mạnh tái cơ cấu ngành Nông nghiệp nói chung và lĩnh vực nuôi trồng thủy sản nói riêng, với khát vọng “nâng tầm tôm Việt”, tỉnh tập trung chỉ đạo nuôi trồng thủy sản theo hướng thâm canh và ứng dụng công nghệ cao, sản xuất hàng hóa lớn, nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả nghề nuôi và đảm bảo môi trường sinh thái. Đến nay, Bạc Liêu được cả nước biết đến với những mô hình nuôi tôm siêu thâm canh trong nhà kín, đặc biệt là tỉnh đã triển khai dự án Khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao phát triển tôm Bạc Liêu; xây dựng khu nuôi tôm an toàn sinh học theo chuẩn của Tổ chức Thú y thế giới. Toàn tỉnh hiện có 12 công ty, doanh nghiệp và 324 hộ nuôi tôm ứng dụng công nghệ cao, với tổng diện tích 2.250ha, năng suất tăng từ 10 - 15 lần so với nuôi thông thường. Sản xuất tôm giống cũng là thế mạnh của tỉnh, có quy mô lớn nhất cả nước, gồm 212 cơ sở sản xuất tôm giống với tổng số trên 32 tỷ con giống/năm, chiếm 84,54% thị phần tôm giống vùng ĐBSCL và 52,73% tổng thị phần tôm giống cả nước.

Trong nuôi trồng thủy sản, tỉnh xác định đối tượng nuôi chủ lực là tôm sú và tôm thẻ chân trắng. Theo đó, quy hoạch vùng nuôi thâm canh, bán thâm canh, vùng nuôi sinh thái, vùng nuôi tôm ứng dụng công nghệ cao và xác định phương thức nuôi. Ứng dụng rộng rãi quy phạm thực hành nuôi trồng thủy sản tốt, nuôi trồng thủy sản có chứng nhận VietGAP, GlobalGAP, ASC, Organic; đẩy mạnh thực hiện công nghiệp hóa - hiện đại hóa nghề nuôi. Điển hình là Tập đoàn Việt - Úc, Công ty Hải Nguyên, Công ty TNHH Sản xuất và Thương mại Trúc Anh... Các công ty, doanh nghiệp này đã áp dụng công nghệ nhà màng vào nuôi tôm của Israel, công nghệ cho tôm ăn tự động của Úc, công nghệ sinh học xác định tình trạng sức khỏe tôm nuôi; thực hiện hợp tác, liên kết sản xuất theo chuỗi giá trị sản phẩm thủy sản, truy xuất nguồn gốc trong nuôi trồng thủy sản.

Từ thành công nuôi tôm siêu thâm canh, các công ty, doanh nghiệp cũng đã chia sẻ kinh nghiệm, quy trình nuôi tôm cho nông dân. Từ đó, có nhiều hộ thu về lợi nhuận hàng tỷ đồng mỗi năm. Ông Võ Việt Khởi (xã Long Điền, huyện Đông Hải) chia sẻ: “Nhờ áp dụng các tiến bộ khoa học - kỹ thuật vào sản xuất, cụ thể nuôi tôm siêu thâm canh trong bể tròn nổi, gia đình tôi có nguồn thu gần 4 tỷ đồng/năm”.

Thu hoạch tôm nuôi theo quy trình công nghệ cao ở huyện Hòa Bình. Ảnh: C.L

GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG

Để xây dựng Bạc Liêu trở thành trung tâm công nghiệp ngành tôm cả nước, Bạc Liêu có các giải pháp đồng bộ như: Đẩy mạnh phát triển nuôi tôm; phát triển mạnh nuôi tôm sinh thái kết hợp với trồng và bảo vệ rừng khu vực ven biển; sớm đưa vào khai thác Khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao phát triển tôm Bạc Liêu; nhân rộng các mô hình nuôi tôm siêu thâm canh trong nhà kín... Đồng thời, giám sát chuỗi sản xuất tôm bảo đảm an toàn dịch bệnh, phục vụ xuất khẩu; xây dựng chuỗi sản xuất tôm theo khuyến nghị của Tổ chức Thú y thế giới để xuất khẩu tôm nguyên con sang Úc. Bên cạnh đó, ứng dụng rộng rãi nuôi trồng thủy sản có chứng nhận ASC, MSC, CoC, GlobalGAP, BMP… vào các vùng nuôi trồng thủy sản, nhất là nuôi tôm ứng dụng công nghệ cao để tăng năng suất, sản lượng, chất lượng…

Song song đó, đẩy mạnh nghiên cứu, ứng dụng và chuyển giao tiến bộ kỹ thuật cho nông dân, nâng cao tỷ lệ canh tác giống lúa chất lượng cao, lúa mới, nhất là sớm triển khai canh tác giống lúa ST 24, ST 25 trên đất tôm - lúa; áp dụng chương trình IPM, “3 giảm - 3 tăng”, “1 phải - 5 giảm”, sử dụng tiết kiệm nước...

Mặt khác, phát triển vùng sản xuất lúa hàng hóa chất lượng cao, lúa đặc sản, lúa chịu mặn mang thương hiệu Bạc Liêu... Tập trung xây dựng nâng cao chuỗi giá trị gia tăng, phát triển bền vững; xây dựng chuỗi liên kết tiêu thụ giữa doanh nghiệp và nông dân, chỉ dẫn địa lý, thương hiệu sản phẩm lúa gạo chất lượng cao. Xây dựng vùng sản xuất lúa giống, tôm giống chất lượng cao, sạch bệnh đáp ứng được nhu cầu phục vụ sản xuất của nông dân.

Ông Dương Thành Trung - Chủ tịch UBND tỉnh nhấn mạnh: “Bạc Liêu là tỉnh nông nghiệp, con tôm, cây lúa là hai sản phẩm chính. Vì vậy, tỉnh ưu tiên đầu tư cho nông nghiệp, hướng đến xây dựng nền nông nghiệp công nghệ cao, tạo ra sản phẩm tôm sạch, lúa an toàn để xây dựng thương hiệu xuất khẩu. Tỉnh khuyến khích nông dân liên kết xây dựng các cánh đồng tôm lớn, lúa lớn để tạo vùng nguyên liệu đủ lớn, tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp thu mua, hợp đồng bao tiêu sản phẩm”.

MINH ĐẠT - CHÍ LINH