Báo chí phục vụ đồng bào dân tộc Khmer: Góp phần gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc

Là bộ phận cấu thành của đại gia đình các dân tộc Việt Nam, đồng bào dân tộc Khmer tỉnh Bạc Liêu có đời sống văn hóa, tinh thần khá phong phú. Sự có mặt của các phương tiện truyền thông chuyên biệt (báo in, chương trình phát thanh, truyền hình) dành cho đồng bào dân tộc Khmer trong tỉnh chính là những phương tiện hữu hiệu để giúp nâng cao đời sống tinh thần và giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc.

Các sư chùa Cù Lao (xã Hưng Hội, huyện Vĩnh Lợi) đọc báo Bạc Liêu. Ảnh: Tấn Đạt

Phục vụ riêng cho đồng bào dân tộc Khmer trong tỉnh hiện nay có báo Bạc Liêu chữ Khmer (thuộc Báo Bạc Liêu), chương trình truyền hình, phát thanh tiếng Khmer (thuộc Đài PT-TH Bạc Liêu). Báo Bạc Liêu chữ Khmer chính thức phát hành số đầu tiên vào tháng 4/2007. Hiện nay báo có số lượng phát hành 1.000 tờ/kỳ, được cấp phát miễn phí ở 22 chùa Khmer trong toàn tỉnh (dành cho độc giả là sư sãi, ban quản trị chùa và đồng bào phật tử mỗi khi đến chùa sinh hoạt tôn giáo), các cán bộ, đảng viên là người dân tộc Khmer. Đài PT-TH Bạc Liêu có chương trình tiếng Khmer phát sóng 30 phút (từ 16 giờ 45 phút - 17 giờ 15 phút), phát lại vào sáng hôm sau. Ngoài ra, Đài còn thực hiện 2 chuyên đề tiếng Khmer, cộng tác với VTV5 (kênh truyền hình tiếng dân tộc thiểu số, Đài Truyền hình Việt Nam) mỗi tháng một chương trình 27 phút; cộng tác chương trình tiếng Khmer của Đài Tiếng nói Việt Nam mỗi tuần một kỳ 50 phút.

Bằng việc sử dụng chữ viết, tiếng nói của đồng bào dân tộc Khmer, phát thanh viên (đối với các chương trình truyền hình) là người Khmer, nên nhìn chung hình thức Báo Bạc Liêu chữ Khmer hoặc chương trình phát thanh, truyền hình đều phù hợp với công chúng là đồng bào dân tộc Khmer (biết chữ và không biết chữ Khmer). Nội dung tờ báo, chương trình dành cho đồng bào dân tộc Khmer thường tập trung vào những nội dung chính: tin tức sự kiện trong tỉnh; người tốt việc tốt (những tấm gương điển hình người dân tộc Khmer trên các lĩnh vực); hoạt động đời sống kinh tế, văn hóa, xã hội; dạy chữ Khmer; chủ trương, chính sách mới liên quan đến đồng bào dân tộc thiểu số của Trung ương, tỉnh; văn nghệ, giải trí… Các nội dung này đều liên quan ít nhiều đến đời sống đồng bào dân tộc Khmer, đề cập trực tiếp đến cộng đồng người Khmer trong tỉnh.

Gìn giữ và phổ biến văn hóa truyền thống dân tộc Khmer

Ngoài chức năng tuyên truyền, giải thích đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước về đồng bào dân tộc thiểu số; hướng dẫn, tư vấn sản xuất; báo Bạc Liêu chữ Khmer và chương trình truyền hình tiếng Khmer thuộc Đài PT-TH Bạc Liêu còn có nhiệm vụ quan trọng là gìn giữ và phổ biến văn hóa truyền thống của dân tộc Khmer trong đại gia đình các dân tộc Việt Nam, góp phần xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân. Vì vậy chuyên mục giải trí (trên chương trình tiếng Khmer) và dạy chữ Khmer (trên báo Bạc Liêu chữ Khmer) là vô cùng quan trọng và không thể thiếu được. Ngay từ đầu, khi xây dựng khuôn định tờ báo, chương trình, những nội dung này đã được đặc biệt chú trọng. Hiện nay, thời lượng giải trí trên chương trình tiếng Khmer hàng ngày của Đài PT-TH Bạc Liêu chiếm 50% thời lượng phát sóng với những tiết mục văn nghệ truyền thống (dân ca, nhạc truyền thống lời mới, sân khấu dù kê, phim chuyển dịch tiếng Khmer…). Có thể nói, giải trí là một nội dung quan trọng và được chờ đợi nhất trên chương trình tiếng Khmer phát sóng hàng ngày.

Với báo Bạc Liêu chữ Khmer, ngoài các bài viết phản ánh về hoạt động sản xuất, tình hình đời sống đồng bào dân tộc Khmer trong tỉnh thì nội dung về văn hóa truyền thống dân tộc Khmer là một phần quan trọng trong mỗi số báo. Đặc biệt, chuyên mục dạy chữ Khmer xuất hiện đều đặn trên mỗi số báo Bạc Liêu chữ Khmer đã giúp nhiều người dân (học sinh, cán bộ) biết thêm chữ của dân tộc mình. Nhiều trường học, nhà chùa dạy chữ Khmer đã đưa chuyên mục này vào nội dung giảng dạy.

Là “món ăn tinh thần” không thể thiếu của đồng bào dân tộc Khmer, báo Bạc Liêu chữ Khmer (thuộc Báo Bạc Liêu), chương trình truyền hình, phát thanh tiếng Khmer (thuộc Đài PT-TH Bạc Liêu) là những nhịp cầu nối giữa Đảng và Nhà nước với đồng bào dân tộc Khmer trong tỉnh. Để nâng cao hiệu quả của nhịp cầu này, cần có sự quan tâm nhiều hơn từ các cơ quan quản lý nhà nước và cơ quan báo chí trong việc tăng cường nguồn nhân lực, phương tiện kỹ thuật cũng như đổi mới về nội dung nhằm đáp ứng tốt hơn nữa nhu cầu của người đọc, người xem.

LÂM ANH