Thứ tư, 11-2-26 23:10:02
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Chào mừng sự kiện “Bạc Liêu trong tiến trình hình thành các tỉnh Tây Nam bộ và 15 tái lập tỉnh” (1/1/1997 - 1/1/2012): Bạc Liêu từ khi mở cõi

Báo Cà Mau

Bài 37: Truy tìm cội nguồn của lòng nhân hậu, khoan dung

>>Bài 1: Bối cảnh lịch sử, thiên nhiên thời kỳ đầu khẩn hoang
>>Bài 2: Chính sách khẩn hoang của nhà Nguyễn đưa người dân về vùng Bạc Liêu
>>Bài 3: Người Việt, Khmer, Hoa cùng khai khẩn, làm ăn trên đất Bạc Liêu
>>Bài 4: Pháp chiếm Nam kỳ, đẩy mạnh khai thác để vơ vét thuộc địa và sự phản kháng của người Bạc Liêu
>>Bài 5: Bạc Liêu trở thành một trong 4 trung tâm kinh tế - văn hóa của ĐBSCL
>>Bài 6: Vùng đất văn nghệ qua hò chèo ghe Bạc Liêu
>>Bài 7: Bạc Liêu tiếp nhận và phát triển nhạc lễ biến thành đờn ca tài tử Nam bộ
>>Bài 8: Vùng đất của sự sáng tạo âm nhạc và bài “Dạ cổ hoài lang”
>>Bài 9: Điệu nói thơ Bạc Liêu
>>Bài 10: Cường hào cướp đất, thực dân bóc lột
>>Bài 11: Người Bạc Liêu đấu tranh tự phát và Đảng Cộng sản ra đời
>>Bài 12: Người Bạc Liêu theo Đảng giành lấy chính quyền
>>Bài 13: Chín năm đánh Pháp
>>Bài 14: Ruộng đất về tay nhân dân, Mỹ nhảy vào miền Nam
>>Bài 15: Nhân dân đánh Mỹ
>>Bài 16: Chiến tranh nhân dân
>>Bài 17: Ba mũi giáp công giành thắng lợi hoàn toàn
>>Bài 18: Mùa gió chướng phóng khoáng, hào hiệp
>>Bài 19: Khách thương hồ
>>Bài 21: Đặc điểm tự nhiên, xã hội làm nên tính cách người Bạc Liêu
>>Bài 22: Đặc điểm văn hóa góp phần làm nên tính cách người Bạc Liêu
>>Bài 23: Người Bạc Liêu phóng khoáng, hào hiệp
>>Bài 24: Bạc Liêu thời kỳ đầu dựng nghiệp
>>Bài 25: Thiết lập nền tảng kinh tế
>>Bài 26: Giai đoạn chuyển mình của Bạc Liêu
>>Bài 27: Bạc Liêu tiếp tục chuyển mình cho một giai đoạn sản xuất mới
>>Bài 28: Người Pháp bắt đầu quan tâm đến kinh tế Bạc Liêu
>>Bài 29: Tác dụng của kênh đào
>>Bài 30: Kinh tế Bạc Liêu lại xuống dốc
>>Bài 31: Cuộc chuyển mình mới của hôm nay
>>Bài 32: Người Bạc Liêu nhân hậu, khoan dung
>>Bài 33: Những đại biểu của lòng nhân hậu Bạc Liêu
>>Bài 34: Lòng nhân hậu của người Bạc Liêu qua các phong trào rộng lớn
>>Bài 35: Lòng nhân hậu của người Bạc Liêu với phong trào nhà tình nghĩa, nhà tình thương
>>Bài 36: Đức tính khoan dung của người Bạc Liêu

Đức khoan dung của con người Bạc Liêu xuất phát từ những tấm lòng nhân hậu, còn lòng nhân hậu được hình thành từ đâu? Để lý giải, truy tìm cội nguồn của lòng nhân hậu, khoan dung thì cần phải tiến hành khảo sát kỹ lưỡng để đưa ra những luận cứ khoa học xác đáng. Ở đây, chúng tôi chỉ đưa ra những nhận định thuộc cảm quan của những người làm văn chương, trong đó có cả những nhận định của những nhân vật mà chúng tôi tin tưởng và nhận thấy phù hợp với suy nghĩ của mình.

Trước Tết Nhâm Thìn 2012, Hãng phim Giải phóng đến Bạc Liêu làm một bộ phim tài liệu nhựa có tựa đề: “Gió chướng lại về”. Nội dung của phim là truy tìm, làm rõ để khẳng định cái nếp sống của cộng đồng, lối sống của cá thể được hình thành từ thời khai hoang và nó tồn tại trong nông thôn Bạc Liêu đến tận ngày nay. Cái lối sống, nếp sống ấy thể hiện được hai tính cách đẹp của con người Bạc Liêu là hào hiệp và nhân hậu, qua việc ứng xử hết sức tình nghĩa khi đám đình hữu sự tại làng xóm, qua việc cưu mang đùm bọc người ở phương xa đến (như khách thương hồ miệt vườn về Bạc Liêu gặt mướn).

Về nguyên tắc, tính cách nhân hậu và tính cách hào hiệp có khác nhau về ngữ nghĩa cũng như hình thức thể hiện, thế nhưng khi hai tính cách này được khai triển ở Bạc Liêu thì nó hòa quyện như một thực thể máu thịt, như 2 trong 1. Xin đưa ra một ví dụ: Người miệt vườn về Bạc Liêu gặt mướn, được người Bạc Liêu chứa dựa trong nhà, khoản đãi như khách quý thì họ nói rằng: “Người Hậu Giang hào hiệp không ai sánh bằng”. Thế nhưng người Bạc Liêu khi đùm bọc người phương xa đến thì lại hò: “Nước sông trong sao lại chảy hoài/ Thương người xa xứ lạc loài đến đây”. Rõ ràng, đây là lòng nhân hậu thương người nằm trong tính cách hào hiệp, thế cho nên có thể khẳng định rằng: ít nhiều gì hai tính cách này đều thoát thai từ những căn nguyên có liên quan mật thiết với nhau.

Một cảnh trong phim tài liệu “Gió chướng lại về”. Ảnh: Q.H

Nhà văn Văn Lê - đạo diễn phim tài liệu “Gió chướng lại về”, muốn truy tìm căn nguyên hình thành tính cách hào hiệp và nhân hậu qua nếp sống của làng quê Bạc Liêu đến tận cùng bằng một tiếng nói có “trọng lượng” nên đặt vấn đề với ông Võ Văn Dũng, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh. Ông Dũng nói, đại ý như sau: “Một nếp sống đùm bọc, nghĩa tình với nhau và của mấy người nơi khác đến đã được hình thành từ rất xưa và tồn tại đến nay ở vùng đất Bạc Liêu mà qua đó, thể hiện được tính cách hào hiệp và nhân hậu của con người nơi đây. Tính cách của người Bạc Liêu thể hiện qua nếp sống của cộng đồng đã được hình thành từ điều kiện tự nhiên và lịch sử xã hội, kinh tế của quá trình khai mở và xây dựng vùng đất Bạc Liêu. Bạc Liêu là vùng đất trẻ, mệnh danh là “đất làm chơi ăn thiệt” nhưng vào thời kỳ đầu khai hoang lại là đất có điều kiện tự nhiên vô cùng khắc nghiệt, xã hội lúc ấy lại loạn lạc, cướp bóc hoành hành, người đến khai hoang đa số là người nghèo khổ, cơ nhỡ nơi đất khách. Hồi đó lại không có chợ búa, bệnh viện, dịch vụ phục vụ đời sống như bây giờ. Thế cho nên xuất hiện một yêu cầu bắt buộc, sống - còn trong sản xuất và đời sống là dựa dẫm vào nhau, sống thành làng thành xóm mới có thể tồn tại trên đất mới. Thiếu 1 lít nước mắm, 1 lon gạo, hoặc khi bệnh hoạn cũng cần sự giúp đỡ lẫn nhau. Anh giúp tôi, tôi giúp anh vừa để cùng sống, vừa thể hiện đạo lý của văn hóa dân tộc mà các dân tộc cư trú chủ yếu trên đất nước này mang theo làm hành trang về đất mới. Từ nhu cầu cuộc sống đã hình thành lối sống của từng người, rồi thành nếp sống của cả làng xóm và trở thành văn hóa của vùng đất, hun đúc nên tính cách người Bạc Liêu”. Nhà văn Văn Lê hỏi: “Thế ông có kỷ niệm nào về nếp sống của làng quê Bạc Liêu như nói trên không?”. Ông Dũng bảo: “Có”, rồi kể tiếp như sau: “Hồi nhỏ, vào mùa gặt, khi tôi đi làm đồng về thì thấy rất nhiều xuồng ghe đậu dưới bến sông, còn trong nhà tôi thì có rất đông người. Tôi hỏi thì mẹ tôi bảo, bà con miệt vườn xuống gặt mướn. Rồi cũng như nếp sống của làng tôi, nhà tôi cũng được bà con miệt vườn làm điểm trú ngụ, ăn ở suốt mùa gặt mướn và gia đình tôi đùm bọc họ…”.

Ông Dũng kể tiếp một kỷ niệm thứ hai: Cha ông đi kháng chiến và hy sinh. Chẳng bao lâu sau mẹ ông cũng qua đời. Trước nỗi mất mát quá lớn ấy, hai anh em cút côi của ông chỉ biết ôm nhau mà khóc. Thế rồi dòng tộc, làng xóm kéo đến giúp anh em ông lo hậu sự cho mẹ ông một cách chu tất.

Câu chuyện của ông Dũng không chỉ khiến người ta xúc động chảy nước mắt mà nó còn giúp cho họ nhận diện được con người nơi đây. Ít có nền văn hóa nào mà con người thương yêu, đùm bọc nhau một cách nhân hậu như thế.

Kỳ cuối: Một Bạc Liêu năng động, bản lĩnh trong hiện tại và tương lai

Phan Trung Nghĩa

Ðầu xuân nghe “bác Ba Phi” nói chuyện đời

Nhắc tới Cà Mau, nhiều người nhớ ngay tới bác Ba Phi. Với Nghệ sĩ Quốc Tín, bác Ba Phi không chỉ là vai diễn, mà là một phần ký ức văn hoá của đất này.

Yêu vẻ đẹp đất nước

Là kỹ sư ngành công nghiệp điện, công tác tại Tổng công ty Ðiện lực - TKV, từ chỗ xem chụp ảnh như thói quen, một phần công việc, thường chụp ảnh máy móc, thiết bị..., Nguyễn Việt Hoàng Long dần đam mê nhiếp ảnh, muốn giữ lại thật nhiều khoảnh khắc đẹp trong cuộc sống, để chia sẻ rộng rãi đến mọi người.

Nguyễn Ðặng Khã Trâm: Top 50 Hoa hậu Thế giới Việt Nam 2025

Góp mặt trong Top 50 Hoa hậu Thế giới Việt Nam 2025, Nguyễn Ðặng Khã Trâm (quê Cà Mau) không chỉ ghi dấu ấn cá nhân mà còn lan toả hình ảnh sinh viên vùng đất địa đầu cực Nam tự tin, năng động, sẵn sàng hội nhập và cống hiến.

Trải nghiệm cùng nhiếp ảnh

Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Trương Văn Hùng đến với nhiếp ảnh từ tuổi thiếu niên khi chọn nghề chụp ảnh làm nghiệp mưu sinh, sau đó bén duyên ảnh nghệ thuật. Quá trình sáng tác, anh thích chụp thiên nhiên hoang dã, đời sống đồng bào các dân tộc trên mọi miền đất nước, cảnh sắc tươi đẹp của những vùng miền từng đi qua...

Giữ bản sắc cải lương phương Nam

Không chỉ nổi tiếng bởi rừng đước, rừng tràm và con người hào sảng, Cà Mau còn là một trong những cái nôi của đờn ca tài tử, vùng đất thấm đẫm hơi thở cải lương Nam Bộ. Trải qua bao biến thiên, việc dựng lại các vở tuồng cổ cải lương tại Cà Mau hôm nay không đơn thuần là tái hiện một loại hình sân khấu, mà chính là hành trình gìn giữ “hồn cốt” văn hoá đã ăn sâu vào tâm thức người dân phương Nam.

Yêu miền cố đô

Là công chức, công tác tại Ðảng uỷ phường Tây Hoa Lư, tác giả Trường Huy (Nguyễn Xuân Trường) đến với nhiếp ảnh từ tình yêu và tâm huyết với quê hương Ninh Bình. Bằng hình ảnh, anh mong muốn lưu giữ những giá trị văn hoá, lịch sử của vùng đất cố đô.

Rộn ràng đường đua phim Tết 2026

Thị trường phim Việt Nam đang vào giai đoạn sôi động nhất khi mùa phim tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 chuẩn bị khởi chiếu. Những dự án mới nhất vừa được công bố với sự tham gia của các đạo diễn và diễn viên tên tuổi khiến khán giả háo hức chờ đợi.

Hương quê neo giữ ký ức

Trong ẩm thực Nam Bộ, có những món ăn dân dã, nhưng chỉ cần nhắc đến thôi là đủ gợi lên cả một miền ký ức, như món khoai mì hấp nước cốt dừa - món ăn tuổi thơ của rất nhiều người miền Tây.

Viện Phim Việt Nam chiếu phim hướng tới Đại hội Đảng XIV

Hướng tới Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, Viện Phim Việt Nam tổ chức Chương trình chiếu phim cách mạng từ ngày 14 - 17/1, tại Hà Nội.

Văn hoá - Thể thao - Du lịch: Động lực cho phát triển bền vững

Chiều 10/1, tại Hội nghị triển khai công tác văn hoá, thể thao và du lịch năm 2026; tổng kết Đề án “Bảo vệ và phát huy giá trị nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ tỉnh Cà Mau giai đoạn 2021-2025”, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Ngô Vũ Thăng nhấn mạnh: “Văn hoá, Thể thao và Du lịch là sức mạnh nội sinh, là động lực tinh thần quan trọng cho sự phát triển bền vững của tỉnh”.