Dạy đờn ca tài tử cho lớp trẻ: Đòi hỏi sự tâm huyết!

Thời gian qua, nhiều phần việc được thực hiện để vực dậy phong trào văn hóa - văn nghệ trong nhân dân, trong đó có đờn ca tài tử (ĐCTT). Để ĐCTT có thể trường tồn với thời gian, thì việc nối nghiệp chắc chắn phải được tính đến. Tuy nhiên, việc truyền nghề ĐCTT vẫn còn là bài toán khó, chưa có đáp số hoàn chỉnh!

Hiện đang tồn tại một thực trạng: Người đam mê ĐCTT có nhiều thành phần, nhưng số người muốn học để theo nghề thì thường có hoàn cảnh khó khăn, còn số người thích bộ môn này mà có hoàn cảnh khá hơn thì không muốn học. Nghịch lý nằm ở chỗ này! Cho nên, đã mấy “mùa” tuyển sinh cho lớp học ĐCTT mà trường Trung cấp Văn hóa - Nghệ thuật Bạc Liêu vẫn “eo xèo” do không có người đăng ký. Thậm chí, chiêu sinh miễn phí vẫn không có học viên, trong khi giáo trình bài bản đã có sẵn mà giáo viên lại không biết dạy cho ai. Công bằng mà nói, đối với loại hình nghệ thuật này, không phải ai thích là học được, mà phải thật sự có năng khiếu… bẩm sinh, dạy mới thấm, mới biết sáng tạo mà ca, mà đờn nghe mới mùi! Và cũng bởi vì nghề ĐCTT không mang lại cho người đam mê cuộc sống ổn định.

Theo nghệ sĩ Trần Khánh: “Để học ra nghề, đối với người có biết chút đỉnh thì đào tạo trên 1 năm mới có thể ca nghe được. Còn học đờn thì thời gian phải từ 4 - 5 năm trở lên mới nắm được bài bản mà đờn chắc nhịp”. Vậy thì, đối với người nghèo đôi khi còn chạy gạo từng bữa thì chuyện học nghề như thế này trở nên quá tầm tay!

Đờn ca tài tử có sức thu hút với giới trẻ. Trong ảnh: Sinh viên Đại học Bạc Liêu thi hát bản Dạ cổ hoài lang tại lễ hội Dạ cổ hoài lang năm 2011. Ảnh: N.V

Trong khi chờ đợi để có được sự truyền nghề một cách bài bản, giới trẻ cũng tự mình tìm sân chơi như là một hình thức lưu giữ nét sinh hoạt văn hóa độc đáo này. CLB ĐCTT thuộc trường Đại học Bạc Liêu là một ví dụ. Các bạn tự truyền kinh nghiệm cho nhau, từ việc chỉ dạy hát cho biết đến tìm bài bản khó hơn để tập. Bạn Thái Chí Nguyện, Chủ nhiệm CLB, chia sẻ: “Bạn nào biết ca thì chỉ lại cho các bạn chưa biết. Có những thành viên trước đây không biết gì, bây giờ đã hát được”.

Có ý kiến đề xuất như thế này: Sẽ đài thọ từ A đến Z (tức là kinh phí ăn, nghỉ) cho các học viên muốn học ĐCTT, tuy nhiên lực lượng này phải có một nền tảng nhất định, thì việc đào tạo mới hiệu quả. Và có thể xem đây như là hình thức đào tạo nhân tài. Bên cạnh đó, Sở VH-TT&DL cần giao chỉ tiêu cho Trung tâm VH-TT các huyện, thành phố một năm đào tạo bao nhiêu người, có hỗ trợ một phần kinh phí để hoạt động, còn lại sẽ áp dụng hình thức xã hội hóa. Tất cả những việc làm này đều nhằm mục đích giữ lại cái hồn cho dân tộc bằng hoạt động văn hóa truyền thống. Và để cho việc đào tạo ĐCTT thật sự có hiệu quả, tất cả đều rất cần tâm huyết của người trong cuộc!

Ngọc Trân