Khó khăn xử lý những vướng mắc trên đầm Thị Tường

(CMO) Ngày 24/8 là hạn chót thực hiện việc di dời thuỷ sản nuôi, tháo dỡ công trình xây dựng, công trình khai thác và nuôi thuỷ sản trái phép trên đầm Thị Tường theo tinh thần Công văn số 4708/UBND-NNTN ngày 22/6/2018 của Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau. Tuy nhiên, đến thời điểm này, việc giải toả, di dời vẫn chưa thể thực hiện theo đúng tiến độ đề ra, các địa phương đang gặp nhiều trở ngại.

Với diện tích mặt nước khoảng 700 ha, đầm Thị Tường nằm trên địa phận 5 xã của 3 huyện: Cái Nước, Phú Tân, Trần Văn Thời. Bởi nhiều lợi thế thiên nhiên ưu đãi, từ hàng chục năm qua, người dân khắp mọi nơi đổ về đây sinh sống bằng nhiều nghề như đặt lú, bắt cá, phát triển du lịch… Những năm gần đây, các công trình trái phép, lấn chiếm mặt nước bao ví nuôi sò huyết mọc lên, gây mất an ninh trật tự, khó khăn cho công tác quản lý của địa phương.

Khó kịp tiến độ

Trước thực trạng đó, UBND tỉnh đã có công văn chỉ đạo các địa phương thực hiện các biện pháp tuyên truyền, giáo dục, yêu cầu các cá nhân, tổ chức di dời, tháo dỡ các công trình trước tháng 12/2016, sau đó gia hạn đến tháng 5/2017. Và đến nay, UBND tỉnh tiếp tục có công văn yêu cầu quyết liệt tháo dỡ trước ngày 24/8/2018, nhưng xem ra còn rất khó.

Nhiều hộ dân cố tình thả, nuôi sò huyết khi có chủ trương giải toả đầm Thị Tường, gây khó khăn cho chính quyền địa phương.

Một số hộ dân sinh sống lâu năm đã tiến hành tháo dỡ nhà, chòi, lú theo quy định nhưng cũng bày tỏ mong muốn được hỗ trợ nơi ở ổn định.

Ông Trần Minh Huyện, Phó Chủ tịch UBND huyện Phú Tân, cho biết: “Địa phương đang tiến hành giải toả nhưng còn gặp một số khó khăn. Đó là các hộ nuôi sò huyết yêu cầu UBND tỉnh gia hạn cho họ đến hết vụ để thu hoạch, vấn đề này UBND tỉnh chưa có ý kiến trả lời. Khó nhất là hiện nay các căn nhà dân đã ở lâu đời, họ không chịu di dời, nếu muốn giải toả phải thực hiện cưỡng chế. Hiện nay chỉ có thể vận động tháo dỡ các căn chòi tạm, các dụng cụ đánh bắt thuỷ sản trên đầm, việc này rất mất thời gian”.

Là một trong số hộ hơn 20 năm gắn bó với đầm Thị Tường, dù không biết sẽ về đâu để sinh sống nhưng ông Dương Văn Hiện, xã Phú Mỹ, huyện Phú Tân vẫn thực hiện di dời đúng chủ trương đề ra. Đang tháo dỡ những cây lá cuối cùng của căn nhà, ông Hiện giọng buồn: “Chủ trương đưa ra mình là người dân phải thực hiện thôi, nhưng chỉ lo không có đất đai, biết dời đi đâu. Vợ chồng bàn tính mượn tạm miếng đất cặp bờ sông để ở, sau đó ra đầm đặt lú để tiếp tục nuôi mấy đứa con đang học đại học, chứ giờ không biết làm gì để sống”.

Đó cũng là vấn đề đáng lo ngại của chính quyền địa phương, bởi hiện nay chưa có phê duyệt quy hoạch đầm cụ thể, quản lý không khéo rất có thể xảy ra tình trạng người dân quay lại để tiếp tục khai thác đánh bắt. Riêng trên địa bàn huyện Phú Tân, hiện còn 6 hộ không đất ở, đất sản xuất, huyện đã có báo cáo UBND tỉnh xin ý kiến, nếu không có chủ trương gì mới, địa phương sẽ có kế hoạch tiếp tục cưỡng chế tháo dỡ.

Cần có cơ chế sắp xếp phù hợp

26 năm sinh sống trên căn nhà giữa đầm, từ cặp vợ chồng đến nay đã thành gia đình 3 thế hệ, 2 năm gần đây ông Nguyễn Văn Hùng, xã Phong Lạc, huyện Trần Văn Thời “tập tành” làm du lịch cải thiện phần nào cuộc sống. Ông Hùng trải lòng: “Nghe chủ trương giải toả đã lâu rồi, gia đình cũng đã chuẩn bị sẵn tinh thần, nếu mọi người đồng loạt tháo dỡ thì tôi cũng làm theo. Nhưng cuộc sống sắp tới chắc sẽ khó khăn nhiều vì không có đất ở lẫn đất sản xuất”.

Về mặt chủ trương, hầu hết người dân đồng tình với việc di dời, giải toả. Tuy nhiên, một số người vẫn mong muốn được sự quan tâm, hỗ trợ từ các cấp, chính quyền trong việc di dời và bố trí chỗ ở để ổn định cuộc sống.

Phó Chủ tịch UBND huyện Trần Văn Thời Sử Văn Minh cho biết: “Thời gian qua, địa phương đã phối hợp với UBND huyện Phú Tân ra quân đồng loạt, hiện các hộ làm tốt vấn đề tháo dỡ chướng ngại vật, chòi canh, lú. Riêng 20 hộ nuôi sò huyết đặt yêu cầu sò còn nhỏ, xin gia hạn đến cuối tháng 12/2018. Huyện không có thẩm quyền giải quyết, đang chờ chủ trương mới của UBND tỉnh để tiếp tục thực hiện”.

Thực tế cho thấy, đa phần các hộ phản ứng rất quyết liệt và đồng yêu cầu việc gia hạn thời gian để thu hoạch xong vụ sò. Với diện tích 20 ha nuôi sò, tổng vốn khoảng 1,4 tỷ đồng, ông Nguyễn Văn Tứ cho biết: “Hiện nay, sò đang ở lứa 700-1.000 con/kg, nếu di dời e độ mặn không phù hợp sẽ chết hàng loạt. Mặt khác, giải toả trong tình trạng này rất có thể sẽ xảy ra tình trạng “cướp sò”, chúng tôi sẽ mất trắng”.

Vấn đề này, ông Huyện cho biết thêm: “Chủ trương này đã có lâu lắm rồi, nhưng người nuôi sò vẫn cố tình thả giống, một số hộ yêu cầu đưa lực lượng bảo vệ tài sản của họ, điều đó không hợp lý. Nếu như vậy vô hình trung ủng hộ việc họ thả nuôi. Thực tế việc “cướp” sò sẽ có thể xảy ra nhưng không thành điểm nóng như bãi nghêu Đất Mũi, UBND tỉnh đã có quy định do người nuôi cố tình thì tài sản họ tự bảo vệ”.

Ngoài ra, trước những bất cập này, khả năng địa phương không thực hiện kịp tiến độ UBND tỉnh chỉ đạo, bởi trình tự thủ tục cưỡng chế phải mất khoảng 1 tháng theo quy định. Theo đó, địa phương cũng đề xuất với UBND tỉnh cho chủ trương về việc tháo dỡ căn nhà với đầy đủ trình tự thủ tục. Đồng thời hỗ trợ kinh phí cho địa phương để bố trí việc di dời hộ dân không đất ở và không có tư liệu sản xuất./.

Hồng Nhung