Mối gắn kết giữa sự phát triển của Bạc Liêu và văn hóa

Trong xu thế hội nhập và mở cửa, có nhiều cơ hội đẩy mạnh phát triển và cũng có rất nhiều thách thức đối với sự phát triển văn hóa của Việt Nam nói chung và tỉnh Bạc Liêu nói riêng. Mỗi nét văn hóa của từng vùng, từng miền, từng địa phương là một hình ảnh đầy bản sắc Việt Nam, khẳng định nét riêng biệt, độc đáo không thể thay thế…

Qua phát triển văn hóa cũng là một cách giới thiệu sinh động về đất nước và con người của mỗi vùng, miền, địa phương. Phát triển văn hóa để phát triển kinh tế - xã hội chính là một hướng đi đúng đắn và phù hợp, được nhiều nơi ưu tiên trong chính sách quảng bá và phát triển địa phương. Những lợi ích to lớn của việc phát triển văn hóa không chỉ thể hiện ở những con số tăng trưởng lợi nhuận kinh tế, ở việc giải quyết nguồn lao động địa phương mà hơn thế nữa, còn là một cách thức gìn giữ và bảo tồn những giá trị văn hóa của dân tộc. Đó là những lợi ích lâu dài không thể tính được trong ngày một, ngày hai và đó cũng là quan điểm “Bạc Liêu đi lên từ văn hóa” mà đồng chí Bí thư Tỉnh ủy - Võ Văn Dũng đã nhiều lần đề cập đến.

Du khách tham quan Đồng hồ đá Thái Dương (phường 3, TP. Bạc Liêu). Ảnh: P.T.C

Phát triển du lịch để phát triển kinh tế và giữ gìn bản sắc văn hóa. Phát triển du lịch sẽ giúp giảm thiểu các tác động tiêu cực về kinh tế, xã hội và môi trường, mang lại nhiều lợi ích hơn cho người dân địa phương và tăng thu nhập cho các cộng đồng dân cư, cải thiện điều kiện lao động và khuyến khích người dân tham gia vào quá trình quyết định những vấn đề ảnh hưởng tới kinh kế của họ, từ đó tác động đến ý thức cộng đồng địa phương trong việc bảo tồn, gìn giữ các di sản tự nhiên và văn hóa.

Bạc Liêu có bản “Dạ cổ hoài lang” (DCHL), có bác Sáu Lầu, có Công tử Bạc Liêu, có những địa danh đi vào lịch sử và một nguồn vốn không nhỏ của văn hóa tâm linh như: Lăng ông Đông Hải, Phật bà Nam Hải, tháp cổ Vĩnh Hưng, di tích Nọc Nạng, căn cứ Tỉnh ủy, sự kiện Chủ Chọt và đền thờ Bác Hồ… Chúng ta có một quá khứ hào hùng, có nhiều đặc điểm về văn hóa rất đặc sắc, tình đất, tình người… đầy đủ những điều kiện để làm cơ sở phát triển du lịch. Trong những năm gần đây, Bạc Liêu đã đẩy mạnh việc quảng bá, phát triển du lịch mang lại những hiệu quả kinh tế không nhỏ. Tuy nhiên, việc phát triển du lịch cũng có những vấn đề thách thức đặt ra, như việc đầu tư cơ sở hạ tầng và hệ thống giao thông còn nhiều hạn chế. Bởi điểm du lịch có hấp dẫn đến đâu, nhưng giao thông không thuận tiện, hạ tầng thiếu thốn thì không có du khách để phục vụ.

Bảo tồn và phát triển bản “DCHL” thành thương hiệu du lịch đặc trưng. Một địa phương muốn thu hút khách du lịch, tạo ra nhiều loại hình du lịch hấp dẫn đáp ứng nhu cầu đa dạng của du khách thì phải bắt tay vào việc xây dựng và phát triển các thương hiệu, sản phẩm du lịch gắn liền với việc khai thác có chiều sâu và khai thác đúng tài nguyên du lịch của địa phương đó. Thương hiệu du lịch đặc trưng là những thương hiệu hấp dẫn khách du lịch, tạo ra mục đích của khách du lịch tại điểm đến như danh lam thắng cảnh, di tích lịch sử văn hóa... “DCHL” xứng đáng là một thương hiệu du lịch đặc trưng mà chúng ta cần quan tâm xây dựng.

Đào tạo nguồn nhân lực phục vụ du lịch văn hóa, lịch sử. Hiện nay, đa số các thuyết trình viên tại các điểm du lịch văn hóa, lịch sử vừa yếu lại vừa thiếu. Thậm chí có nơi do người dẫn tua - tuyến giới thiệu chung chung về đặc điểm, lịch sử của địa phương đó, hoặc do du khách tự tìm hiểu, làm cho du khách chỉ hiểu đại khái, qua loa về văn hóa của từng nơi du khách đến, chưa tạo ấn tượng sâu sắc cho du khách. Một điều bất lợi nữa là hiện nay đa số người dân ở các địa điểm lịch sử, văn hóa chưa chú trọng vào các tiềm năng có thể khai thác từ phát triển du lịch văn hóa, họ chưa có ý thức gắn kết giữa việc kết hợp phát triển du lịch với đặc điểm lịch sử văn hóa của địa phương để tạo nguồn thu nhập chính từ du lịch. Do đó, cần có bước đào tạo bài bản, cho cả các thuyết trình viên và những người dân tại các nơi có bề dày lịch sử và đặc điểm văn hóa độc đáo, tạo ý thức cao cho người dân trong việc gắn kết giữa phát triển kinh tế và phát triển du lịch. Cần tạo một tâm lý cho người dân với phương châm “Nông dân cũng phải biết làm du lịch”. Để làm được việc đó, việc đầu tiên là phải quy hoạch lại các điểm tham quan du lịch, sau đó đào tạo cho nông dân kỹ năng làm du lịch, doanh nghiệp lữ hành và các điểm văn hóa, lịch sử cần hợp tác chặt chẽ để thiết lập nên các tua - tuyến tham quan.

Bảo tồn, phát triển, xây dựng các đội đờn ca tài tử (ĐCTT) chuyên nghiệp phục vụ du lịch. Bạc Liêu là nơi được ví như “chiếc nôi” của ĐCTT mà cả nước biết đến. Nhưng khi khách du lịch đến địa phương từng vùng thì việc phục vụ cho du khách biết đến sản phẩm du lịch đặc trưng là ĐCTT còn mang tính chắp vá, thiếu tính chuyên nghiệp, chưa tạo ấn tượng sâu sắc cho du khách. Chúng ta cũng cần có một lộ trình cụ thể cho việc xây dựng những đội ĐCTT chuyên nghiệp phục vụ du lịch gắn liền với các tua - tuyến được quy hoạch. Đồng thời, phát triển ĐCTT thành một phong trào rộng khắp để mọi người dân quan tâm và tự giác rèn luyện.

Quảng bá, giới thiệu văn hóa, lịch sử Bạc Liêu và xử lý môi trường. Để du khách biết đến các địa danh lịch sử, văn hóa của Bạc Liêu, từ đó gắn kết vào các tua - tuyến du lịch, cần tập trung đẩy mạnh công tác quảng bá một số địa danh để tranh thủ thương hiệu. Trên cơ sở có các địa danh nổi tiếng sẽ được nhiều nơi biết đến, kết hợp với việc giới thiệu lồng ghép phục vụ các sản phẩm du lịch đặc trưng tại các địa danh đó, khi du khách đến tham quan sẽ mang lại hiệu ứng tuyên truyền cao trong công tác này. Đồng thời cần đẩy mạnh công tác tuyên truyền, quán triệt nhằm nâng cao nhận thức cho các cấp, các ngành và nhân dân về vị trí, vai trò, tầm quan trọng của du lịch văn hóa, lịch sử trong phát triển kinh tế, nhất là tạo công ăn việc làm, tăng thu nhập cho người dân. Đẩy mạnh hoạt động giới thiệu qua website của tỉnh, của các sở, ngành và của các huyện trong việc quảng bá, giới thiệu về các điểm, địa danh văn hóa, lịch sử đi vào chiều rộng để mọi người, mọi nơi biết đến.

Bạc Liêu đang triển khai phát triển mạnh về du lịch, xem du lịch là kinh tế mũi nhọn, mà muốn phát triển du lịch cần phẩm chất hiếu khách của con người Bạc Liêu. Bên cạnh đó, phải biết phát huy những giá trị văn hóa đặc sắc mà Bạc Liêu đã có để làm lợi thế phát triển du lịch. Văn hóa bao giờ cũng là nền tảng tinh thần, sức mạnh nội sinh quan trọng của phát triển mà Bạc Liêu là một tỉnh còn nghèo, tiềm năng kinh tế không lớn, cho nên, muốn phát triển kinh tế đi lên bền vững, cách tốt nhất là bằng con đường đi lên từ văn hóa.

Nguyễn Hồng Hoa (Phó Chủ tịch UBND huyện Hồng Dân)