Thứ tư, 11-2-26 00:16:21
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Ngày giỗ thiêng của dân tộc đã trở thành di sản văn hóa nhân loại

Báo Cà Mau

“Con người có tổ có tông/ Như cây có cội như sông có nguồn” - điều này đã được triệu triệu người con Lạc cháu Hồng khắc cốt ghi tâm. Dân tộc Việt Nam có chung một ngày quốc lễ, thể hiện lòng biết ơn của các thế hệ cháu con với công đức của tổ tiên trong sự nghiệp dựng nước và giữ nước: Ngày giỗ Tổ Hùng Vương (mùng 10/3 âm lịch).

Vinh danh ngày giỗ Tổ

Theo sử sách ghi lại, ngày giỗ Tổ Hùng Vương có từ thời Lê do vua Lê Thánh Tông lập ra. Đây là kết quả của việc đất nước hưng thịnh sau một thời gian dài dưới triều Lê và việc truyền thuyết các vua Hùng tồn tại khá dài trong dân gian đã được ghi vào chính sử. Vua Lê Thánh Tông đã lấy một ngày để tưởng nhớ đến quốc tổ xa xưa của nước Việt, đồng thời để nâng cao hơn nữa niềm tự hào dân tộc, tinh thần đoàn kết dân tộc! Đặc biệt, mỗi người Việt Nam có thêm niềm vui, niềm vinh dự, tự hào to lớn là “Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương” vừa được vinh danh là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại.

Lễ dâng bánh chưng, bánh dày - một nét đẹp văn hóa trong lễ giỗ Tổ Hùng Vương. Ảnh: T.L

Lễ đón nhận bằng công nhận “Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương” diễn ra ở tỉnh Phú Thọ, cách đất Bạc Liêu xa xôi là thế, nhưng thời khắc trang nghiêm ấy đã để lại những dấu ấn khó phai trong lòng những người quan tâm. Qua màn ảnh nhỏ, người dân đã được chứng kiến những nghi lễ truyền thống đậm bản sắc Việt tại buổi lễ long trọng này. Những màn văn nghệ đặc sắc, đặc biệt là diễn văn ôn lại nguồn gốc, truyền thống của ngày giổ Tổ đã khiến mọi người dân Việt tự hào hơn khi có một ngày giỗ thiêng của dân tộc! Đại diện các quốc gia trong 24 nước thường trực Ủy ban liên Chính phủ Công ước 2003 của UNESCO đã có mặt cùng dự buổi lễ đặc biệt của Việt Nam, và chắc chắn rằng trong chuyến viếng thăm này, hòa vào những hoạt động lễ hội đền Hùng tại tỉnh Phú Thọ (lễ hội văn hóa dân gian đường phố, hát xoan cổ, thi gói, nấu bánh chưng…), họ sẽ hiểu thêm chiều sâu văn hóa của nước Việt. Đó là văn hóa tri ân sâu sắc của những con người luôn đau đáu nhớ cội, nhớ nguồn; một tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên hiếm có nơi nào trên thế giới được quan tâm một cách sâu sắc như vậy!

Cần có một nơi thờ Tổ

Ở Bạc Liêu, đã thành truyền thống, cứ đến ngày mùng 10/3 âm lịch thì nhiều địa phương lại tổ chức giỗ Tổ. Tuy không rình rang, không đèn hoa rực rỡ nhưng không khí trang nghiêm luôn hiện hữu ở những nơi tổ chức. Một cách linh động, tỉnh đã từng tổ chức giỗ Tổ ở nhiều điểm khác nhau như Đền thờ Bác (xã Châu Thới, huyện Vĩnh Lợi), Trung tâm Hội nghị tỉnh… Dù có những ý kiến trái chiều về việc chọn điểm để tổ chức giỗ Tổ nhưng tựu trung lại, dù ở đâu và quy mô như thế nào thì lòng tưởng nhớ mới chính là thước đo giá trị đối với việc tổ chức giỗ Tổ của các địa phương. Còn tại các trường học hay một số ngôi miếu ở Bạc Liêu, ngày giỗ Tổ được tổ chức cùng với những thức cúng là xôi, rượu, trà, bánh, trái cây và nhang, đèn…, một thứ không thể thiếu nữa là lòng thành tâm của con người. Đó là lòng tri ân, tưởng nhớ đến vị Tổ chung của dân tộc, những bậc tiền hiền đã có công dựng nước và giữ nước để thế hệ hôm nay được sống trong độc lập, tự do và hạnh phúc, tiến bộ!

Năm nay, hàng trăm học sinh và giáo viên của trường THPT Chuyên Bạc Liêu cũng đã tổ chức lễ giỗ Tổ trong buổi chào cờ đầu tuần (ngày 15/4, nhằm mùng 6/3 âm lịch). Thầy Huỳnh Quang Lâm, Tổ trưởng tổ Sử - Địa của trường, là người đã gắn bó với việc tổ chức giỗ Tổ cho biết bao thế hệ học trò của mình. Tại buổi lễ, thầy Lâm đã mượn lời dạy của Bác: “Các vua Hùng đã có công dựng nước, Bác cháu ta phải cùng nhau giữ lấy nước”, để truyền đạt ý nguyện của mình cho các em học sinh.

“Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương” được chính thức công nhận là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại đồng nghĩa với việc văn hóa thờ cúng, tri ân tổ tiên của đất Việt đã được công nhận là di sản quý báu cần được bảo tồn. Di sản ấy đã làm phong phú thêm kho tàng di sản chung của toàn nhân loại! Như vậy, tính đến nay Việt Nam đã có 6 di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại, gồm: Nhã nhạc cung đình Huế, không gian văn hóa cồng chiêng Tây nguyên, dân ca Quan họ, ca trù, hội Gióng tại đền Phù Đổng và đền Sóc (Hà Nội), hát xoan và “Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương”.

“Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương” và giỗ Tổ Hùng Vương từ bao đời nay đã ở trong tâm thức của người Việt, dù ngược xuôi trăm miền, là ai, ở đâu… nếu đã có chung dòng máu Lạc Hồng đều nhớ đến ngày giỗ Tổ mùng 10/3. Với ý nghĩa ấy và nhất là khi được UNESCO chính thức công nhận là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại, thiết nghĩ, mỗi địa phương cần tính toán đến việc lập bàn thờ, hay một nơi thờ Tổ, không nhất thiết phải hoành tráng, bề thế nhưng đủ tầm trang nghiêm để mỗi mùng 10/3, Bạc Liêu có một nơi để tổ chức giỗ Tổ cho thật đúng nghĩa!

Cẩm Thúy

Yêu vẻ đẹp đất nước

Là kỹ sư ngành công nghiệp điện, công tác tại Tổng công ty Ðiện lực - TKV, từ chỗ xem chụp ảnh như thói quen, một phần công việc, thường chụp ảnh máy móc, thiết bị..., Nguyễn Việt Hoàng Long dần đam mê nhiếp ảnh, muốn giữ lại thật nhiều khoảnh khắc đẹp trong cuộc sống, để chia sẻ rộng rãi đến mọi người.

Nguyễn Ðặng Khã Trâm: Top 50 Hoa hậu Thế giới Việt Nam 2025

Góp mặt trong Top 50 Hoa hậu Thế giới Việt Nam 2025, Nguyễn Ðặng Khã Trâm (quê Cà Mau) không chỉ ghi dấu ấn cá nhân mà còn lan toả hình ảnh sinh viên vùng đất địa đầu cực Nam tự tin, năng động, sẵn sàng hội nhập và cống hiến.

Trải nghiệm cùng nhiếp ảnh

Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Trương Văn Hùng đến với nhiếp ảnh từ tuổi thiếu niên khi chọn nghề chụp ảnh làm nghiệp mưu sinh, sau đó bén duyên ảnh nghệ thuật. Quá trình sáng tác, anh thích chụp thiên nhiên hoang dã, đời sống đồng bào các dân tộc trên mọi miền đất nước, cảnh sắc tươi đẹp của những vùng miền từng đi qua...

Giữ bản sắc cải lương phương Nam

Không chỉ nổi tiếng bởi rừng đước, rừng tràm và con người hào sảng, Cà Mau còn là một trong những cái nôi của đờn ca tài tử, vùng đất thấm đẫm hơi thở cải lương Nam Bộ. Trải qua bao biến thiên, việc dựng lại các vở tuồng cổ cải lương tại Cà Mau hôm nay không đơn thuần là tái hiện một loại hình sân khấu, mà chính là hành trình gìn giữ “hồn cốt” văn hoá đã ăn sâu vào tâm thức người dân phương Nam.

Yêu miền cố đô

Là công chức, công tác tại Ðảng uỷ phường Tây Hoa Lư, tác giả Trường Huy (Nguyễn Xuân Trường) đến với nhiếp ảnh từ tình yêu và tâm huyết với quê hương Ninh Bình. Bằng hình ảnh, anh mong muốn lưu giữ những giá trị văn hoá, lịch sử của vùng đất cố đô.

Rộn ràng đường đua phim Tết 2026

Thị trường phim Việt Nam đang vào giai đoạn sôi động nhất khi mùa phim tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 chuẩn bị khởi chiếu. Những dự án mới nhất vừa được công bố với sự tham gia của các đạo diễn và diễn viên tên tuổi khiến khán giả háo hức chờ đợi.

Hương quê neo giữ ký ức

Trong ẩm thực Nam Bộ, có những món ăn dân dã, nhưng chỉ cần nhắc đến thôi là đủ gợi lên cả một miền ký ức, như món khoai mì hấp nước cốt dừa - món ăn tuổi thơ của rất nhiều người miền Tây.

Viện Phim Việt Nam chiếu phim hướng tới Đại hội Đảng XIV

Hướng tới Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, Viện Phim Việt Nam tổ chức Chương trình chiếu phim cách mạng từ ngày 14 - 17/1, tại Hà Nội.

Văn hoá - Thể thao - Du lịch: Động lực cho phát triển bền vững

Chiều 10/1, tại Hội nghị triển khai công tác văn hoá, thể thao và du lịch năm 2026; tổng kết Đề án “Bảo vệ và phát huy giá trị nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ tỉnh Cà Mau giai đoạn 2021-2025”, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Ngô Vũ Thăng nhấn mạnh: “Văn hoá, Thể thao và Du lịch là sức mạnh nội sinh, là động lực tinh thần quan trọng cho sự phát triển bền vững của tỉnh”.

Lưu giữ khoảnh khắc đẹp

Thích chụp những khoảnh khắc đời thường, phong cảnh... trong quá trình đi du lịch khám phá, Trần Thanh Sang bén duyên với nhiếp ảnh qua kết nối với những tay máy trẻ cùng đam mê trong tỉnh.