Những nghệ nhân thổi hồn cho những công trình “Phật tích”

Một trong những yếu tố tạo nên nét đẹp và sự trang nghiêm cho những ngôi chùa chính là các pho tượng. Để có được những pho tượng tinh xảo thì không chỉ đòi hỏi đôi bàn tay điêu luyện của các nghệ nhân, mà cần có sự tâm huyết để “thổi hồn” vào những công trình “Phật tích”…

Trong một lần viếng thăm chùa Phật Quang (thuộc ấp Xóm Lẫm, xã Hiệp Thành, TP. Bạc Liêu), tình cờ chúng tôi gặp được hai nghệ nhân có tay nghề thuộc dạng tầm cỡ. Một người chuyên tạo những pho tượng bằng chất liệu bê-tông (hay còn gọi là nghề “đắp tượng”), còn người kia là họa sĩ chuyên điểm tô, tạo nên vẻ đẹp kỳ ảo cho những bức tượng Phật.

Các nghệ nhân đang miệt mài làm việc. Ảnh: M.H

Giữa cái nắng như thiêu như đốt, nhưng hai nghệ nhân này vẫn làm việc miệt mài, hăng say. Trên gương mặt của mỗi người không hề lộ vẻ mệt mỏi mà trái lại là nét tươi tắn, ánh lên sự thanh thản và say mê với công việc mà mình đang thực hiện. Anh Thái Dũng (35 tuổi, quê ở ấp 4, thị trấn Giá Rai, huyện Giá Rai) được xem là một nghệ nhân tài hoa đã gắn bó lâu năm với nghề đắp tượng Phật, cho biết: Nghề đắp tượng là nghề gia truyền của gia đình anh. Từ nhỏ, anh đã theo cha học nghề. Nhờ năng khiếu bẩm sinh, cộng với niềm đam mê bất tận của nghề đắp tượng Phật đã giúp anh tạo ra những pho tượng vô cùng tinh xảo và đặc sắc. Anh thường đi đến các chùa trên địa bàn tỉnh để tham khảo các mẫu tượng, tìm hiểu những nét đặc trưng cơ bản, những giá trị văn hóa ẩn chứa đằng sau mỗi pho tượng, rồi cất công sưu tầm tranh ảnh, sách dạy vẽ… để khi chế tác, mỗi pho tượng Phật phải mang một thần sắc và một giá trị riêng biệt theo các trường phái văn hóa Phật giáo…

Theo anh Dũng, nghề đắp tượng phải gắn với chữ “tín” và chữ “quang”. Chữ “tín” thể hiện ở chất lượng sản phẩm làm ra, bên cạnh tuân thủ tính nguyên mẫu, mỗi pho tượng vừa phải đảm bảo giá trị văn hóa - lịch sử - nghệ thuật, vừa làm sao “tượng không chỉ là tượng” mà trong mỗi pho tượng còn mang một “sức sống” lôi cuốn đối với người chiêm ngưỡng… Còn chữ “quang” là sự trong sáng trong tâm hồn. Khi tâm hồn trong sáng, có lòng yêu nghề và tôn trọng sản phẩm mình làm ra, người thợ mới “có duyên” chạm được nét thần thái của các pho tượng, thổi “linh hồn” vào những nhân vật mà pho tượng hóa thân.

Để tạo ra những mô hình “Phật tích” ấn tượng công phu bao nhiêu thì việc sử dụng những màu sắc để tăng thêm vẻ đẹp cho những bức tượng cũng không kém phần quan trọng. Có tận mắt chứng kiến những nét vẽ tài hoa, cũng như được chiêm ngưỡng những tác phẩm của cô Lê Thị Tuyết mới thấy hết niềm đam mê và cái tâm luôn tỏa sáng qua từng nét vẽ. Trong cuộc đời họa sĩ của mình, cô Tuyết đã tô điểm, mang cái đẹp đến cho rất nhiều ngôi chùa trên địa bàn tỉnh. Hiện tại, mặc dù đã ở vào tuổi ngũ tuần nhưng niềm đam mê được mang cái đẹp đến cho mọi người chiêm ngưỡng qua những công trình “Phật tích” vẫn luôn cháy bỏng trong cô. Dù công việc khó nhọc, phải luôn tiếp xúc với bụi, ánh nắng mặt trời… nhưng với cô Tuyết, nghề này lại mang đến cho cô sự yên tĩnh trong tâm hồn, bao nhiêu mệt mỏi trong ngày đều tan biến theo từng nét vẽ. Chính từ cái tâm luôn hướng về Phật pháp và lòng đam mê nghệ thuật đã giúp cô thể hiện được “linh hồn” của tác phẩm mà ai trông thấy cũng đều tấm tắc ngợi khen.

Thật vậy, những pho tượng: Hoàng hậu MaZa, thái tử Tất Đạt Đa hay những cung nữ… - những tác phẩm của cô Tuyết vô cùng tinh xảo và sắc nét, từ mái tóc cho đến gương mặt với đôi mắt to, hàng mi cong vút… đều mang đậm dấu ấn của Phật giáo Ấn Độ.

Bạc Liêu không chỉ có phong cảnh xinh đẹp, hữu tình mà còn sản sinh ra những con người tài hoa, nghệ sĩ… Những nghệ nhân ấy đã góp phần tôn tạo lại những công trình “Phật tích”, góp thêm vào sự phát triển của nền văn hóa Phật giáo nói chung và của Bạc Liêu nói riêng. Và những công trình “Phật tích” này hứa hẹn sẽ thu hút ngày càng nhiều du khách đến với Bạc Liêu; cũng như sẽ ngày càng có nhiều hơn những con người tài hoa luôn mang trong mình chữ “tín”, chữ “quang” để góp phần cống hiến cái đẹp cho đạo và đời.

Minh Hiếu