Quảng bá đờn ca tài tử trong học đường

Bản Dạ cổ hoài lang, đờn ca tài tử (ĐCTT) từ lâu đã thẩm thấu vào đời sống của người dân Nam bộ nói chung, người dân Bạc Liêu nói riêng. Song, niềm đam mê với dòng nhạc tài tử chỉ quẩn quanh trong giới mộ điệu và những đối tượng vốn xuất thân là “con nhà nòi”. Mãi đến khi, loại hình nghệ thuật độc đáo này trở thành di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại thì người ta mới bắt đầu quan tâm đến việc đào tạo đội ngũ kế thừa.

Từ hoạt động ĐCTT trường học…

Là vùng đất được mệnh danh là một trong những “cái nôi” của ĐCTT, máu tài tử đã dần ngấm sâu trong huyết quản của mỗi người dân Bạc Liêu. Hết thế hệ này đến thế hệ khác đều cất vang những làn điệu ngọt ngào, sâu lắng trong những dịp hội hè, đình đám hay những lúc nông nhàn. Dần dà, ĐCTT trở thành một phần không thể thiếu trong cuộc sống thường nhật của mỗi người, là “món ăn” tinh thần thưởng thức mãi không chán và càng nếm, càng cảm nhận, càng thẩm thấu thì càng yêu, càng thích, khó lòng có thể tách ra được.

Các giáo viên tham gia lớp tập huấn và giao lưu ĐCTT với Câu lạc bộ ĐCTT TP. Bạc Liêu. Ảnh: Đ.K.C

Nhiều người vẫn thường quan niệm rằng, giới trẻ là những đối tượng vô cùng năng động, thích khám phá những điều mới lạ, thích sự sáng tạo của những loại hình nghệ thuật mới được du nhập từ các quốc gia phát triển thì chắc gì họ hào hứng đón nhận loại hình nghệ thuật được cho là truyền thống, lỗi thời như ĐCTT? Nhưng họ đã nhầm khi loại hình này lại có một sức hút vô cùng mãnh liệt đối với giới trẻ. Bởi, đó chính là một trong những loại hình làm nên bản sắc văn hóa Nam bộ, làm cho tên tuổi của Bạc Liêu được cả nước và nhiều quốc gia trên thế giới biết đến trong niềm ngưỡng vọng.

Nhiều chương trình văn nghệ của các đơn vị trường học đều lồng ghép các tiết mục vọng cổ, ĐCTT để tạo điều kiện cho nhiều bạn trẻ phát lộ lửa đam mê, duy trì tình yêu mãnh liệt với loại hình nghệ thuật mang hồn cốt của quê hương, xứ sở. Cứ mỗi lần xuống câu vọng cổ ngọt lịm thì những tràng pháo tay giòn giã khích lệ tinh thần lại làm tan chảy những trái tim người biểu diễn và cổ vũ họ tiếp tục theo đuổi niềm đam mê. Nhiều bạn trẻ cùng chung chí hướng đã đứng ra thành lập các đội hay câu lạc bộ ĐCTT để cùng sáng tác, biểu diễn và sẻ chia những kinh nghiệm quý báu trong việc phổ biến loại hình nghệ thuật này trong học đường. Trong đó, tiêu biểu là Câu lạc bộ ĐCTT của Trường đại học Bạc Liêu với nhiều thành viên tâm huyết. Và theo cấp số nhân, loại hình này được nhiều học sinh - sinh viên nồng nhiệt đón nhận.

Tuy nhiên, phong trào ĐCTT trường học có phần manh mún, nhỏ lẻ. Dẫu có lửa đam mê và nhiệt tình, nhưng hầu như cả thầy lẫn trò vẫn chưa được tập huấn, đào tạo một cách bài bản. Tất cả chỉ trình bày theo kiểu ngẫu hứng, hoặc học lõm bõm nhịp nhàng, một số bài bản từ các tiền bối truyền lại. Điều này ít nhiều cũng làm nản chí người yêu ĐCTT mỗi khi vấp phải những bài bản khó.

… Đến gieo những “hạt giống đỏ” cho ĐCTT Bạc Liêu

Để phổ biến và quảng bá rộng rãi loại hình nghệ thuật ĐCTT trong các tầng lớp nhân dân thì môi trường học đường chính là “miền đất hứa” để dòng nhạc đặc biệt này ngày càng thăng hoa và nở rộ. Bởi vậy, mới đây Sở VH-TT&DL đã phối hợp với Sở GD-ĐT, Liên hiệp Hội VH-NT tỉnh tổ chức lớp tập huấn ĐCTT cho giáo viên các trường THCS, THPT trên địa bàn tỉnh. Trong 10 buổi học (diễn ra vào mỗi thứ Bảy hàng tuần) các học viên sẽ được trải nghiệm nhiều kiến thức lý thú xoay quanh: lịch sử hình thành và phát triển của nghệ thuật ĐCTT Nam bộ; tìm hiểu, học và thực hành bản Dạ cổ hoài lang; vọng cổ và một số bản Tổ của ĐCTT... Đặc biệt, trong khóa học, các học viên còn có cơ hội giao lưu, học hỏi kinh nghiệm biểu diễn nhạc tài tử của các nghệ nhân trong Câu lạc bộ ĐCTT TP. Bạc Liêu. Học viên Trương Văn Đang (Trường THPT Võ Văn Kiệt), chia sẻ: “Trước nay, chúng tôi chỉ ĐCTT theo cảm tính, chứ chưa được tham gia bất kỳ khóa đào tạo bài bản nào. Đây chính là cơ hội tốt để đội ngũ giáo viên chúng tôi được tìm hiểu, trải nghiệm và trang bị cho mình những kiến thức về dòng nhạc này. Từ đó, có hướng quảng bá và nhân rộng trong môi trường học đường; đồng thời, có thêm kỹ năng để kịp thời phát hiện, chăm bồi đội ngũ kế thừa trong tương lai”.

Gần 70 học viên đến từ các trường học trên địa bàn tỉnh đều là những “cây” văn nghệ, những “cánh chim đầu đàn” trong các phong trào văn hóa - nghệ thuật của các trường và quan trọng hơn cả là họ đều có chung đam mê ĐCTT. Việc tổ chức tập huấn, đào tạo bài bản cho đội ngũ này đồng nghĩa với việc chúng ta đang gieo những “hạt giống đỏ” để ươm mầm cho phong trào ĐCTT của Bạc Liêu nở rộ. Họ sẽ truyền lửa đam mê, nhiệt huyết và lòng mộ điệu đến nhiều thế hệ học trò. Qua đó, góp phần quan trọng trong việc bảo tồn, phát huy loại hình nghệ thuật này trong tương lai.

KIM TRÚC