Sức sống của cải lương hiện đại

Trước đây, khán giả đã quen thuộc với hình ảnh những ông vua, hoàng tử uy nghiêm, trang nhã và những bà hoàng, hay nàng công chúa lộng lẫy xiêm y; những người hầu thân tín tốt bụng, hay những tên quan độc ác, thâm hiểm… trên sân khấu của cải lương ở thể loại các tuồng sử, vở cổ trang, dân gian. Nhưng sau một thời gian bị lấn át bởi nhiều loại hình giải trí khác, cải lương đã làm cuộc chuyển mình khi nhiều tác giả đã mạnh dạn “thổi hồn cuộc sống đương đại” vào cải lương…

Một cảnh trong vở cải lương đề tài hiện đại - “Nỗi đau ngày ấy”. Ảnh: N.V

Nhiều người cho rằng: khi cơ chế thị trường đã rộng cửa, cải lương cũng phải thích nghi với thời cuộc. Tức là trên sân khấu, cải lương cũng phản ánh về cuộc sống hiện đại, gần gũi với con người, chứ không chỉ quanh quẩn trong chuyện triều chính, rồi tình yêu bị ngăn cản bởi lề thói phong kiến… Do đó mà ngày càng có nhiều vở diễn về chủ đề hiện đại đã gây ấn tượng mạnh với người xem. Những vấn đề hiện tại của cuộc sống về tình yêu, gia đình đến những vấn đề xã hội như tham ô, tham nhũng... đưa vào cải lương hôm nay rất “ngọt”, rất đời.

Tuy mới phát triển vài năm gần đây, nhưng cải lương đề tài hiện đại đã thể hiện sức mãnh liệt trong lòng khán giả và vẫn lấy được nước mắt của người xem. Kết quả từ Liên hoan sân khấu chuyên nghiệp toàn quốc vừa diễn ra tại Đồng Nai đã chứng minh được điều đó. Toàn bộ kịch bản của các đội tham gia dự thi đều được yêu cầu dựng theo hơi thở hiện đại (bởi đề tài lịch sử đã bị lược bỏ), thì những vở cải lương dự thi khi được trình diễn đều cuốn hút khán giả đến ngồi chật cả khán phòng.

Cái chất hiện đại được thể hiện qua các đề tài nóng hổi tính thời sự, nhưng vẫn đảm bảo được chất cải lương đong đầy trong từng vở tuồng. Vở “Một phút một thời” của Đoàn cải lương Cao Văn Lầu và vở “Nỗi đau ngày ấy” của CLB sân khấu Dạ cổ hoài lang - hai vở của Bạc Liêu đã “làm nên chuyện” tại Liên hoan. Tuy là cải lương nhưng tính kịch vẫn được đẩy lên cao trào khi các vở cải lương đã làm chủ được sân khấu, thể hiện một cách sống động từng thành phần con người, cày xới từng mạch cảm xúc trong từng nhân vật, nên hầu hết các vở diễn đều chạm đến cảm xúc của khán giả. “Khi diễn trên sân khấu, dù chìm vào cảm xúc của nhân vật, nhưng tôi vẫn quán xuyến được khán giả bên dưới. Cả khán phòng im phăng phắc dõi theo từng diễn biến của vở và không một người nào bỏ ra về, thì tôi biết vở diễn đã thành công. Và điều này cũng đã chứng minh được rằng, cải lương đề tài hiện đại vẫn lấy được nước mắt của khán giả” - đạo diễn Ngô Quốc Khánh chia sẻ.

Vẫn không quên các vở cổ trang, nhưng khi dàn dựng phải thổi hồn hiện đại vào thì mới hấp dẫn được khán giả. Đây chính là yếu tố quan trọng giúp cải lương hiện đại sống và chiếm được cảm tình nhiều hơn. Phó đoàn cải lương Cao Văn Lầu - Dương Bảo Hoàng, cho biết: “Năm 2013, chúng tôi sẽ dựng hai vở mới, một là về lịch sử và một là hiện đại. Mục đích là phục vụ đa dạng về sở thích cho khán giả bởi cải lương là “món ăn tinh thần” không thể thiếu đối với bà con vùng nông thôn”.

Nhiều vở diễn đã khiến khán giả phải trăn trở, suy tư rồi khóc, rồi cười... Những đề tài hiện đại vẫn đầy sức hút khi nó đụng chạm và đề cập đến các vấn đề mà ở đâu đó trong các gia đình, ngoài xã hội vẫn đang diễn ra. Không chú trọng nhiều đến những chi tiết minh họa rườm rà, nhiều vở tham dự đã chú trọng hơn đến lời ca của diễn viên, vốn là thế mạnh của cải lương. Điều này đã làm cho “chất” của các vở diễn đậm hơn và quan trọng hơn là cải lương vẫn còn sức hút với khán giả.

Cái mà khán giả cần chính là thông điệp chuyển tải đến họ là những gì, có gắn sát và phản ánh được thực trạng của cuộc sống hôm nay hay không! Cải lương hiện đại hoàn toàn làm được điều này và sẽ còn hơn thế nữa trong thời gian tới…

Ngọc Vũ