Chủ nhật, 21-6-26 16:14:00
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Tình trạng “thừa thầy thiếu thợ”: Đi tìm nguyên nhân

Báo Cà Mau

Thay vì đứng chân ở các cơ quan, ban ngành Nhà nước hay các công ty, xí nghiệp thì không ít cử nhân đại học (ĐH) phải chen chân vào các quán ăn, quán cà phê… Nghịch lý ấy xuất phát từ tình trạng “thừa thầy - thiếu thợ”…

Tình trạng “thừa thầy - thiếu thợ” gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sự phát triển của xã hội. Trong ảnh: Hướng dẫn học sinh lắp ráp sửa chữa điện dân dụng tại Trung tâm Hướng nghiệp dạy nghề. Ảnh: C.K

Trong khi cử nhân ĐH đang chật vật với việc xin việc làm thì học sinh, sinh viên các trường cao đẳng nghề, trung cấp có vẻ “an toàn” hơn. Theo Trường trung học Kinh tế - Kỹ thuật thì tỷ lệ học viên ra trường có việc làm trong các ngành kinh tế chiếm 70%, các ngành kỹ thuật 90%. Tương tự như thế, Trường cao đẳng nghề đạt 80 - 90%. Thế nhưng, học sinh lại không mấy mặn mà với chuyện học trung cấp, cao đẳng, bởi tâm lý muốn làm “thầy” hơn làm “thợ”. Điều này xuất phát từ công tác tư vấn hướng nghiệp cho học sinh chưa được quan tâm đúng mức.

Tốt nghiệp ĐH cách đây 2 năm, vậy mà công việc nuôi sống T.S hiện tại lại không ăn nhập gì với tấm bằng cử nhân Ngữ văn mà bạn miệt mài đèn sách suốt 4 năm trên giảng đường. T.S luôn tự tin rằng với tấm bằng loại giỏi trong tay sẽ không khó để mình có một chỗ làm ổn định. Thế nhưng, sau một năm chạy vạy tìm việc khắp nơi không có kết quả, T.S bắt đầu thấy nản lòng. Trong khi chờ đợi sự phản hồi từ những nơi đã nộp hồ sơ, T.S xin vào làm nhân viên phục vụ tạm thời tại một nhà hàng. Những nhiệt huyết được làm việc để cống hiến sức mình của cậu sinh viên mới ra trường dần dần bị thui chột theo thời gian. T.S chia sẻ: “Mình đã quen dần với công việc ở đây, kiến thức cũng đã hao mòn. Giờ mình cũng bỏ luôn ý định tìm một công việc đúng chuyên ngành”.

Với cô bạn H.T còn xót xa hơn. Tốt nghiệp ĐH Kế toán, nhưng hầu hết những công việc mà bạn trải qua lại là những nghề không dính dáng đến chuyên ngành: bám sim card điện thoại, dạy kèm, phát tờ rơi… và cuối cùng, T. quyết định dừng chân ở công việc tiếp thị sản phẩm. Không chỉ đối mặt với chuyện cơm - áo - gạo - tiền, H. còn phải dè sẻn chi tiêu để phụ gia đình chi trả khoản tiền đã vay vốn ưu đãi dành cho sinh viên có hoàn cảnh khó khăn học ĐH.

Câu chuyện những cử nhân phải đi bưng bê cà phê, phục vụ quán ăn, tiếp thị sản phẩm, bán kẹo kéo… lại được nhắc nhiều hơn sau mỗi mùa tốt nghiệp ĐH. Đây không còn là chuyện mới, nhưng điều lo ngại là nếu không có giải pháp ngay từ bây giờ con số cử nhân thất nghiệp sẽ nhích dần lên theo từng năm. Theo công bố của Bộ LĐ-TB&XH, năm 2013 cả nước có 72.000 thạc sĩ, cử nhân thất nghiệp. Ở Bạc Liêu dù không có con số cụ thể, song theo Sở Nội vụ thì hiện tại tỉnh cũng đang trong tình trạng dư thừa cử nhân ĐH ở các chuyên ngành (chỉ trừ 3 chuyên ngành là Y, Dược và Thủy lợi).

Trong khi thực tế là vậy, nhưng tỉnh lại thiếu kênh thông tin, dự báo nhu cầu nguồn nhân lực. Lãnh đạo, các tổ chức, đoàn thể chỉ dừng lại ở việc khuyến khích các bạn trẻ hãy cố gắng học tập thật tốt bằng những món quà, phần thưởng trong những ngày đầu đỗ đại học. Thế nhưng, sau khi tốt nghiệp ĐH trở về quê hương thì các bạn phải tự thân vận động, chạy đôn chạy đáo tìm việc làm. Mặc dù có năng lực thật sự, nhiều bạn cũng không thể tìm được đất “dụng võ”, bởi gõ cửa nơi nào cũng không còn chỗ trống. Niềm khát khao được cống hiến trả nghĩa cho quê hương cũng tắt lụi theo.

Mặt khác, nhìn về công tác đào tạo cử nhân vẫn có không ít bất cập. Phong trào xã hội học tập không chỉ xuất hiện nhiều cơ sở đào tạo: Trung tâm GDTX, trường ĐH, mà còn xuất hiện rất nhiều hình thức liên kết đào tạo ĐH tại chức, ĐH mở, ĐH từ xa, đào tạo liên thông… Nhiều người nói vui rằng ngày nay muốn lấy tấm bằng ĐH dễ như trở bàn tay!? Có trường hợp chỉ đạt 6,7 điểm cũng được vào ĐH bởi có quá nhiều điểm cộng. Chính sự dễ dãi đầu vào - thông thoáng đầu ra, nên hễ ra đường là gặp… cử nhân. Lại thêm ngành nghề ở các trường đào tạo hiện nay chưa theo kịp với nhu cầu xã hội cũng là nguyên dẫn đến tình trạng “thừa thầy - thiếu thợ”.

Điều này tạo ra mối lo ngại nếu cứ đào tạo ồ ạt thiếu định hướng thì trong tương lai không xa Bạc Liêu sẽ tiếp tục dôi dư về cử nhân và tạo áp lực việc làm cho xã hội.

Tuấn Anh

Tuổi trẻ Xã Phan Ngọc Hiển ra quân tình nguyện hè, lan toả thông điệp chống khai thác IUU

Ngày 13/6, Đoàn Thanh niên các cơ quan Đảng tỉnh phối hợp Xã đoàn Phan Ngọc Hiển và Chi đoàn Đồn Biên phòng Rạch Gốc tổ chức Lễ phát động Chiến dịch Thanh niên tình nguyện hè năm 2026 và phiên toà giả định về chống khai thác IUU, thu hút đông đảo đoàn viên, thanh niên và người dân tham gia.

Trang bị kỹ năng số và phòng, chống đuối nước cho trẻ

Hưởng ứng Tháng hành động vì trẻ em và Chiến dịch Thanh niên tình nguyện hè năm 2026, Ban Thường vụ Đoàn phường Vĩnh Trạch tổ chức chương trình “Đi cùng em” với nhiều hoạt động thiết thực dành cho thiếu nhi, đặc biệt là trẻ em dân tộc Khmer và trẻ em có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn.

Những “mô hình xanh” vì cộng đồng

Tại Cà Mau, ý thức bảo vệ môi trường không chỉ là khẩu hiệu, mà được chuyển hoá thành những mô hình cụ thể. Từ phong trào thu gom phế liệu tại các liên đội đến những công trình cây xanh, mỗi hoạt động lan toả mạnh mẽ thông điệp xanh vì cuộc sống bền vững.

Màu áo xanh chung tay dựng xây nhà Đại đoàn kết

Hướng tới kỷ niệm 136 nămNgày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh 19/5, nhiều hoạt động ý nghĩa đang được triển khai trên địa bàn tỉnh Cà Mau. Tại phường An Xuyên, hình ảnh đoàn viên thanh niên tất bật vận chuyển vật liệu, tháo dỡ nhà cũ, san lấp mặt bằng để hỗ trợ xây dựng nhà Đại đoàn kết đã để lại nhiều dấu ấn đẹp trong lòng người dân địa phương.

Hồ Việt Lê - Gương sáng sinh viên    

Trong hành trình tuổi trẻ, không phải sinh viên nào cũng có thể dung hoà tốt giữa học tập, nghiên cứu khoa học và hoạt động phong trào. Hồ Việt Lê, sinh viên lớp 25TH0101, Phân hiệu Trường Ðại học Bình Dương tại Cà Mau (Phân hiệu), là gương mặt tiêu biểu như thế. Với tinh thần cầu tiến, năng động và trách nhiệm, Việt Lê không chỉ ghi dấu ấn bằng nhiều thành tích học thuật nổi bật mà còn lan toả giá trị tích cực thông qua các hoạt động Ðoàn - Hội và cộng đồng.

Khơi nguồn giá trị bản địa

Những năm gần đây, cùng với định hướng đổi mới giáo dục gắn với thực tiễn, Phân hiệu Trường Ðại học Bình Dương tại Cà Mau (Phân hiệu) không ngừng đẩy mạnh hoạt động nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp trong sinh viên. Không chỉ tập trung đào tạo chuyên môn, nhà trường còn chú trọng xây dựng môi trường học tập năng động, khơi dậy tinh thần sáng tạo và khát vọng khởi nghiệp từ chính tiềm năng bản địa quê hương. Từ định hướng đó, nhiều dự án mang giá trị thực tiễn cao đã ra đời, nổi bật là dự án “TRÀM’S AROMA - Nhang sạch bản địa Cà Mau”.

Bắt nhịp yêu thương

Không chỉ xung kích trong lao động và sáng tạo, tuổi trẻ Cà Mau còn ghi dấu ấn đậm nét bằng những nghĩa cử cao đẹp hướng về cộng đồng.

Sôi động chương trình nghệ thuật mang sắc màu tuổi trẻ

Tối 24/4, tại Quảng trường Hùng Vương (phường Bạc Liêu), Tỉnh đoàn Cà Mau tổ chức chương trình giao lưu Dân vũ - Hiphop - Aerobic - Nhảy hiện đại, tạo sân chơi lành mạnh cho thanh thiếu nhi.

Về “địa chỉ đỏ”, bồi đắp lý tưởng cho thế hệ trẻ

Nhân kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975-30/4/2026) và 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890-19/5/2026), ngày 19/4, Xã đoàn Vĩnh Thanh phối hợp với Xã đoàn Trí Phải tổ chức chương trình tham quan các “địa chỉ đỏ” trên địa bàn xã Trí Phải, kết hợp sinh hoạt chuyên đề học tập và làm theo Bác với chủ đề “Hành trình theo chân Bác - Tự hào thống nhất non sông”.

Sôi nổi Ngày hội hiến máu tình nguyện “Nhiệt huyết Petrovietnam”

Ngày 15/4, tại trụ sở Công ty Cổ phần Phân bón Dầu khí Cà Mau (PVCFC), Tỉnh đoàn, Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam tỉnh Cà Mau phối hợp Cụm hoạt động Dầu khí Tây Nam Bộ, Đoàn Thanh niên PVCFC và Bệnh viện Huyết học - Truyền máu TP Cần Thơ tổ chức Ngày hội hiến máu tình nguyện với chủ đề “Nhiệt huyết Petrovietnam”.