Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Trận đánh tàu ở Rạch Bần

Báo Cà Mau (CMO) Ngày 19/4/1963, bộ phận đánh tàu của tỉnh Cà Mau do đồng chí Bảy Tuấn chỉ huy đã bố trí phía Rạch Bần (xã Phong Lạc, huyện Trần Văn Thời) đánh chiếc tàu sắt (phum) của giặc từ tiểu khu An Xuyên (Cà Mau) chạy đi, phát lương cho quân bảo an nguỵ đóng ở đồn vàm Sông Ðốc.

Minh hoạ: MT

Lúc 13 giờ cùng ngày, khi chiếc tàu này chạy trở về, liền bị ta chặn đánh bằng vũ khí tự tạo - đạn Bê-ta. Chiếc tàu sắt trúng đạn bị xé toang và chìm giữa dòng - phía dưới Rạch Bần 100 m. Bọn giặc đi trên tàu đã bị diệt, 3 tên còn sống tấp lên bờ phía xã Trần Hợi - đối diện Rạch Bần, đoạn chìm tàu.

Ngay lập tức, hơn 100 lực lượng du kích và dân công Ấp 1 (gồm Kinh Tư và Sáu Thước) xã Trần Hợi, huyện Trần Văn Thời, được huy động, triển khai tổ chức bao vây khu vực bên bờ Bắc Sông Ðốc, từ vàm kinh Sáu Thước lên tới kinh Sú Mên. Bị ta tập trung bao ví, trong 3 tên còn sống sót, có 2 tên chạy vuột khỏi vòng vây, một tên mò về tới quận Sông Ông Ðốc ở Chi khu Rạch Ráng, một tên nằm ém trong đám lá sát mé sông. Còn lại 1 tên đang bị ta bao vây chặt, hắn chính là trung uý Tám - thuộc công an Nam Phần, người vùng trên mới đổi xuống nên không biết đường tẩu thoát về quận.

Trong lúc lực lượng ta bao vây, phát hiện lần theo dấu giặc, tiến sát đến gần, đã bị tên công an Tám bắn hy sinh 2 chiến sĩ du kích - người ở xóm đầu kinh Sáu Thước vàm. Ðó là anh Nguyễn Văn Ngoạt, năm đó 18 tuổi, bị trúng đạn do tên Tám bắn lúc 15 giờ chiều, được ta chở đưa xuống Quân y khu Tây Nam Bộ (mật danh là K50) đóng ở kinh Ba Tĩnh (xã Khánh Hưng B) và đã hy sinh vào tối cùng ngày 19/4/1963 (nhằm ngày 26 tháng 3 năm Quý Mão); chú Nguyễn Văn Phước (Năm Phước) năm đó 36 tuổi, đã hy sinh tại chỗ ngoài rừng lá bờ Sông Ðốc vào lúc 17 giờ chiều ngày 19/4/1963.

Ngày sau, một đoàn tàu giặc trên 10 chiếc chạy xuống chi viện, hà hơi tìm kiếm đồng bọn, nhất là tên trung uý công an Tám. Nhưng chúng không sao tìm được tên sĩ quan cấp uý này, chỉ có tên giặc ém trong đám lá sát mé sông mừng húm nhào ra ngoắt tàu đã bị bọn giặc trên đoàn tàu hốt hoảng bắn chết gục sát mé sông.

Chiều ngày thứ ba, tên trung uý công an Tám lội vô xóm tìm kiếm chủ ấp… Hắn vô ngay nhà chú Chín Mít ở đầu kinh Sáu Thước vàm, hỏi xin cơm. Năm đó, chú Chín Mít 37 tuổi, dáng người vạm vỡ, thấy hắn có súng nên chú điềm tĩnh nói:

- Tôi là dân. Ðể tôi đưa ông đến nhà chủ ấp ăn cơm dễ hơn!

Chú sáng kiến nghĩ ra như vậy, chứ thực ra ở đây là vùng giải phóng, không có tay chủ ấp nào. Tên Tám ngoan ngoãn xuống xuồng. Chú Chín Mít chở hắn đến nhà chú Ba Ðàng là anh em bạn cột chèo, cách đó khoảng 100 m. Tên Tám cởi áo gói khẩu súng ngắn để dưới mũi xuồng, bước theo chú Chín Mít lên nhà. Khi tên Tám vừa lọt vào trong nhà, chú Ba Ðàng kịp hỏi:

- Cây súng mầy đâu?

Tên Tám giật mình quay ra, định chạy trở xuống bến đậu xuồng để lấy khẩu súng, liền bị 2 chú Chín Mít và Ba Ðàng nhào tới ôm vật hắn. Năm đó, tên Tám gần 30 tuổi, trắng trẻo, tốt người. Hắn nhịn đói khát 3 ngày nhưng sức chống cự còn rất mạnh. Cô Ba Níu, vợ chú Ba Ðàng cũng nhảy vào tiếp vật, bắt trói tên giặc lúc 19 giờ tối ngày 21/4/1963 và giải thẳng vô kinh Sáu Thước, đoạn hàng cồng. Ta thu khẩu súng ngắn Ru-lô “Xăng-chen đầu bạc” của tên Tám, còm nguyên 19 viên đạn, gồm 6 viên trong “trái khế” khẩu súng và 13 viên đạn rời.

Ông Trần Văn Hiệp (Chín Ðường) ở ngã tư Chín Rỗ (qua đời năm 2012) hồi đó là một trong những cán bộ lãnh đạo Xã uỷ Trần Hợi, trực tiếp hỏi cung tên trung uý công an Tám… Cho đến nay có người còn nhớ hắn chỉ lập luận rằng “chủ nghĩa ai nấy thờ…”. Ông Chín Ðường cho biết, trong cuộc đời hoạt động cách mạng của ông đến thời điểm đó, qua khai thác nhiều tên giặc đã bị ta bắt chưa gặp trường hợp nào như tên công an Tám này…

Sự kiện đánh chìm tàu giặc và bắt sống tên công an Tám đã được tác giả Hoả Tiễn, tức Nhà báo Nguyễn Mai viết thành bài vè sinh động từng chi tiết… Gần 60 năm trôi qua, số thanh thiếu niên ở kinh Sáu Thước thời đó, nay đều có sui gia, có cháu nội, cháu ngoại, cháu cố, nhưng nhiều người vẫn còn nhớ, còn thuộc bài vè đầy hấp dẫn này:

Trận đánh tàu sắt/ Chìm tại Rạch Bần/ Cả mấy chục thằng/ Ði chầu bà thuỷ/ Bảy tên cốt quỷ/ Không chịu theo luôn/ Mới nhảy ra chuồn/ Chém vè mé lá/ Bị ta truy nã/ Tóm cổ năm tên/ Hai sừ nằm êm/ Nhưng còn sống sót/ Ðêm ngày đói khát/ Muỗi cắn thấy bà/ Miệng khóc, cẳng bò/ Ra bờ nhóng đón/ Thấy bồ nó xuống/ Mừng húm mừng hum/ Bụng khoái, chân run/ Cổ la, tay ngoắt/ Ghé đây gấp gấp/ Tàu sắt rụng rồi/ Tao muốn đứt hơi/ Trời ơi, ghé gấp!/ Như bầy chết nhát/ Chúng núp hầm tàu/ Bắn súng ào ào/ Ðạn hao cả giạ/ Sừ ta trên lá/ Mê quá nhào lăn/ Le lưỡi, nhăn răng/ Cười bằng tiếng Mỹ/ Hi hi, hí hí…/ Có ông bạn uý/ Ém kỹ trong rừng/ Giấu súng vào lưng/ Mò đường ra xóm/ Co ro cóm róm/ Gặp bác nông dân/ Bộ hắn chắc ăn/ Cho rằng người tốt/ Chuyện khai ráo bốc/ Chuyện chết chẳng chừa/ Rồi mượn đưa đò/ Về đồn Rạch Ráng…/ Bác trai bảo hắn/ Lột cái áo vàng/ Gói súng nghi trang/ Khỏi nhà một lát/ Bác bèn nói gạt/ Ði mượn cặp chèo/ Bác gái cũng theo/ Rủ thêm anh nữa/ Ba người xúm vật/ Ạch ạch è è/ Bà ghị ông đè/ Lấy dây trói quắp/ Y run lập cập/ Tái mặt khai rằng/ Lính kính Nam Phần/ Trưởng công an quận/ Thằng này cững cựng/ Không chịu cười khì/ Khóc giọng Hoa Kỳ/ Hi hi, hí hí…

 

Nguyễn Minh

 

80 năm Trận Giồng Bốm - Vọng mãi khúc tráng ca

Sáng 30/4, tại Di tích Lịch sử quốc gia Địa điểm trận Giồng Bốm (xã Phong Thạnh), UBND tỉnh Cà Mau long trọng tổ chức Lễ kỷ niệm 80 năm Trận Giồng Bốm (15/4/1946-15/4/2026).

Sáng ngời tinh thần “cứu nước là cứu đạo”

Cách nay tròn 80 năm, tại xã Phong Thạnh đã diễn ra trận chiến ác liệt chống thực dân Pháp xâm lược. Toà thánh Ngọc Minh bị tàn phá nặng nề, 137 chiến sĩ “áo trắng” anh dũng hy sinh. Dù không giành thắng lợi về quân sự, trận Giồng Bốm đã tạo tiếng vang khắp Nam Bộ, giáng đòn mạnh vào âm mưu của kẻ thù.

Trọn nghĩa tri ân

Thời gian qua, công tác “đền ơn đáp nghĩa” tại xã Hưng Mỹ luôn được quan tâm thực hiện, thông qua những việc làm thiết thực và giàu tính nhân văn. Từ những phần quà tri ân, những mái nhà tình nghĩa đến sự sẻ chia trong đời sống hàng ngày, tất cả góp phần chăm lo tốt hơn cho các gia đình thương binh, liệt sĩ và người có công với cách mạng, tô thắm đạo lý "uống nước nhớ nguồn" trong cộng đồng.

Sức sống cách mạng qua những địa danh anh dũng

Ði qua những năm tháng đạn bom, cùng với xương máu, hy sinh của biết bao anh hùng liệt sĩ, những địa danh như: Chống Mỹ, Anh Dũng, Quyết Chiến, Quyết Thắng... đã gắn liền với công cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc. Hơn nửa thế kỷ thống nhất, những tên gọi này vẫn vang vọng hào khí cha ông, đóng vai trò quan trọng trong việc bồi đắp truyền thống cách mạng cho các tầng lớp Nhân dân, nhất là thế hệ trẻ.

Người lưu giữ lịch sử

Với nhiều người dân Cà Mau, ông Sáu Sơn là gương mặt quen thuộc, như “người kể chuyện lịch sử” - Chủ nhiệm Câu lạc bộ (CLB) Kể chuyện lịch sử tại Bảo tàng tỉnh Cà Mau. Ông đã dành nhiều năm cuộc đời để truyền lửa đam mê lịch sử cho thế hệ trẻ.

Giồng Bốm - 80 năm vọng mãi hào khí kháng chiến

"Ai qua Giồng Bốm hôm nay/ Nhớ ngày khởi nghĩa chống Tây hôm nào". Cách nay 80 năm trận Giồng Bốm ghi dấu một mốc son chói lọi trong cuộc đấu tranh chống Pháp của Nhân dân vùng đất địa đầu cực Nam Tổ quốc. Sự hy sinh của những nghĩa quân “áo trắng” là biểu tượng bất diệt cho tinh thần "đạo không rời đời, dân không rời nước", để lại niềm xúc động và sự tri ân sâu sắc trong lòng hậu thế. Trong tiến trình phát triển, di tích Giồng Bốm đã trở thành bảo tàng tinh thần lưu giữ những giá trị vô giá cho thế hệ mai sau.

Hào hùng chiến thắng Ðất Cháy

Tháng 4/1971, trong cái nắng như đổ lửa, cánh đồng Ðất Cháy (xã Phong Lạc cũ, nay là Xã Trần Văn Thời) ngả màu vàng sậm, những gốc rạ trơ đen, mương phèn khô nứt nẻ; bờ chuối, hàng tràm sau hậu đất lá khô rủ xuống, vàng hoe.

“Ngọn lửa” kiên trung của phụ nữ Nam Bộ

Trong dòng chảy hào hùng của lịch sử kháng chiến Việt Nam, có những người phụ nữ mà cuộc đời họ đã trở thành huyền thoại, gắn liền với sự sống còn của phong trào cách mạng miền Nam. Bà Nguyễn Thị Ðược (bí danh Thanh), còn được gọi với tên thân mật Hai Ðược, là biểu tượng như thế.

Viết tiếp bản tình ca 65 năm giữa hai miền đất nước

Trong không khí ấm áp những ngày đầu năm 2026, đoàn công tác tỉnh Cà Mau có chuyến thăm và làm việc tại tỉnh Ninh Bình. Chuyến đi không chỉ là hoạt động công tác thuần tuý mà còn là cuộc hội ngộ của những người anh em, cùng ôn lại truyền thống 65 năm kết nghĩa bền chặt và mở ra chương mới trong hợp tác phát triển.

Dấu hiệu mùa xuân

Rạng sáng 1/5/1930, chưa đầy 100 ngày Ðảng Cộng sản Việt Nam được thành lập (ngày 3/2/1930 tại Hương Cảng, Trung Quốc), lá cờ đỏ búa liềm ngạo nghễ tung bay trên ngọn cây dương trước sân Đình Tân Hưng, bên bờ sông Rạch Rập (làng Tân Hưng), cách trung tâm đầu não của thực dân Pháp ở chợ Cà Mau hơn 2 km, báo hiệu mùa xuân độc lập, tự do của dân tộc bắt đầu.