Thứ năm, 18-6-26 17:29:09
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Tranh chấp ngư trường và bài học quản lý khai thác trên biển

Báo Cà Mau Ngư trường Cà Mau vốn rộng lớn, là 1 trong 4 ngư trường trọng điểm của quốc gia, trải dài từ Đông sang Tây, nhiều tiềm năng. Đối với vùng Tây Nam, điều kiện tự nhiên vốn bình yên, thêm vào thời điểm đầu năm biển thường lặng sóng. Tuy nhiên, với việc phát triển đội tàu khai thác quá mức, hình thành nhiều ngành nghề khai thác, đặc biệt là vùng ven bờ, trong khi nguồn lợi hải sản ngày càng cạn kiệt, họ tranh nhau từng khu vực, vị trí để khai thác. Từ đó, dẫn đến những mâu thuẫn, tranh chấp, tạo thành những “điểm nóng”, làm vùng biển Cà Mau có lúc chưa bình yên để ngư dân vươn khơi bám biển, làm giàu từ biển.

Bài 1: Tranh chấp khu vực khai thác

Theo ngành chức năng, những vụ việc trộm cắp trên biển, tranh chấp khu vực khai thác ngư trường, chiếm bãi khai thác… trên vùng biển Tây Nam chủ yếu xảy ra đối với nghề và vùng khai thác ven bờ, tập trung nhiều từ cửa biển Đá Bạc - Sào Lưới (huyện Trần Văn Thời) qua Ba Tỉnh - T29 đến Khánh Hội (xã Khánh Hội, huyện U Minh). Từ đó, làm cho tình hình an ninh, trật tự trên biển luôn diễn biến ngày càng phức tạp.

Năm 2022, Công an tỉnh Cà Mau đã tiếp nhận, xử lý 1 vụ cưỡng đoạt tài sản, với 6 bị can và 2 vụ trộm ốc bẫy mực, với 8 bị can liên quan đến khai thác hải sản trên biển. Tuy nhiên, vào thời điểm cuối năm 2023 và đầu năm 2024, tình trạng tranh chấp khu vực khai thác trên ngư trường vùng biển Tây Nam có chiều hướng gia tăng, trở thành “điểm nóng” tại những vị trí khai thác ven bờ.

Các tàu đang chiếm giữ khu vực tranh chấp khai thác tại một vị trí trên vùng ven bờ biển Tây Cà Mau, nguy cơ xảy ra xung đột. (Ảnh chụp ngày 15/01/2024)

Từ việc đâm va…

Ngày 29/11/2023, từ toạ độ 09°17’N - 104°36’E đến toạ độ 09°19’N - 104°39’E trên vùng biển thuộc địa bàn huyện U Minh, Lê Quốc Huy đang điều khiển tàu cá CM-06377-TS khai thác hải sản (kéo ốc bẫy mực), thì Lê Thanh Mơ điều khiển tàu cá CM-92428-TS đến ngăn cản không cho tàu của Huy hoạt động và đâm vào tàu Huy, làm vỡ be tàu (mạn tàu) và ốp tàu.

Trước đó, ngày 23/11/2023, tại tọa độ 09°17’N - 104°39’E (cách cửa biển Khánh Hội khoảng 10 hải lý về hướng Tây Nam), Lê Thanh Mơ điều khiển tàu cá CM-92428-TS đâm vào làm hỏng mạn trái tàu cá CM-06377-TS của Lê Quốc Huy.

Đến ngày 5/12/2013, tại tọa độ 09°17’N - 104°37’E; 09°19’N - 104°38’E, cũng trên vùng biển thuộc địa bàn huyện U Minh, Lê Hoàng Hận điều khiển tàu cá CM-91296-TS thả ốc bẫy mực, thì có nhiều tàu cá khác đến ngăn cản không cho thả ốc; tàu của Hận bị tàu cá CM-92282-TS đâm vào lái làm gãy trụ buộc dây.

Cùng ngày 5/12/2023, tại tọa độ 09°17’N - 104°37’E; 09°19’N - 104°38’E, Lê Quốc Huy điều khiển tàu cá CM-06377-TS thả ốc bẫy mực, thì có nhiều tàu cá khác đến ngăn cản và đâm làm thủng mũi tàu.

Ngày 16/12/2023, tại tọa độ 09°17’N - 104°38’E, cũng trên địa bàn huyện U Minh, tàu cá CM-02841-TS của Nguyễn Thái Học đậu giữ ốc, bị Lê Văn Tiếng điều khiển tàu cá CM-92979-TS đâm vào làm gãy trụ buộc dây lái, vờ be gió. Ngày 18/12/2023, tại tọa độ 09°17’N - 104°38’E, tàu cá CM-02841-TS của Học đang neo đậu thì bị Trương Vũ Minh điều khiển tàu CM-06377-TS đâm từ phía sau làm vỡ góc lái, be gió và ốp cabin tàu...

Tất cả các vụ việc trên đều được cơ quan Công an tiếp nhận tin báo, và qua đấu tranh khai thác đã xác định đối tượng, mời làm việc và đối tượng đã thừa nhận hành vi. Hiện các vụ việc đang trong quá trình giám định thiệt hại tài sản để cơ quan chức năng thực hiện các bước tiếp theo theo quy định của pháp luật.

Nhiều phương tiện khai thác sai vị trí cấp phép, phần lớn thuộc khu vực ven bờ biển Tây Cà Mau. (Ảnh chụp ngày 12/01/2024)

… đến manh động đốt tàu

Các đối tượng tranh chấp khu vực khai thác không chỉ “cảnh cáo” bằng hành động ngăn cản, mà đã lên đến đỉnh điểm một cách manh động, liều lĩnh, xem thường tài sản và sinh mạng người khác, làm cho an ninh trên biển đến mức báo động.

Đỉnh điểm của sự việc là ngày 17/12/2023, tàu cá CM-02926-TS hoạt động tại tọa độ cách cửa biển Đá Bạc khoảng 4 hải lý về hướng Tây thì bị một người được xác định ban đầu tên Lợi (ngụ xã Khánh Bình Tây Bắc, huyện Trần Văn Thời) đi trên phương tiện vỏ composite tiếp cận, ném chai bia và vỏ ốc bẫy mực vào tàu cá, nhưng không thiệt hại về tài sản. Sau khi đối tượng rời đi, đến 15 giờ cùng ngày, có 6 người đi trên vỏ composite tiếp cận, dùng gậy đánh bị thương nhẹ các thuyền viên trên tàu cá CM-02926-TS, đồng thời lấy đi khoảng 8 kg mực khô, 1 tay lái tàu, ước thiệt hại khoảng 8 triệu đồng.

Bị hại Lê Văn Tiếng và Trần Minh Đời (cùng thường trú xã Khánh Bình Tây, huyện Trần Văn Thời) thông tin vụ việc nói trên đến cơ quan chức năng, và ngày 21/12/2023, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện Trần Văn Thời ra quyết định khởi tố vụ án hình sự và khởi tố bị can đối với Nguyễn Y Răn. Đến ngày 4/1/2024, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện Trần Văn Thời ra quyết định khởi tố 5 bị can có liên quan. Cơ quan chức năng đang tiếp tục điều tra mở rộng vụ án, xử lý nghiêm các đối tượng liên quan theo quy định của pháp luật.

Tiếp đó, ngày 29/12/2023, tại tọa độ 09°17’N - 104°34’E, trên vùng biển thuộc địa bàn huyện U Minh, tàu cá của ông Lê Hoàng Quốc đang hoạt động thì có tàu cá khác (chưa xác định chủ sở hữu) lao đến, người trên tàu cá này dùng ná thun, bắn đạn bi sắt vào tàu cá của ông Quốc, làm ông bị thương.

Ngay sau đó 1 ngày (ngày 30/12/2023), tại tọa độ 09°17’N - 104°37’E, cũng trên vùng biển huyện U Minh, tàu cá CM- 97980-TS đang hoạt động thì tàu cá CM-06337-TS ập đến, trên tàu có người dùng ná thun, bắn đạn bi sắt, làm thuyền viên Dương Văn Đệ trên tàu cá CM- 97980-TS bị thương vùng đầu và ngực. Qua xác minh, cơ quan chức năng đã xác định được 4 đối tượng cùng thường trú tại xã Khánh Bình Tây Bắc, huyện Trần Văn Thời liên quan đến vụ việc.

Cùng thời điểm trên, tàu cá CM-92324-TS đang hoạt động cách cửa biển Đá Bạc khoảng 12 hải lý về hướng Tây Bắc cũng bất ngờ bị người đi trên phương tiện của ông Dạn ở Kinh Hòn Bắc, xã Khánh Bình Tây dùng dụng cụ bắn bi sắt và bi keo qua tàu làm bể kính cabin, làm bị thương 1 thuyền viên.

Một sự việc càng nghiêm trọng hơn xảy ra vào ngày 2/1/2024, tàu cá CM-91296-TS của Lê Hoài Hận giao cho Lê Thanh Toàn trực tiếp quản lý, sử dụng, thuê ông Phong làm thuyền trưởng (hành nghề ốc bẫy mực), trên tàu có 5 người, đang neo đậu tại toạ độ 09017’N - 104°37’E thì có khoảng 4 đối tượng lạ mặt điều khiển vỏ composite đến, dùng chai thủy tinh chứa xăng, đốt ném qua tàu cá, hậu quả làm tàu cá bị cháy và chìm tại toạ độ nêu trên.

Cũng với hành vi manh động nguy hiểm như trên, trước đó (ngày 8/11/2023), tại tọa độ 08°46’N - 104°12’E, tàu cá KG-62299-TS đang hoạt động khai thác hải sản trên vùng biển của tỉnh Cà Mau thì có khoảng 10 đối tượng điều khiển 2 vỏ composite chạy xung quanh, ném chai thuỷ tinh có chất gây cháy (nghi ngờ là xăng) lên tàu. Hậu quả, cabin tàu KG-62299-TS bị cháy xém, vỡ cửa kính, thuyền viên Lê Thành Việt bị thương. Vụ việc do Đồn Biên phòng cửa khẩu Quốc tế Hà Tiên, tỉnh Kiên Giang tiếp nhận, chuyển Phòng Cảnh sát hình sự Công an tỉnh Cà Mau thụ lý, điều tra.

Hiện các vụ việc được cơ quan chức năng tiến hành làm việc với bị hại, nhân chứng; phối hợp với các đơn vị có liên quan xác định hành trình và toạ độ xảy ra vụ việc, tiếp tục xác minh, điều tra làm rõ./.

 

Trần Nguyên

Bài 2: Kiên quyết đấu tranh, lập lại trật tự trên biển

 

Biển đông tình nghĩa vợ chồng

Con nước sông Cửa Lớn buổi hoàng hôn lặng lẽ chảy ngang vàm Kinh Ông Quyền. Nước mang vị mặn của biển Đông, len qua những rừng đước xanh rì rồi ôm lấy căn nhà nhỏ của vợ chồng chị Phan Thị Chuyển. Cũng từ con nước lớn ròng này, câu chuyện tình nghĩa vợ chồng chân chất miền biển đã lớn lên cùng nghề làm mắm cá sơn, thứ đặc sản từng bị xem là “cá bỏ đi” của xứ rừng phương Nam.

Bừng sáng biển đảo Tây Nam

Tôi gặp lại anh Mai Văn Ðỉnh, phóng viên Báo Công Lý, người bạn trong chuyến đi Trường Sa mùa Tết năm 2024 ngót một tháng trời. Chuyến đi ấy đã cho tôi thật nhiều thứ, mà khi về đất liền, tôi trân trọng gọi đó là chuyến hải trình thiêng liêng. Lần hội ngộ này, chúng tôi lại cùng nhau chung một hải trình, trong mùa biển đẹp, sóng êm để đến với biển đảo Tây Nam, nơi có quê hương Cà Mau yêu dấu. Thấy tôi vẫn vắt vẻo máy ảnh bên mình, anh tươi cười, “vậy là chúng ta lại cùng nhau đi biển đảo, cùng tác nghiệp, cùng có những bài viết cho chuyến đi”. Tôi thoáng chốc ngẩn ngơ! Khi biết tôi đã chuyển công tác từ đầu năm, anh quàng vai, nói khẽ: “Ðược đi cùng nhau là vui".

Người giữ đất rừng U Minh

 Con đường về xã Khánh Lâm mùa này hun hút nắng. Xe chạy dọc theo những con kênh nước phèn nhuộm đỏ chân rừng, len qua những vạt tràm đứng im thin thít như đang lắng nghe tiếng đất thở dưới chân người. Miệt rừng tràm nơi địa đầu cực Nam Tổ quốc vẫn mộc mạc như thuở nào: lặng lẽ, chân tình và sâu đậm như con nước luồn qua rừng tràm, âm thầm bồi đắp sức sống cho đất U Minh.

Đêm nghe đất nứt

Ở miền đất địa đầu cực Nam Tổ quốc, nơi những con sông mở đường ra biển lớn, người dân Cà Mau từ bao đời nay vẫn sống cùng nước như sống cùng hơi thở. Sông là đường đi. Sông là kế sinh nhai. Sông là nơi dựng nhà, neo ghe, sinh con, lớn lên rồi già đi.

Chuyến đò chở thanh xuân và những giấc mơ không lạc dòng

Cách đây hơn 10 năm, trong một lần về ấp Thuận Tạo (xã Tân Tiến, huyện Đầm Dơi, tỉnh Cà Mau cũ) đưa tin lễ khánh thành điểm trường mới, tôi vô tình gặp và phỏng vấn cậu bé Nguyễn Quốc Út. Khi ấy, Út mới học lớp 2. Hỏi về ước mơ dưới mái trường khang trang, cậu bé ấp úng: “Con chỉ cần học lên tới lớp Tư thôi” !?

Biểu tượng của khát vọng vươn lên

Ở bất kỳ vùng đất nào, những công trình biểu tượng không đơn thuần là một hạng mục kiến trúc hay mỹ thuật đô thị. Ðó còn là kết tinh bản sắc văn hoá, lịch sử hình thành và khát vọng phát triển của một địa phương. Với Cà Mau - vùng đất địa đầu cực Nam Tổ quốc, việc đầu tư xây dựng biểu tượng “Con tôm” và “Ba hạt lúa” có ý nghĩa sâu sắc cả về kinh tế, văn hoá lẫn tinh thần.

Trường Sa trong trái tim những người con đất mũi

Tham gia chuyến hải trình của Đoàn công tác số 12 năm 2026 đến với quần đảo Trường Sa và hệ thống Nhà giàn DK1, đối với 10 thành viên đến từ Cà Mau - vùng đất địa đầu cực Nam Tổ quốc, đây là hành trình của cảm xúc, niềm tự hào và trách nhiệm đối với chủ quyền biển đảo thiêng liêng của Tổ quốc.

Tạo mặt bằng sạch, mở đường phát triển - Bài cuối: Ðồng bộ, quyết liệt, đúng quy định

Theo kế hoạch, năm 2026, cấp tỉnh triển khai trên 60 công trình, dự án; trong đó hơn 30 công trình, dự án trọng điểm chuyển tiếp từ năm 2025 và khoảng 28 dự án mới chuẩn bị triển khai. Ðây là nhiệm vụ rất lớn và khó khăn, đòi hỏi công tác giải phóng mặt bằng (GPMB) phải có giải pháp đồng bộ, quyết liệt, với kế hoạch chi tiết, cụ thể.

Tạo mặt bằng sạch, mở đường phát triển - Bài 2: Vẫn còn nhiều điểm nghẽn

Dù đạt nhiều kết quả đáng ghi nhận, nhưng công tác giải phóng mặt bằng (GPMB) còn tồn tại không ít khó khăn, hạn chế, do liên quan đến nhiều ngành, nhiều lĩnh vực và nhiều quy định, đặc biệt là liên quan đến quản lý, sử dụng đất cũng như quyền, lợi ích hợp pháp của người dân, doanh nghiệp có đất bị thu hồi. Vì vậy, công tác này vẫn được xem là “điểm nghẽn”, làm chậm tiến độ một số công trình, dự án.

Tạo mặt bằng sạch, mở đường phát triển

Năm 2026 được xác định là năm có ý nghĩa quan trọng đối với Cà Mau - năm bản lề tạo nền tảng vững chắc cho việc thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2026-2030, nhất là tăng trưởng hai con số. Trong bối cảnh đó, tỉnh đang nỗ lực triển khai xây dựng đồng bộ nhiều công trình, dự án, đặc biệt là trên lĩnh vực hạ tầng giao thông. Theo đó, công tác giải phóng mặt bằng (GPMB) được xem là nhiệm vụ trọng tâm, yếu tố quyết định thu hút vốn đầu tư, đẩy nhanh tiến độ giải ngân vốn đầu tư công và mở ra không gian phát triển mới.