Truyền hình
Quê tôi là vùng thuần nông. Giờ đời sống có khá hơn trước, nhưng chuyện làm giàu bằng sản xuất rau màu nhỏ lẻ là điều không dễ, nếu không muốn nói là xa vời. Đất chật người đông, ruộng vườn manh mún kiếm cho đủ ăn đã là giỏi rồi nên hầu như nhà nào ở quê cũng có hũ dưa chua, vại cà nén dùng để ăn quanh năm.
Cà pháo và dưa cải là hai món ăn lâu đời của người Việt. Để có được vại cà ngon, mẹ tôi thường chọn những quả không già quá không non quá, sắc vỏ vừa phơn phớt tím là được. Thu hoạch xong, mẹ trải cà ra phơi nắng cho se mặt rồi rửa sạch, cắt bỏ cuống. Mẹ làm rất cẩn thận, không cho mũi dao phạm vào phần cơm của quả để khi muối cà không bị thâm hoặc hỏng.
Muối nén là cách mà mẹ tôi thường làm. Dùng vại sành miệng rộng, đáy hơi sâu để muối. Xếp vào đó một lớp cà rồi rải lên một lớp muối bọt mỏng, liên tục như thế cho đến khi vại cà vừa đủ thì lấy tấm mê đan bằng tre dày hay tấm ván đặt lên mặt cà, rồi dùng cối đá đè xuống nén chặt lại rồi đậy nắp. Cà muối theo cách này để được rất lâu.
Mẹ cũng dành riêng một ít cà khác để muối xổi vì muốn có cái ăn liền. Bằng cách đun sôi để nguội nước muối với nồng độ khoảng 50g muối trong 1 lít nước rồi đổ vào vại cà cho ngập mặt. Nước muối càng loãng thì càng nhanh chua, nhưng nhanh hỏng.
Khi quan sát thấy mặt nước trong vại cà nổi lên lớp váng mỏng là nước muối chưa đủ độ mặn, khắc phục bằng cách thay nước khác có độ mặn hơn để vại cà không hư. Với cách muối này mẹ tôi cho thêm riềng, tỏi thái lát hay gừng, ớt xắt sợi để trái cà có nhiều hương vị quyến rũ khi chấm với mắm tôm hay tương đều ngon.
Người quê làm lụng vất vả đầu tắt mặt tối, bữa ăn của họ có khi chỉ là con cá khô hay chén mắm cà cũng xong. Vào những ngày hè oi ả, bữa cơm trưa ngon nhất có lẽ là canh cua rau đay hay mồng tơi nấu với mướp hương ăn kèm với cà pháo.
Theo tháng năm, chúng tôi lớn lên nhờ vào con ốc, con cua, hũ dưa, vại cà của mẹ để vào đời bằng cái tôi rất quê mùa của mình. Cái tôi ấy thấm đẫm hương đồng gió nội, rau dưa, mắm, cà, luôn làm cho người ta rưng rức nhớ về.
LÝ THỊ MINH CHÂU
Xem thêm bình luận