Bảo tồn, phát huy giá trị lễ hội Khmer trong đời sống mới

Từ nguồn lực hỗ trợ đầu tư của Trung ương và tỉnh, không chỉ diện mạo ở các vùng có đông đồng bào Khmer sinh sống trong tỉnh ngày càng khang trang, mà đời sống vật chất và tinh thần của người dân cũng có nhiều khởi sắc. Nhiều nét đẹp văn hóa truyền thống của đồng bào Khmer, nhất là các lễ hội được bảo tồn theo hướng phát huy những giá trị tốt đẹp, phù hợp với nếp sống văn minh trong tình hình mới.

TẠO SỰ ĐỒNG THUẬN

Vĩnh Trạch Đông (TP. Bạc Liêu) là địa bàn có hơn 70% dân số là người Khmer, cùng việc sở hữu ngôi chùa Xiêm Cán có kiến trúc lộng lẫy, vì vậy nơi đây thường diễn ra các lễ hội với quy mô lớn. Những năm qua, địa phương đã lồng ghép phong trào xây dựng đời sống văn hóa, nhất là những quy tắc xây dựng khu dân cư văn minh gắn với bảo tồn văn hóa truyền thống của đồng bào Khmer. Từ đó, giúp người dân hình thành những hành vi văn minh trong lễ hội, góp phần xây dựng môi trường văn hóa phum sóc lành mạnh.

Bà Phan Thanh Thảo - Phó Chủ tịch UBND xã Vĩnh Trạch Đông, cho biết: “Để bảo tồn nét đẹp các lễ hội của đồng bào Khmer trong đời sống mới, xã đã phát huy tốt vai trò của người có uy tín để từng bước đưa phong trào xây dựng gia đình văn hóa, khu dân cư văn minh đi sâu vào nhận thức, tạo sự đồng thuận trong Nhân dân. Đặc biệt, đưa các quy định về tham gia lễ hội vào tiêu chí bình xét danh hiệu Gia đình văn hóa vào cuối năm. Từ những cách làm sáng tạo và phù hợp với thực tiễn, ý thức của người dân trong việc giữ gìn nét đẹp lễ hội được nâng lên, những hành vi như vi phạm Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ, các hủ tục, hình thức mê tín dị đoan, lợi dụng lễ hội để trục lợi… từng bước được xóa bỏ”.

Cùng với nâng cao hiệu quả công tác tuyên truyền, UBND xã còn có nhiều hình thức hỗ trợ sự phát triển của các đội, nhóm hoạt động trong lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật dân gian Khmer như: đội nhảy khỉ ngựa, múa trống chhay-dăm; tổ chức giải đua vỏ lãi (tượng trưng cho ghe Ngo)… nhằm phục vụ các dịp lễ hội và nâng cao ý thức trách nhiệm của người dân trong bảo tồn bản sắc văn hóa truyền thống.

Lễ hội của đồng bào Khmer từng bước được tổ chức theo hướng văn minh, phù hợp với quy định về xây dựng đời sống văn hóa. Ảnh minh họa: H.T

CHUNG TAY GẠN ĐỤC, KHƠI TRONG

Về xã Hưng Hội (huyện Vĩnh Lợi), chúng tôi ngỡ ngàng trước sự khang trang của tuyến lộ bê-tông thuộc ấp Cái Giá vừa được Nhà nước và Nhân dân chung tay nâng cấp. Trên tuyến lộ phẳng phiu trải dài vào đến chùa Cái Giá chót, nhiều căn nhà tường mới được xây dựng cùng những dãy hàng rào cây xanh, hoa kiểng rực rỡ sắc màu làm bừng sáng bộ mặt phum sóc. Có được “chiếc áo” mới như hôm nay là nhờ địa phương và người dân đã tích cực triển khai thực hiện 2 phong trào lớn là Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa và xây dựng nông thôn mới.

Thấy được lợi ích của phong trào xây dựng đời sống văn hóa trong việc bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa Khmer, nhiều gia đình trên địa bàn ấp đã có những việc làm thiết thực, tạo sức lan tỏa mạnh mẽ. Đơn cử là đóng góp kinh phí tổ chức các hoạt động văn hóa, thể thao trong lễ hội; ủng hộ con em tham gia các đội, nhóm văn nghệ Khmer; nhắc nhở người thân trong gia đình ứng xử văn minh khi tham gia lễ hội…

Ông Trà Sol (ấp Cái Giá) chia sẻ: “Với sự phát triển của cuộc sống hiện đại, việc bảo tồn lễ hội truyền thống cũng phải phù hợp với những quy định về xây dựng nếp sống văn minh. Điều này rất cần sự chung tay từ mỗi nhà, mỗi người thông qua việc mặc trang phục truyền thống, giữ gìn tình hình an ninh trật tự, hành xử chuẩn mực trong tham gia các nghi lễ, hoạt động vui chơi… Xuất phát từ suy nghĩ này, tôi thường nhắc nhở con cháu phải chung tay gạn đục khơi trong cho lễ hội, cụ thể là phải loại bỏ những hủ tục lạc lậu, gây lãng phí”.

Cùng với diện mạo, đời sống văn hóa của người dân ở các vùng có đông đồng bào Khmer sinh sống ngày càng khởi sắc. Các lễ hội truyền thống ngày càng được phát huy vẻ đẹp vốn có, góp phần xây dựng, phát triển nền văn hóa dân tộc tiên tiến, đậm đà bản sắc.

HỮU THỌ