Truyền hình
Không chỉ tạm dừng hoạt động từ khi dịch bệnh COVID-19 bùng phát, phong trào đờn ca tài tử (ĐCTT) trên địa bàn tỉnh trước đó cũng không còn phát triển rầm rộ. Đặc biệt, những làng quê từng một thời vang vọng tiếng đờn lời ca nhưng nay lại dần vắng lặng. Do vậy, cần có những giải pháp thiết thực để kịp thời bảo vệ, phát huy giá trị loại hình nghệ thuật độc đáo của dân tộc nói riêng, nhân loại nói chung.
NUÔI DƯỠNG ĐCTT TRONG MÙA DỊCH
Phong trào ĐCTT những năm gần đây đã không còn sôi nổi, giữ được “dòng chảy” cuồn cuộn như thời điểm trước và sau Festival ĐCTT quốc gia lần thứ I - năm 2014 trên đất Bạc Liêu. Khi đó tại những vùng quê sông nước trên địa bàn tỉnh, ĐCTT như một “món ăn tinh thần” trong đời sống thường nhật của người dân, vì vậy mới có câu “đi đâu cũng gặp tài tử, nghe hát tài tử”. Nhưng do thiếu kinh phí hoạt động, nhạc cụ và thiết bị âm thanh ngày càng “quá tuổi”, nhất là việc nhiều nghệ nhân không còn mặn mà với đờn ca vì gánh nặng mưu sinh… là những nguyên nhân làm cho phong trào ĐCTT tại nhiều nơi bị mất lửa, nhanh chóng hợp rồi tan.
Song, trong sự lắng dịu đó và nhất là thời điểm dịch bệnh như hiện nay, vẫn có những gia đình tài tử, nghệ nhân âm thầm nuôi dưỡng đam mê, lan tỏa tình yêu ĐCTT. Đó là chuyện những gia đình giáo dục con cháu biết yêu quý, giữ gìn nghệ thuật truyền thống của dân tộc, cũng như trao truyền cách đờn, cách hát lại cho thế hệ sau. Chẳng hạn như gia đình nghệ nhân Nguyễn Văn Tặng (thường gọi là Năm Tặng) ở xã Phong Thạnh Tây B (huyện Phước Long) nổi tiếng gần xa là một gia đình có “máu” ĐCTT. Do dịch bệnh nên nhiều tháng qua, ông Năm Tặng không thể sinh hoạt tài tử ở xã, vậy là ngày ngày ông cùng với con trai mình mang đủ thứ nhạc cụ ra dượt ngón đờn. Lúc rảnh rỗi, ông còn mở “lớp tập huấn” đờn sến cho mấy đứa cháu trong nhà.
Nghệ nhân Năm Tặng chia sẻ: “Trong khi không thể tập trung sinh hoạt, giao lưu với anh em trong câu lạc bộ, tôi đã chọn cách giữ tiếng đờn, lời ca trong chính gia đình mình. Điều đó vừa làm tôi thỏa niềm đam mê, vừa góp phần giúp phong trào ĐCTT ở làng quê duy trì mạch sống và tìm lại sự rộn ràng sau khi hết dịch”.
Nghệ nhân Nguyễn Văn Tặng truyền dạy ngón đờn cho cháu của mình. Ảnh: H.T
NHIỀU GIẢI PHÁP VỰC DẬY PHONG TRÀO
Dù dịch bệnh chưa đi qua, song ngay từ bây giờ nhiều địa phương đã “lên dây cót” để vực dậy hoạt động ĐCTT, nhất là phong trào ở những vùng nông thôn - nơi người dân còn khát nhu cầu hưởng thụ văn hóa.
Các xã vùng ven gồm: Vĩnh Trạch, Vĩnh Trạch Đông và Hiệp Thành sẽ được TP. Bạc Liêu ưu tiên phát triển phong trào văn nghệ, nhất là loại hình ĐCTT để tắm tưới đời sống tinh thần của người dân, cũng như cổ vũ các địa phương này hoàn thành mục tiêu xây dựng nông thôn mới nâng cao. Theo ông Huỳnh Quang Vinh - Giám đốc Trung tâm Văn hóa - Thể thao TP. Bạc Liêu, nếu tình hình dịch COVID-19 sớm được kiểm soát tốt, đơn vị sẽ xin ý kiến tổ chức liên hoan ĐCTT cấp thành phố vào cuối năm nay. Cùng với đó là sự trở lại của chương trình giao lưu định kỳ hàng tháng giữa 10 câu lạc bộ phường, xã. Đây sẽ là những hoạt động “đinh” để hâm nóng phong trào, gắn kết các nghệ nhân cùng chung tay bảo tồn, phát huy giá trị nghệ thuật ĐCTT.
Còn ngành chức năng huyện Phước Long cho biết, địa phương sẽ rà soát để nắm lại mức độ hư hỏng của trang thiết bị âm thanh, nhạc cụ ở các câu lạc bộ ĐCTT và có hướng đầu tư. Cùng với đó, một giải pháp hết sức quan trọng là hỗ trợ kinh phí để tạo điều kiện cho các câu lạc bộ duy trì, nâng chất hoạt động sinh hoạt và giao lưu âm nhạc tài tử.
Ông Nguyễn Vũ Liệt - Giám đốc Trung tâm Văn hóa - Thể thao huyện Phước Long, chia sẻ: “Để bảo tồn và phát huy giá trị nghệ thuật ĐCTT, giải pháp lâu dài vẫn là gầy dựng được thế hệ kế thừa. Trong khi đó, đây lại là nỗi trăn trở với Phước Long khi lực lượng nghệ nhân trẻ ngày càng ít, nhất là nghệ nhân đờn. Do vậy, huyện sẽ đề xuất với Sở VH-TT-TT&DL, Trung tâm Văn hóa tỉnh mở nhiều lớp tập huấn, đào tạo bài bản về bộ môn đờn. Làm tốt điều này sẽ góp phần giúp phong trào ĐCTT ở các địa phương tăng dần về lượng, mạnh hơn về chất”.
HỮU THỌ
Xem thêm bình luận