Độc đáo những lễ hội trong tháng Giêng

Tháng Giêng có rất nhiều lễ hội diễn ra trên khắp mọi miền đất nước. Trải dài từ Bắc vào Nam, các lễ hội văn hóa đã tạo nên không khí vui tươi trong tiết trời vẫn còn hanh xuân như thế này. Hòa cùng lễ hội núi Bà Đen - Tây Ninh, lễ hội Cầu Ngư ở tỉnh Thừa Thiên - Huế, hội chùa Hương tại Hà Nội, hội Lim ở Bắc Ninh… những lễ hội ở Bạc Liêu cũng diễn ra trong không khí tưng bừng. Đây là truyền thống văn hóa mà người dân Bạc Liêu nói riêng, cả nước nói chung vẫn còn gìn giữ và duy trì qua bao thế hệ.

Tuy không phải là một lễ hội chính thức, nhưng mỗi dịp đầu năm, tại khu Quán âm Phật đài (phường Nhà Mát, TP. Bạc Liêu) luôn có hàng ngàn lượt khách gần xa đến chiêm bái, làm cho không khí nơi đây vô cùng nhộn nhịp. Khói hương nghi ngút, trái cây và lễ vật cúng được sắp dày đặc dưới chân tượng Mẹ Nam Hải. Điều ước đầu năm luôn là những lời cầu mong gia đạo bình an, may mắn đến - xui xẻo đi, sự nghiệp công thành danh toại… Bao nhiêu lượt người cúng bái là bấy nhiêu lời nguyện ước đầu xuân được gửi đi. Đồng bào phật tử hành hương tại nơi đây kéo dài đến trọn tháng.

Lễ hội Nghinh Ông tại xã Vĩnh Thịnh (huyện Hòa Bình). Ảnh: H.T

Tháng Giêng còn chào đón lễ hội Kỳ yên được diễn ra từ trước ngày rằm, kéo dài đến nửa đầu tháng 3 âm lịch tùy theo điều kiện mà mỗi địa điểm có thể khác về thời gian tổ chức. Những ai mê hát đình thì lễ hội Kỳ yên là dịp để họ thỏa thích khi mà hầu như đình, chùa, miếu nào cũng tổ chức hát phục vụ bà con. Những tuồng cổ, tích xưa sẽ được diễn viên hóa thân và trình diễn trên các sân khấu. Dẫu diễn ra trong 3 đêm tại mỗi điểm, nhưng lễ hội Kỳ yên luôn là niềm háo hức, trông chờ của người dân Nam bộ nói chung, Bạc Liêu nói riêng.

Lễ hội Nghinh Ông diễn ra tại xã Vĩnh Thịnh (huyện Hòa Bình) cũng được xem là nét văn hóa độc đáo của Bạc Liêu trong tháng Giêng. Hàng chục chiếc tàu chở ngư dân, người tham gia lễ hội kéo nhau ra biển để nghinh đón lộc biển đầu năm, nguyện cầu những chuyến ra khơi mưa thuận gió hòa, thuyền về đầy ắp cá tôm. Lễ hội Nghinh Ông còn là dịp để cư dân miền biển tạ ơn đất trời, “Mẹ biển” đã ban lộc nuôi sống họ. Những trò chơi dân gian vui tươi, rộn ràng được tổ chức ngay trên bãi biển, như kéo dài không khí tết còn sót lại trong những ngày đầu tháng Giêng.

Bảo tồn các lễ hội nói chung, lễ hội trong tháng Giêng là việc làm vô cùng ý nghĩa và cần thiết. Trong thời kỳ hội nhập, công tác bảo tồn này còn đồng nghĩa với việc quảng bá hình ảnh của Bạc Liêu, thu hút đầu tư để phát triển du lịch. Muốn công tác bảo tồn và phát huy giá trị truyền thống của các lễ hội thật sự hiệu quả, bên cạnh việc duy trì hàng năm, nâng quy mô tổ chức… thì ngành chức năng cần phải khắc phục những bất cập còn tồn tại trong các lễ hội, chẳng hạn: tại nhiều điểm diễn ra lễ hội Kỳ yên, có nhiều gian hàng trò chơi mang tính chất sát phạt ăn tiền như lô tô, câu cá, rút xăm, phóng tiêu... Hay cứ sau mỗi mùa lễ hội thì tại nơi thờ tự linh thiêng lại trở nên nhếch nhác vì rác, mà điển hình rõ nhất là việc mất trật tự và vấn đề vệ sinh xảy ra tại khu Quán âm Phật đài đã bị báo chí phản ánh trong mấy ngày qua. Nếu ngành chức năng có thể giải quyết những chuyện chưa đẹp như thế, thì tháng Giêng sẽ đúng nghĩa là tháng đẹp nhất trong năm!

Ngọc Vũ