Thứ sáu, 6-2-26 18:07:34
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Em tôi

Báo Cà Mau (CMO) Chuồn chuồn cắn rốn biết bơi Con tôi chết bởi lời người hát ru (Đồng Đức Bốn)

Sáng nay sương trắng giăng đồng. Phía bờ sông, mấy cánh bông mù u rớt thơ thẩn theo chiều gió. Xóm vắng thêm dài nỗi nhớ bởi câu hò ai đó vọng lại cuối chân trời. Tôi sửa soạn đi học. Cũng như mọi bận, tôi lấy mo cau cơm mà mẹ vắt sẵn bỏ vào bọc ni lông, một gói muối mè vuông vức bằng giấy nhựt trình để cạnh bên. Con Thêu dụi mắt:

- Anh Hai, anh Hai đi học hả? Chiều anh Hai về làm cào cào lá dừa cho em chơi nghen…

- Mày rảnh… Con gái con lứa gì suốt ngày chơi như con trai… Hông làm, hông làm - Tôi cằn nhằn.

- Kệ anh Hai… -  Thêu bĩu môi dài, đôi má phúng phính và cặp mắt tinh ranh.

Trường làng tôi dăm chục đứa học. Ông giáo Huế già lọm khọm lúc nào cũng đeo kính nhưng lúc nào cũng tuột luốt, để lộ đôi mắt trắng đục. Lúc nhìn, ông nhướn cặp mắt của mình, mà tôi cơ hồ rằng nó chẳng ăn nhập gì với cặp kính đang đeo cả. Bọn tôi đứa nào cũng như đứa nào, đi học vẫn quần cụt, áo sứt nút. Đứa nào ngon thì cơm nắm mo cau, muối mè. Đứa nào tệ hơn chút thì khoai lang, khoai mì hay bất cứ cái gì ăn được. Nhiều đứa đi học mà còn không có gì ăn, giờ ra chơi ngó miệng người ta chảy nước miếng. Nói chung, chuyện ăn uống không mấy quan trọng với tụi tôi. Đi học có cái vui mà ở nhà không bao giờ có được. Ở nhà, rề rề quậy phá là bị ăn cây vô đít, còn ở trường, chúng tôi thoải mái hơn. Một ông thầy giáo già đâu thể quán xuyến mấy chục đứa tiểu yêu. Với lại, theo chỗ tôi biết, từ xưa tới giờ ông thầy chẳng đánh ai bao giờ, chỉ có nết chửi thì vô cùng dữ dội. Có bận, ông tua một hơi:

- Lũ chúng mày phá làng phá nước, sau này rồi thì vô dụng cả… Một lũ vô dụng cả… Đồ nhất quỷ nhì ma…

Nghe ông rân cổ chửi mà chúng tôi cười ngất. Ấy là hôm thằng Cu Đen lén chà trái mắt mèo lên cái bàn xiêu vẹo của ông giáo. Mới đầu, ông ngó ngoáy khó chịu, sau đó ông cứ đưa tay gãi đít liên tục. Càng gãi càng ngứa, ở dưới tụi học trò càng cười. Có đứa mách nước cho ông:

- Thầy ra lấy bẹ khoai môn chà vô là hết ngứa…

Dù bán tín, bán nghi, ông giáo già làm theo. Tội nghiệp, thứ môn ngứa mọc khắp đồng khi chà vô người thì… ngứa phải biết. Kham hết nổi, ông giáo chạy sang chú Năm một mắt ở cạnh trường cầu cứu:

- Chú cứu tôi, lũ nhỏ hại tôi ngứa thừa sống thiếu chết…

Minh hoạ:  Minh Tấn

Chú Năm một mắt lẳng lặng lấy cây đèn cầy đốt lên, kêu thầy giáo hơ tay cho ấm, áp vô mấy chỗ ngứa. Thầy làm theo, chẳng mấy chốc thì dứt cơn. Kể như hôm đó, chúng tôi không có học hành gì ráo trọi. Viết bài, đọc bài thì bị phạt đứng nhỏng, ông giáo không cho ra chơi. Bắt thằng Cu Đen và đứa chỉ lấy môn ngứa chà vô người ông giáo mời cha mẹ lên gặp thầy.

Thời gian chúng tôi mong chờ nhất chính là khi tan học. Tầm gần trưa, chúng tôi cứ thế lao ra đồng, chơi đủ trò. Thường là vắt vẻo trên ngọn dừa, ngọn ổi, ngọn xoài. Không thì tha thẩn ra bờ chuối xem có quày nào chín bói để bẻ ăn. Chán chê thì xuống mương phèn đắp đập mò cá, giặm chuột đồng. Nổi lửa lên thì chỉ một lúc nào là cá, nào là chuột nướng vàng ươm, chấm với muối trắng ăn ngon thôi rồi.

Lu bu nhất là nhỏ em gái tôi. Má sanh nó sau tôi 4 tuổi, cứ lẽo nhẽo suốt ngày đòi theo tôi chơi đến điếc hết lỗ tai. Tôi mà cự nự hoặc không đồng ý chuyện gì thì nó chớp chớp đôi mắt tròn xoe ầng ậng nước rồi kêu nhệ nhệ "anh Hai, anh Hai" nghe mà giỡn óc. Tôi là ghét nhứt mấy đứa con gái nhõng nhẽo, ẻo lả, dai nhách dai nhằng. Thêu chưa được đi học vì trường làng chỉ nhận đứa đủ 7 tuổi, nó mới có 6 tuổi. Nhà ba má tôi phải đi làm hàng xáo cho nên khi tôi đi học, nhiều lúc Thêu ở nhà lủi thủi một mình.

Hôm đó, sương trắng giăng đồng. Tự nhiên buổi trưa, mưa dông nổi lên u ám. Tôi chợt nhớ lời ba mẹ dặn về sớm để coi chừng con Thêu. Văng vẳng lời nó nói: Anh Hai về làm chong chóng lá dừa cho em… Tôi bỏ lũ bạn chạy một hơi về nhà.

- Thêu ơi! Em ăn cơm chưa, anh Hai đói bụng rồi nè.

Bình thường, con Thêu sẽ ra cười mỉm chi với tôi rồi nhảy chân sáo ra phía sau khệ nệ bưng mâm cơm lên lễ phép mời anh Hai ăn. Mái tóc loà xoà của nó sẽ bay ra và dính vào cả cái miệng chúm chím cười. Nhưng hôm nay sao Thêu đâu chẳng thấy. Lòng tôi chộn rộn một nỗi lo lắng mơ hồ. Tôi gọi lớn hơn, gọi liên hồi. Rồi tự dưng tôi bật khóc, chạy ra sau vườn, vừa gọi em vừa kêu cứu:

- Làng xóm ơi, có ai cứu em tôi…

Sau đó, tôi chỉ còn lờ mờ nhận biết những hình ảnh diễn ra trước mắt mình. Người ta bồng con Thêu lên với cái bụng trương phình nước. Cái ao bèo xanh dày mặt. Có người nói mơ hồ, chắc con nhỏ thấy mặt bèo tưởng mặt đường đi được bước xuống hụt giò. Có người nói, mấy ngày trước thấy nó cho chuồn chuồn cắn rún, chắc là muốn học lội sông. Phải rồi, mấy lần tôi đi tắm xong, con Thêu đòi theo cho bằng được, nhưng dễ gì tôi cho đi theo. Rồi tôi thấy mấy người cõng con Thêu vắt ngang lưng chạy lòng vòng quanh sân. Có người đè ngửa cái lu ra để con Thêu trên đó mà lăn, mà hơ lửa. Nhưng sao Thêu không tỉnh lại. Mặt nó tái lợt, môi mím chặt như giận hờn ai đó. Nó giận ai? Nó giận tôi mê chơi bỏ nó ở nhà một mình chớ đâu. Ba mẹ tôi về tới. Xuồng lúa mới chà xong chưa kịp bán. Má tôi té xỉu. Ba tôi chạy tới ôm con Thêu lên rống như sấm trời, nhưng ngay sau đó trấn tĩnh lại.

- Bà con đừng xúm lại đông quá! Để tui, còn nước còn tát. Thêu ơi! Con đừng bỏ ba mẹ nghen con…

Ba tôi lấy hơi căng lồng ngực rồi hà hơi cho Thêu. Thấy ba vững tâm, tôi cũng bớt bấn loạn. Tôi thầm nghĩ, nếu mà Thêu tỉnh dậy, tôi thề sẽ yêu thương và cho Thêu đi tắm sông chung, đi thả diều chung, làm cào cào lá dừa… Thêu ơi! Em đừng giận mà bỏ anh.

Khi ở ngoài có lời bàn tán, những tiếng thở dài, những cái lắc đầu thì một kỳ tích xảy ra. Thêu ọc từng dòng nước đỏ bầm trộn với bèo xanh. Người Thêu co giật mạnh mấy cái rồi những hơi thở mạnh như nấc cụt vang lên.

- Con Thêu tỉnh rồi! Trời đất ơi, con tôi tỉnh lại rồi.

Đầu trên xóm dưới vây kín sân nhà tôi. Ai cũng nở nụ cười sung sướng. Vậy là tốp người pha trà gừng, tốp người lớn vô đốt nhang cắm đỏ lư hương bàn thờ. Có người bàn tán:

- Con nhỏ này coi như chết đi sống lại, gặp nạn lớn mà qua khỏi là có phúc lớn hậu vận.

Ba tôi ôm bé Thêu, chuyền tay cho mẹ tôi lúc này đã hồi tỉnh. Cặp mắt Thêu he hé mở. Tôi chạy theo chỉ kịp chạm khẽ vào tay em:

- Thêu ơi! Anh Hai xin lỗi. Thêu muốn gì anh Hai cũng chiều hết…

Sáng nay, sương trắng giăng đồng. Tôi đến lớp với bài tập đọc “Làm anh khó đấy”. Đúng thật! “Làm anh khó đấy/Phải đâu chuyện đùa/Với em gái bé/Phải “người lớn” cơ…". Tan học, tôi co giò chạy về nhà để chơi với Thêu. Ngang qua chỗ cua quẹo có cây mù u, tôi sung sướng vì thấy con Thêu nhảy ra hù doạ, miệng nở nụ cười mỉm chi ngộ nghĩnh:

 - Anh Hai sợ hông…

Với dáng vẻ dùng dằng nhõng nhẽo, Thêu nài nỉ:

- Anh Hai làm cho em cặp cào cào. Đi mà anh Hai, anh Hai thương em nhứt mà…

Cặp cào cào lá dừa hồi khuya qua tôi làm đã xong còn cất kỹ trong bọc sách vở, nhưng phải giả bộ giận để chọc Thêu:

- Hông sợ, nhưng mà giận út Thêu rồi. Hôm bữa, lỡ mà trễ một chút nữa thì…

- Thì sao hả anh Hai…

Tôi lấy cặp cào cào ra cười nhe răng:

- Thì cặp cào cào này ai chơi đây…

Thêu cười rạng rỡ:

- Anh Hai cho em hả? Em cảm ơn anh Hai.

Trên con đường làng thân thuộc, anh em chúng tôi nhảy chân sáo về nhà. Tôi thầm nghĩ về bài tập đọc ở lớp, làm anh cũng có khó chút chút, nhưng vui thật vui. Đôi má Thêu phúng phính trong nắng vàng rực rỡ, đôi cào cào lá dừa trên tay như chộn rộn muốn tung bay giữa không gian./.

Phạm Quốc Rin

Nguyễn Ðặng Khã Trâm: Top 50 Hoa hậu Thế giới Việt Nam 2025

Góp mặt trong Top 50 Hoa hậu Thế giới Việt Nam 2025, Nguyễn Ðặng Khã Trâm (quê Cà Mau) không chỉ ghi dấu ấn cá nhân mà còn lan toả hình ảnh sinh viên vùng đất địa đầu cực Nam tự tin, năng động, sẵn sàng hội nhập và cống hiến.

Trải nghiệm cùng nhiếp ảnh

Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Trương Văn Hùng đến với nhiếp ảnh từ tuổi thiếu niên khi chọn nghề chụp ảnh làm nghiệp mưu sinh, sau đó bén duyên ảnh nghệ thuật. Quá trình sáng tác, anh thích chụp thiên nhiên hoang dã, đời sống đồng bào các dân tộc trên mọi miền đất nước, cảnh sắc tươi đẹp của những vùng miền từng đi qua...

Giữ bản sắc cải lương phương Nam

Không chỉ nổi tiếng bởi rừng đước, rừng tràm và con người hào sảng, Cà Mau còn là một trong những cái nôi của đờn ca tài tử, vùng đất thấm đẫm hơi thở cải lương Nam Bộ. Trải qua bao biến thiên, việc dựng lại các vở tuồng cổ cải lương tại Cà Mau hôm nay không đơn thuần là tái hiện một loại hình sân khấu, mà chính là hành trình gìn giữ “hồn cốt” văn hoá đã ăn sâu vào tâm thức người dân phương Nam.

Yêu miền cố đô

Là công chức, công tác tại Ðảng uỷ phường Tây Hoa Lư, tác giả Trường Huy (Nguyễn Xuân Trường) đến với nhiếp ảnh từ tình yêu và tâm huyết với quê hương Ninh Bình. Bằng hình ảnh, anh mong muốn lưu giữ những giá trị văn hoá, lịch sử của vùng đất cố đô.

Rộn ràng đường đua phim Tết 2026

Thị trường phim Việt Nam đang vào giai đoạn sôi động nhất khi mùa phim tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 chuẩn bị khởi chiếu. Những dự án mới nhất vừa được công bố với sự tham gia của các đạo diễn và diễn viên tên tuổi khiến khán giả háo hức chờ đợi.

Hương quê neo giữ ký ức

Trong ẩm thực Nam Bộ, có những món ăn dân dã, nhưng chỉ cần nhắc đến thôi là đủ gợi lên cả một miền ký ức, như món khoai mì hấp nước cốt dừa - món ăn tuổi thơ của rất nhiều người miền Tây.

Viện Phim Việt Nam chiếu phim hướng tới Đại hội Đảng XIV

Hướng tới Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, Viện Phim Việt Nam tổ chức Chương trình chiếu phim cách mạng từ ngày 14 - 17/1, tại Hà Nội.

Văn hoá - Thể thao - Du lịch: Động lực cho phát triển bền vững

Chiều 10/1, tại Hội nghị triển khai công tác văn hoá, thể thao và du lịch năm 2026; tổng kết Đề án “Bảo vệ và phát huy giá trị nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ tỉnh Cà Mau giai đoạn 2021-2025”, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Ngô Vũ Thăng nhấn mạnh: “Văn hoá, Thể thao và Du lịch là sức mạnh nội sinh, là động lực tinh thần quan trọng cho sự phát triển bền vững của tỉnh”.

Lưu giữ khoảnh khắc đẹp

Thích chụp những khoảnh khắc đời thường, phong cảnh... trong quá trình đi du lịch khám phá, Trần Thanh Sang bén duyên với nhiếp ảnh qua kết nối với những tay máy trẻ cùng đam mê trong tỉnh.

Kể chuyện quê hương bằng thời trang

Dưới ánh đèn rực rỡ của sàn diễn thiết kế trang phục văn hoá cấp quốc gia, những thiết kế mang hình ảnh tre Việt, bánh phồng tôm, điện gió Bạc Liêu của Phạm Hoàng Bảo hiện lên mộc mạc mà đầy dụng ý. Ít ai ngờ, tác giả của các bộ trang phục ấy là học sinh sinh năm 2009, Trường THPT Ðiền Hải, xã Long Ðiền.