Hồn quê

Khói là một hình ảnh thật gần gũi với người dân ở thôn quê. Khói bốc lên từ mái lá đơn sơ, từ đống lửa trước sân nhà, từ những ruộng lúa đã thu hoạch, hoặc từ rẫy mía, rẫy khoai… Những làn khói cứ lãng đãng bay lên rồi ngoằn ngoèo uốn lượn theo cơn gió thoảng qua…

Nhớ hồi còn nhỏ, cứ mỗi khi ăn tết xong cũng là lúc ba má tôi thu hoạch mùa màng. Những rẫy khoai, rẫy bắp hoặc rẫy mía sau khi bán xong vài ngày là ba đi đốt lá cho sạch đất để chuẩn bị vụ mùa tiếp theo. Chỉ châm một mũi lửa thôi là khói đã bốc lên mù mịt, theo đó là những tiếng nổ lắc rắc, lốp bốp của lá cây nghe thật sướng tai. Mấy đứa con nít trong xóm cứ tung tăng chạy giỡn quanh đống lửa. Thỉnh thoảng có cơn gió lướt ngang, ngọn khói đang lên cao bỗng sà xuống rồi uốn cong như con rồng. Đám con nít cứ tranh nhau mà bắt khói vào tay mình. Nhưng vừa hốt được vào tay thì khói cũng vừa tan mất. Chỉ có vậy thôi mà những tiếng cười cũng rộn vang cả một góc trời. Ba của tôi khi đốt lửa thì thường phải đứng canh chừng vì sợ bọn tôi đến gần lửa quá sẽ bị phỏng.

Dòng thời gian cứ mãi dần xoay. Mỗi mùa xuân đi qua thì đám trẻ trong xóm của bọn tôi lại lớn thêm chút. Rồi khi trưởng thành thì mỗi đứa cũng một phương trời mà lo cho sự nghiệp tương lai. Chỉ có hình ảnh những làn khói của quê thì vẫn bất di bất dịch. Dường như khói vẫn là linh hồn của quê hương mà những ai đã đi xa sẽ biết trông ngóng và nhớ về.

Mấy người bạn của tôi đi làm ở xa lâu lâu về thăm nhà một lần. Bạn bè thỉnh thoảng gặp lại, niềm vui cứ tràn ngập trong lòng. Vừa trò chuyện hỏi thăm, vừa nhìn những tia nắng chiều nghiêng nghiêng len qua cửa, chợt thằng Tuấn thốt lên: “Ước gì tụi mình vẫn còn nhỏ như hồi xưa để mỗi lần bác Tám ra đốt rẫy thì tụi mình tha hồ tranh nhau hốt khói, thật là vui biết mấy!”. Câu nói của thằng Tuấn làm cả bọn bùi ngùi. Đúng là thời gian trôi nhanh quá. Thời con nít chơi đùa với khói của bọn tôi cũng trôi qua rồi. Hình ảnh ba tôi chiều chiều ra đốt rẫy giờ cũng không còn nữa. Ba như sợi khói tan vào hư không. Đã bao lần tôi muốn nắm giữ nhưng vẫn không sao nắm lại được.

Người ở, người đi, nhưng trong tim thì vẫn luôn có một quê hương để mong nhớ và tìm về. Ngoài kia, những sợi khói cứ lãng đãng bay lên rồi uốn cong theo làn gió. Tôi tự nói với mình: khói chính là hồn của quê.

LÊ VĂN TRƯỜNG