Làm chuối khô ăn tết

Mùa xuân đang đến thật gần với màu nắng mới lung linh buông tỏa và những làn gió mát lành xôn xao như bài ca gọi tết. Với tôi, mùa xuân không chỉ là mùa của thi nhân gieo những vần thơ, hay của lời ca tiếng hát cung đàn… mà thật bình dị và giản đơn với những ngày bên mẹ tranh thủ ép từng trái chuối chín đem phơi mà để dành trong mỗi dịp tết đến. 
Những ngày cuối năm luôn đầy nắng, đầy gió. Nên mẹ tôi cũng nôn nao bận rộn ra vườn lựa chọn những buồng chuối thật già đem vô nhà dú, chờ chuối chín mới lột hết vỏ rồi ép mỏng đem phơi khô. Công cụ phơi chuối của mẹ là những chiếc vỉ được đan bằng những tàu lá dừa, tre, trúc hoặc sậy… Chuối được phơi chừng 2 - 3 nắng thì tươm mật vàng tươi và có mùi thơm đặc trưng trông thật ngon và bắt mắt.

Cứ vào dịp cuối năm là mẹ lại ép chuối. Còn tôi thì loay hoay phụ mẹ bưng phơi. Những trái chuối sau khi được phơi khô thì mẹ cẩn thận xấp từng miếng chuối chồng lên nhau thành một lớp dày rồi bỏ vào bọc để dành, đợi đến cận tết mới đem ra làm mứt chuối. Tôi thích nhất là khi chuối phơi khô. Tôi vừa gom chuối lại, cứ vài miếng bỏ vô bọc thì một miếng bỏ vô miệng ăn tới… ngán thì thôi. Còn cha cũng thích nhâm nhi từng miếng chuối khô trong lúc uống trà. 
Khi làm mứt chuối, mẹ ra vườn đào thêm vài củ gừng đem vô gọt vỏ, rửa sạch, xắt sợi. Chuối mẹ cũng xắt thành từng sợi nhỏ, thêm đường, nước cốt dừa vào rồi bắt lên bếp sên lửa liu riu. Chừng 20 - 25 phút khi chuối thành mứt, mẹ nhắc xuống cho vào mâm, thêm mè, đậu phộng rang, mẹ cán cho bằng, chờ nguội xắt từng miếng nhỏ, dùng giấy kiếng gói lại, thế là đã có một keo mứt chuối vừa thơm vừa ngon để gia đình cùng thưởng thức và cũng để tiếp đãi khi bạn bè đến thăm vào dịp tết. Vị cay của gừng, vị béo của nước cốt dừa, đậu phộng, mùi thơm của chuối, cộng thêm vị ngọt của đường hòa quyện làm nên một thứ đặc sản mà mỗi độ chớm xuân là lòng tôi lại bồi hồi thấy nhớ…     
Thời gian cứ mãi buông trôi. Thu mãn, đông tàn, xuân lại đến. Mẹ tôi cũng ngày một thêm già. Cứ mỗi mùa xuân về là trên vai của mẹ lại nặng thêm gánh tuổi. Mẹ giờ đã già yếu lắm, nhưng hễ sắp cuối năm là mẹ lại chống gậy ra sau vườn tìm những buồng chuối già và sai tôi đốn đem vô dú chín để ép đem phơi. Trong ý nghĩ của người già thì cái tết bao giờ cũng quan trọng. Và nó càng quan trọng hơn với những công việc đã thuộc về truyền thống. Với mẹ tôi, những ngày cuối năm, công việc ép chối khô cũng trở thành truyền thống của gia đình. 
Hoài Minh