Thứ bảy, 9-5-26 20:05:14
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Lễ hội dân gian ở Bạc Liêu: Nét đẹp văn hóa cần được bảo tồn

Báo Cà Mau

Bắt nguồn từ công cuộc đấu tranh bảo vệ quê hương, quá trình lao động - sản xuất, tính cách người Bạc Liêu, nhiều lễ hội dân gian đã được hình thành và gìn giữ đến ngày nay. Tuy nhiên, do quá trình xâm nhập ồ ạt của các luồng văn hóa ngoại và việc giáo dục nguồn gốc các lễ hội chưa được quan tâm đúng mức… đang đặt ra yêu cầu cần phải bảo tồn những giá trị văn hóa truyền thống do ông cha dày công xây đắp.

ĐỘC ĐÁO LỄ HỘI Ở BẠC LIÊU

Trải qua nhiều thập kỷ, các lễ hội ở Bạc Liêu đã gắn bó mật thiết với đời sống tinh thần của người dân. Sự độc đáo của những lễ hội được thể hiện qua ý nghĩa, mang nét đặc thù về tính cách, văn hóa của đất và người Bạc Liêu.

Là quê hương của khúc nhạc lòng bất hủ, nên lễ hội Dạ cổ hoài lang là “độc quyền” của Bạc Liêu. Cứ vào tháng 9 hàng năm, những người yêu âm nhạc tài tử lại long trọng tổ chức đêm tri ân nghệ nhân Cao Văn Lầu - “cha đẻ” bản Dạ cổ hoài lang. Lễ hội có nhiều hoạt động ý nghĩa như: lễ giỗ Tổ cổ nhạc, giao lưu văn nghệ, trưng bày hiện vật và hình ảnh liên quan đến nghệ thuật đờn ca tài tử.

Bạc Liêu còn có một lễ hội thu hút sự tham gia của hàng ngàn người dân trong và ngoài tỉnh, đó là lễ vía Quán âm Nam Hải (phường Nhà Mát, TP. Bạc Liêu). Cứ mỗi mùa lễ hội, đông đảo tăng ni phật tử của 3 dân tộc: Kinh - Khmer - Hoa và khách thập phương lại cùng nhau hội tụ thực hiện các nghi thức cầu an, chiêm bái. Thông qua các hoạt động này nhằm hướng thiện mọi người, thắt chặt hơn nữa tinh thần đoàn kết giữa các dân tộc ở Bạc Liêu.

Ngoài ra, Nghinh Ông, Oóc Om Bóc, Kỳ yên… cũng là những lễ hội đặc sắc ở vùng đất giàu truyền thống văn hóa này. Theo nhà nghiên cứu Trần Phước Thuận thì Bạc Liêu sở hữu nhiều lễ hội dân gian độc đáo mà không phải địa phương nào cũng có được. Cho đến ngày nay, nhiều lễ hội vẫn giữ được những nghi thức, hình ảnh dân gian rất đặc trưng. Cũng vì lẽ đó, các lễ hội này đã trở thành thương hiệu, thể hiện rõ rệt bản sắc văn hóa người Bạc Liêu xưa và nay.

Thỉnh thần - một lễ hội dân gian còn lưu giữ ở Bạc Liêu. Ảnh: H.T

CẦN QUAN TÂM BẢO TỒN

Thực tế cho thấy, phần lớn người tham gia lễ hội Dạ cổ hoài lang là nghệ nhân, nghệ sĩ trong lĩnh vực đờn ca tài tử; những người dân miền biển mới hiểu rõ lễ hội Nghinh Ông; chỉ đồng bào dân tộc Khmer mới quan tâm nhiều đến lễ hội Oóc Om Bóc... Rõ ràng, việc tổ chức lễ hội dân gian diễn ra rộn ràng, thể hiện đúng ý nghĩa, đáp ứng nhu cầu hưởng thụ văn hóa tinh thần, tín ngưỡng của người dân. Tuy nhiên, nhiều lễ hội chỉ thu hút người “trong giới” tham gia, còn những thành phần khác thì giống như “cưỡi ngựa xem hoa”, chưa hiểu hoặc chỉ hiểu phần nào về ý nghĩa của các hoạt động, nghi thức trong lễ hội. Nguyên nhân là vấn đề tuyên truyền, quảng bá ý nghĩa và nguồn gốc của các lễ hội vẫn chưa được ngành chức năng quan tâm thực hiện.

Do ảnh hưởng của các luồng văn hóa mới, một bộ phận giới trẻ ngày nay còn có biểu hiện quay lưng với những giá trị truyền thống, thiếu kiến thức về những lễ hội của địa phương mình. Đây là một thực trạng đáng ngại, cần có những giải pháp thiết thực để bảo tồn lễ hội ở Bạc Liêu trong giai đoạn hiện nay.

Thiết nghĩ, ngành chức năng cần mở các lớp trang bị kỹ năng tổ chức lễ hội cho cán bộ, những người tổ chức lễ hội ở địa phương. Còn đối với địa phương thì khi tổ chức phải gắn với giáo dục ý nghĩa, lịch sử hình thành lễ hội. Đặc biệt, cần xem xét đưa các lễ hội, nhất là lễ hội dân gian vào chương trình giảng dạy học sinh (lồng ghép vào môn Giáo dục công dân, giờ sinh hoạt ngoại khóa…). Cô Trương Thu Trang, giảng viên Trường đại học Bạc Liêu, chia sẻ: “Trang bị kiến thức về lễ hội dân gian cho học sinh là việc làm cần thiết nhằm giúp các em hiểu đúng ý nghĩa và nguồn gốc lễ hội. Từ đó, hun đúc tình yêu và niềm tự hào về truyền thống văn hóa địa phương cho thế hệ trẻ”.

HỮU THỌ

Góc nhìn lạc quan

Tác giả Nguyễn Văn Nhị Trình (Nguyễn Trình) sinh năm 1977, tại TP Ðà Nẵng, là hội viên Hội Nhiếp ảnh nghệ thuật TP Ðà Nẵng.

Nâng cao uy tín, vị thế và tầm ảnh hưởng của Việt Nam trên trường quốc tế

Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch tiếp tục triển khai đồng bộ Chiến lược Chiến lược truyền thông quảng bá hình ảnh Việt Nam ra nước ngoài, áp dụng nhất quán Bộ nhận diện hình ảnh quốc gia.

Biến “hạt ngọc của biển” thành chất liệu nghệ thuật độc đáo

Nghề làm muối ở Bạc Liêu (nay là tỉnh Cà Mau) với hơn 100 năm hình thành và phát triển đã được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Từ những hạt muối mặn mòi của biển cả, thầy và trò Trường THCS Hưng Phú (xã Vĩnh Thanh) đã sáng tạo nên các tác phẩm “tranh muối” độc đáo, góp phần quảng bá nghề muối truyền thống của quê hương.

Hào khí Giồng Bốm rực cháy qua vở cải lương “Mặt trời đỏ”

Nằm trong chuỗi hoạt động chào mừng kỷ niệm 80 năm Trận Giồng Bốm (1946-2026), tối 29/4, Đoàn Cải lương Cao Văn Lầu (tỉnh Cà Mau) tổ chức đêm diễn đặc biệt, tái hiện vở cải lương kinh điển “Mặt trời đỏ”. Chương trình nghệ thuật này như lời tri ân các anh hùng liệt sĩ đã ngã xuống trên mảnh đất địa linh nhân kiệt.

Nguyên Phó Trưởng ban Thường trực Ban Nội chính Trung ương tham quan gian hàng tranh gạo

Ngày 27/4, đồng chí Võ Văn Dũng, nguyên Uỷ viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, nguyên Phó Trưởng ban Thường trực Ban Nội chính Trung ương, cùng đồng chí Ngô Vũ Thăng, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau, đến tham quan không gian trưng bày tranh nghệ thuật từ hạt gạo tại Quảng trường Hùng Vương, phường Bạc Liêu.

Kể chuyện bằng hình ảnh

Giữa nhịp sôi động của báo chí hiện đại, nơi thông tin được truyền tải từng giây, Nhà báo Võ Công Danh Việt chọn cách riêng tiếp cận độc giả: kể chuyện bằng hình ảnh.

Cà Mau rực sắc văn hoá qua “Vầng trăng cổ nhạc” lần 263

Chương trình nghệ thuật “Vầng trăng cổ nhạc” lần 263 diễn ra tối 26/4 tại Quảng trường Hùng Vương (phường Bạc Liêu) trong không khí trang trọng, đậm đà bản sắc văn hoá Nam Bộ.

KẾT QUẢ HỘI THI “MÓN NGON TỪ GẠO” 2026

Món ngon từ gạo quê hương

Hội thi “Món ngon từ gạo” do Hội Liên hiệp Phụ nữ (LHPN) tỉnh Cà Mau tổ chức vào sáng 26/4, trong khuôn khổ hoạt động của Tuần lễ Khoa học, Công nghệ - Văn hoá, Du lịch và Cuộc thi “Gạo ngon ĐBSCL” lần thứ I/2026.

Rộn ràng Lễ hội Nghinh Ông Gành Hào

Sáng 26/4 (mùng 10/3 năm Bính Ngọ), tại xã Gành Hào, Ban Trị sự Lăng Ông Nam Hải long trọng tổ chức nghi thức thỉnh và nghinh Ông từ biển về chánh điện. Đây là hoạt động chính của Lễ hội Nghinh Ông Gành Hào lần thứ XXIII/2026.