Mái hiên

Ngày còn thơ bé, mỗi khi bìm bịp kêu chiều là mấy chị em dắt nhau ra mái hiên đứng đợi mẹ về. Nhìn những gương mặt lem luốc bởi lọ nồi, mẹ chỉ biết ôm vào lòng 3 đứa con nhỏ dại, ái ngại đem ra vỏn vẹn chỉ gói xôi, đứa con gái lớn lén nhìn ề lá chuối héo queo rồi lẳng lặng lùi đi bởi không dám nhìn vào mắt mẹ.

Mái hiên là nơi cất giấu rất nhiều kỷ niệm. Mái hiên gắn với tuổi thơ êm đềm với bao nhọc nhằn trên khóe mắt của mẹ và đôi vai gầy trần trụi của cha. Là những đêm 4 mẹ con trải chiếu ngắm sao trời, nói đủ chuyện thế gian cho thời gian nhanh chóng trôi qua để sáng hôm sau mừng tủi đón cha đi làm mướn ở xa về. 
Có những chiều sụp tối, mặt trời đã cửa đóng then cài mà đứa con gái lớn còn lấy hạt lúa nhổ tóc bạc cho cha. Chỉ đứng sau lưng nhưng vẫn cảm nhận rõ đôi mắt ông thờ thẫn nhìn ra đống lúa trước sân, thở dài thườn thượt. Vụ lúa năm ấy mất trắng rồi, nên không biết lấy gì để nuôi mấy miệng ăn, lấy tiền đâu cho 3 đứa con ăn học. Ngoài sân, hai đứa em trai vẫn hồn nhiên chơi trò bắn bi, cười đùa vui vẻ, chỉ có tôi hiểu rằng lòng cha mẹ đang héo èo ọt như vài bó lúa ngoài kia vẫn còn tuốt dở dang. Có những khi trời nắng hạn khô khan, đứa con gái siêng năng ngày ngày phụ giúp mẹ cha, cạnh đó có một con ao, cô bé xách dăm ba thùng nước đổ vào khạp thật đầy để chiều chiều giặt đồ, giúp mẹ tắm em; rồi tới tháng mưa, mừng rỡ dầm mình hứng nước trên mái nhà, rào lóng thật trong để dành nấu ăn, pha trà đãi khách. Và còn những buổi tối hết dầu, mấy chị em ra hóng mát rồi tranh thủ ánh trăng rằm để đọc vanh vách những vần thơ. Đến tuổi 16, cô gái cũng ra đó ngồi thơ thẩn đếm sao, lòng bâng khuâng khi nghĩ về một hình dung nào đó. 
Nhớ lắm kỷ niệm thuở ấu thơ khó mà quay trở lại để đến bây giờ hiếm khi thoáng nghe mùi vị thân quen nào đó, trong những lúc mát trời, bất chợt cái mùi quyến rũ của đất ngày xưa đã từng hòa quyện với cỏ cây, có gió thổi hiu hiu, cha con giăng võng trước hiên nhà nằm đong đưa hát những câu vọng cổ.
Tuổi thơ đã qua lâu rồi có trở lại được đâu, thỉnh thoảng trong vài khoảnh khắc của cuộc đời, nó tựa như thước phim tua chầm chậm lại bằng hồi ức trắng trong, êm đềm của những ngày nhỏ dại.
Trần Như Ý