Thứ hai, 9-2-26 20:47:35
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Muối Bạc Liêu mặn và... ngọt trong câu vọng cổ

Báo Cà Mau

Buổi trưa thả mình miên man trên cánh võng sau hè, tôi mê đắm bởi câu vọng cổ ngọt ngào từ chiếc radio của ngoại: “Muối Long Điền vẫn mặn nghĩa thủy chung, sao người con gái đồng bưng vội rời xa quê biển…”. Lắng nghe từng câu chữ trong bản vọng cổ của soạn giả Ngô Hồng Khanh, mới thấy muối Bạc Liêu quê mình vào vọng cổ thật ngọt ngào, da diết… .

Ca dao dùng muối và gừng để ngợi ca tình nghĩa son sắt của vợ chồng: “Muối ba năm muối đang còn mặn/ Gừng chín tháng gừng hãy còn cay. Đôi ta nghĩa nặng tình dày/ Có xa nhau đi nữa, cũng ba vạn sáu ngàn ngày mới xa”, hay “Tay bưng dĩa muối chấm gừng/ Gừng cay muối mặn xin đừng bỏ nhau”… Trong bài thơ Đất nước của Nguyễn Khoa Điềm đề cập đến muối và gừng để thể hiện tình cảm vợ chồng thủy chung - một trong vô số cái nghĩa tình cấu thành tên “Đất nước”: “Cha mẹ thương nhau bằng gừng cay muối mặn”. Nay, trong một bản vọng cổ, lại một lần nữa nhắc đến muối mặn - gừng cay, nhưng là hạt muối với “đích danh”: Muối Bạc Liêu.

Thu hoạch muối ở xã Long Điền Tây. Ảnh: M.Đ

Tôi lắng lòng mà nghe những câu từ trong Biển cạn: “Cá kèo kho muối Bạc Liêu. Lấy chồng quê biển càng yêu Gành Hào”. Muối Bạc Liêu thật ngọt ngào trong câu hát ấy! Soạn giả Ngô Hồng Khanh viết Biển cạn để nói hộ tâm tình của một chàng trai đem lòng yêu cô gái xứ Long Điền với những kỷ niệm ngọt ngào in trên đồng muối mặn: “Chiều ấy đi bên tôi, em nói: Mình đang đi trên biển cạn quê mình. Em bỗng ngước nhìn mênh mông ruộng muối, biển cạn mênh mông mình vẫn bên mình…”. Nhưng cái vị mặn mà ngọt ngào thủy chung của biển muối bỗng chốc hóa thành mặn đắng trên bờ môi khi “Muối Long Điền vẫn mặn nghĩa thủy chung, sao người con gái đồng bưng vội rời xa quê biển”. Dõi mắt kiếm tìm từ tu muối Long Điền, chàng trai ngó nghiêng đến tận… phía Long Điền Tây: “Phía Long Điền Tây vẫn muối trắng mênh mông, em theo chồng như con sáo qua sông”. Mà sáo qua sông rồi thì mong chi ngày trở lại, để cho chàng trai trong bài ca ấy chênh vênh không biết đi đâu về đâu với tâm tư hoài vọng: “Chiều nay tôi lại chèo ghe muối Bạc Liêu, như chở nặng tình quê đi khắp nẻo… Gành Hào ơi, mênh mông tình biển mặn, dẫu biển cạn non mòn tình ta vẫn mênh mông…”.

Nếu vị soạn giả ở thế hệ tiền bối như Ngô Hồng Khanh mượn vị mặn - ngọt của muối Bạc Liêu để nói về tâm sự của chàng trai bị người yêu phụ rẫy (có thể vì nghịch cảnh nào đó) thì lớp sáng tác trẻ hơn, chẳng hạn như tác giả Vưu Long Vỹ cũng có lần mượn hạt muối Bạc Liêu để gieo vào lòng khán giả những tâm trạng u hoài, khắc khoải với bản vọng cổ nhịp 16 Chiều trên đồng muối Kinh Tư. Không khắc khoải sao được khi nghe tâm trạng như bật thành nước mắt của người con gái Kinh Tư: “Em mơ thành vợ thành chồng, cùng anh cuối đất cùng trời, mơ ngày loan phụng hòa đôi, ước mơ trọn vẹn. Ngờ đâu mưa giông tàn phá, muối chưa kết hạt thành đôi, đôi ta hai ngả chia lìa”. Nhưng người con trai mà cô gái mơ thành vợ thành chồng đã không trở lại để cô gái nghe như “muối Kinh Tư mặn đắng trong lòng”… Muối mặn thủy chung, biển quê son sắt… những hình ảnh thật đắt giá mà tác giả Vưu Long Vỹ sử dụng trong bản vọng cổ nhịp 16 cũng đã chiếm trọn cảm tình của khán giả trong Liên hoan hát ru, hát dân ca cổ truyền được tổ chức tại Bạc Liêu cách đây chưa lâu. Bài ca khiến nhiều người hiểu hơn về vị ngọt thủy chung của muối Bạc Liêu, cũng như vị mặn đắng của muối ấy khi tình yêu son sắt không được đáp trả bằng sự sắt son…

Đằng nào đi nữa, dù mặn hay ngọt, muối Kinh Tư, muối Long Điền và tựu trung là hạt muối Bạc Liêu thật đặc biệt khi nó ngọt ngào trong từng câu vọng cổ. Phải chăng, đó tiếp tục là sự kết tinh thêm những hương vị ngọt ngào cho âm nhạc Việt Nam bằng chính vị mặn pha lẫn ngọt ngào đặc trưng của hạt muối Bạc Liêu!

CẨM THÚY

Yêu vẻ đẹp đất nước

Là kỹ sư ngành công nghiệp điện, công tác tại Tổng công ty Ðiện lực - TKV, từ chỗ xem chụp ảnh như thói quen, một phần công việc, thường chụp ảnh máy móc, thiết bị..., Nguyễn Việt Hoàng Long dần đam mê nhiếp ảnh, muốn giữ lại thật nhiều khoảnh khắc đẹp trong cuộc sống, để chia sẻ rộng rãi đến mọi người.

Nguyễn Ðặng Khã Trâm: Top 50 Hoa hậu Thế giới Việt Nam 2025

Góp mặt trong Top 50 Hoa hậu Thế giới Việt Nam 2025, Nguyễn Ðặng Khã Trâm (quê Cà Mau) không chỉ ghi dấu ấn cá nhân mà còn lan toả hình ảnh sinh viên vùng đất địa đầu cực Nam tự tin, năng động, sẵn sàng hội nhập và cống hiến.

Trải nghiệm cùng nhiếp ảnh

Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Trương Văn Hùng đến với nhiếp ảnh từ tuổi thiếu niên khi chọn nghề chụp ảnh làm nghiệp mưu sinh, sau đó bén duyên ảnh nghệ thuật. Quá trình sáng tác, anh thích chụp thiên nhiên hoang dã, đời sống đồng bào các dân tộc trên mọi miền đất nước, cảnh sắc tươi đẹp của những vùng miền từng đi qua...

Giữ bản sắc cải lương phương Nam

Không chỉ nổi tiếng bởi rừng đước, rừng tràm và con người hào sảng, Cà Mau còn là một trong những cái nôi của đờn ca tài tử, vùng đất thấm đẫm hơi thở cải lương Nam Bộ. Trải qua bao biến thiên, việc dựng lại các vở tuồng cổ cải lương tại Cà Mau hôm nay không đơn thuần là tái hiện một loại hình sân khấu, mà chính là hành trình gìn giữ “hồn cốt” văn hoá đã ăn sâu vào tâm thức người dân phương Nam.

Yêu miền cố đô

Là công chức, công tác tại Ðảng uỷ phường Tây Hoa Lư, tác giả Trường Huy (Nguyễn Xuân Trường) đến với nhiếp ảnh từ tình yêu và tâm huyết với quê hương Ninh Bình. Bằng hình ảnh, anh mong muốn lưu giữ những giá trị văn hoá, lịch sử của vùng đất cố đô.

Rộn ràng đường đua phim Tết 2026

Thị trường phim Việt Nam đang vào giai đoạn sôi động nhất khi mùa phim tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 chuẩn bị khởi chiếu. Những dự án mới nhất vừa được công bố với sự tham gia của các đạo diễn và diễn viên tên tuổi khiến khán giả háo hức chờ đợi.

Hương quê neo giữ ký ức

Trong ẩm thực Nam Bộ, có những món ăn dân dã, nhưng chỉ cần nhắc đến thôi là đủ gợi lên cả một miền ký ức, như món khoai mì hấp nước cốt dừa - món ăn tuổi thơ của rất nhiều người miền Tây.

Viện Phim Việt Nam chiếu phim hướng tới Đại hội Đảng XIV

Hướng tới Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, Viện Phim Việt Nam tổ chức Chương trình chiếu phim cách mạng từ ngày 14 - 17/1, tại Hà Nội.

Văn hoá - Thể thao - Du lịch: Động lực cho phát triển bền vững

Chiều 10/1, tại Hội nghị triển khai công tác văn hoá, thể thao và du lịch năm 2026; tổng kết Đề án “Bảo vệ và phát huy giá trị nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ tỉnh Cà Mau giai đoạn 2021-2025”, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Ngô Vũ Thăng nhấn mạnh: “Văn hoá, Thể thao và Du lịch là sức mạnh nội sinh, là động lực tinh thần quan trọng cho sự phát triển bền vững của tỉnh”.

Lưu giữ khoảnh khắc đẹp

Thích chụp những khoảnh khắc đời thường, phong cảnh... trong quá trình đi du lịch khám phá, Trần Thanh Sang bén duyên với nhiếp ảnh qua kết nối với những tay máy trẻ cùng đam mê trong tỉnh.