Thứ tư, 4-2-26 09:13:55
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Nhìn những mùa đông qua

Báo Cà Mau

Mấy hôm nay trời phương Nam trở lạnh, chỉ là cái lạnh se se vừa đủ để khoác thêm chiếc áo len buổi sáng trước khi nóng bức vào buổi chiều. Nhưng với những cư dân của xứ hai mùa mưa nắng, luôn tràn ngập ánh mặt trời ấm áp dù phương Bắc đang rét mướt - bấy nhiêu cũng đủ hạnh phúc lắm rồi!

Má tôi là người miền Trung, ba tuy là dân Nam chính hiệu nhưng có cả một thời thanh xuân ở miền Bắc nên biết rất rõ về mùa đông. Nhưng đến anh em chúng tôi, những đứa trẻ ra đời và lớn lên ở miền Nam nóng bức thì dù ba má có kể chuyện nhiều như thế nào về mùa đông, cũng chẳng thể nào cảm nhận cho tường tận. Má nói, hồi nhỏ nhà ngoại nghèo xơ xác, đến mùa đông chẳng có đủ áo mặc cho ấm chứ nói chi đến chăn. Mỗi khi gió lạnh về, má và các cậu, dì lại chui vào đống rơm cho ấm, mặc kệ ngứa ngáy, khó chịu. Lúc nhỏ có lần tôi thấy người ta mời má điếu thuốc, má cũng kéo vài ngụm. Má nói, do hồi nhỏ lạnh quá, má lấy lá đốt lên rồi hút cho ấm người khi trời rét cắt da cắt thịt, riết rồi má cũng biết hút thuốc nhưng không nghiện. Còn ba thì kể, ở miền Bắc, mỗi độ trời trở rét mà có thêm mưa phùn thì chỉ muốn ở nhà, vì lạnh căm căm, lạnh đến không thể nói chuyện.

Sau này, vài lần được ra Hà Nội giữa ngày đông, khi nhiệt độ chỉ còn khoảng 130C, tôi đã có thể cảm phần nào cái “lạnh căm căm”, “lạnh cắt da cắt thịt” trong câu chuyện của ba má ngày xưa. Bước lên máy bay từ sân bay Cần Thơ, vẫn chỉ thấy cái không khí mát mẻ trong cơn gió chướng phóng khoáng ngày giáp Tết, đến khi bước chân xuống sân bay Nội Bài thì cả người phải co rúm lại, vội vàng lôi ra cái áo khoác dày chuẩn bị sẵn để ủ ấm cho cơ thể đang run lên bần bật. Đến chiều, bước ra phố, trên người tôi đã 3 lớp áo, vậy mà hơi lạnh vẫn len lỏi thấm vào da, rét buốt… Dẫu vậy thì tôi vẫn không hiểu hết cái lạnh giữa lúc mặc không đủ ấm, ăn không đủ no, lạnh đến mức phải đốt lá mà hút như má tôi kể là thế nào!

Ảnh minh họa: Internet

Những mùa đông phương Nam luôn hiếm hoi, nên trong ký ức của nhiều người, ký ức về mùa đông rất rõ ràng. Như tôi, mùa đông hạnh phúc là hồi còn nhỏ, khi ba đi làm xa, bốn mẹ con ở nhà đốt một nồi lửa củi vừa để thắp sáng nhà vì cúp điện triền miên, vừa xông muỗi mà cũng là để sưởi ấm. Bữa ăn quanh cái nồi củi ấy chẳng có nhiều món, đầy tiếng chí chóe vậy mà ngon vô cùng! Cũng trong một mùa đông nhẹ nhàng, cũng cái bếp ung với khúc củi to, tôi ngồi nhìn ba lựa tôm tép trong lú mới lấy từ miệng cống vuông lên. Giữa rừng, tiếng củi cháy tí tách, tôi nhìn ba - da đen nhẻm, đầu bạc gần hết, loay hoay với mớ tôm, cá, tự nhiên thấy khói xông lên mũi, lên mắt mà cay xè…

Lớn lên, vào một mùa đông hạnh phúc khác, tôi quyết định nắm tay chàng trai mình yêu đi bên nhau, dù sau đó có những mùa đông u ám nhưng may mắn vẫn chưa phải buông tay. Nhưng mùa đông u ám nhất là khi tôi đặt tay mình vuốt mắt tiễn ba về trời, luôn dặn lòng không khóc để xin “kiếp sau cho con được làm con của ba nữa nghen”. Ngày ấy, trời cũng lạnh căm căm…

Những mùa đông phương Nam luôn ngắn ngủi, nên khi thấy trời xám xịt, hơi lạnh khe khẽ phả vào không gian, họa hoằn thì có thêm chút mưa lắc rắc cho đủ vị, người phương Nam đã vội vàng lôi ra nào áo len, áo khoác, nhâm phi ly cà phê nóng buổi sáng cho “đã” những ngày đông. Nhưng trời cũng sẽ nhanh mà nắng lên, gió chướng về thổi lồng lộng mùi Tết. Cuộc sống cứ thế mà trôi, người phương Nam lại bồi hồi nhớ những ngày đông qua…

Tâm Ngọc

Giữ bản sắc cải lương phương Nam

Không chỉ nổi tiếng bởi rừng đước, rừng tràm và con người hào sảng, Cà Mau còn là một trong những cái nôi của đờn ca tài tử, vùng đất thấm đẫm hơi thở cải lương Nam Bộ. Trải qua bao biến thiên, việc dựng lại các vở tuồng cổ cải lương tại Cà Mau hôm nay không đơn thuần là tái hiện một loại hình sân khấu, mà chính là hành trình gìn giữ “hồn cốt” văn hoá đã ăn sâu vào tâm thức người dân phương Nam.

Yêu miền cố đô

Là công chức, công tác tại Ðảng uỷ phường Tây Hoa Lư, tác giả Trường Huy (Nguyễn Xuân Trường) đến với nhiếp ảnh từ tình yêu và tâm huyết với quê hương Ninh Bình. Bằng hình ảnh, anh mong muốn lưu giữ những giá trị văn hoá, lịch sử của vùng đất cố đô.

Rộn ràng đường đua phim Tết 2026

Thị trường phim Việt Nam đang vào giai đoạn sôi động nhất khi mùa phim tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 chuẩn bị khởi chiếu. Những dự án mới nhất vừa được công bố với sự tham gia của các đạo diễn và diễn viên tên tuổi khiến khán giả háo hức chờ đợi.

Hương quê neo giữ ký ức

Trong ẩm thực Nam Bộ, có những món ăn dân dã, nhưng chỉ cần nhắc đến thôi là đủ gợi lên cả một miền ký ức, như món khoai mì hấp nước cốt dừa - món ăn tuổi thơ của rất nhiều người miền Tây.

Viện Phim Việt Nam chiếu phim hướng tới Đại hội Đảng XIV

Hướng tới Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, Viện Phim Việt Nam tổ chức Chương trình chiếu phim cách mạng từ ngày 14 - 17/1, tại Hà Nội.

Văn hoá - Thể thao - Du lịch: Động lực cho phát triển bền vững

Chiều 10/1, tại Hội nghị triển khai công tác văn hoá, thể thao và du lịch năm 2026; tổng kết Đề án “Bảo vệ và phát huy giá trị nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ tỉnh Cà Mau giai đoạn 2021-2025”, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Ngô Vũ Thăng nhấn mạnh: “Văn hoá, Thể thao và Du lịch là sức mạnh nội sinh, là động lực tinh thần quan trọng cho sự phát triển bền vững của tỉnh”.

Lưu giữ khoảnh khắc đẹp

Thích chụp những khoảnh khắc đời thường, phong cảnh... trong quá trình đi du lịch khám phá, Trần Thanh Sang bén duyên với nhiếp ảnh qua kết nối với những tay máy trẻ cùng đam mê trong tỉnh.

Kể chuyện quê hương bằng thời trang

Dưới ánh đèn rực rỡ của sàn diễn thiết kế trang phục văn hoá cấp quốc gia, những thiết kế mang hình ảnh tre Việt, bánh phồng tôm, điện gió Bạc Liêu của Phạm Hoàng Bảo hiện lên mộc mạc mà đầy dụng ý. Ít ai ngờ, tác giả của các bộ trang phục ấy là học sinh sinh năm 2009, Trường THPT Ðiền Hải, xã Long Ðiền.

Bảo tồn nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ

Trước sự phát triển mạnh mẽ của nhiều loại hình giải trí hiện đại, việc tổ chức lớp dạy đờn ca tài tử (ÐCTT) và liên hoan ÐCTT được xem là cách làm thiết thực, hiệu quả nhằm giữ gìn, lan toả và quảng bá giá trị của loại hình nghệ thuật truyền thống.

Tay súng, tay máy ghi ký ức một thời

Bà Nguyễn Thuý Liễu - nữ quay phim đầu tiên của Cà Mau, là một trong những gương mặt tiêu biểu của lực lượng nhiếp ảnh, quay phim miền Tây Nam Bộ trong kháng chiến. Những hình ảnh, thước phim của bà khắc hoạ chân thực và xúc động nỗ lực phi thường của quân, dân ta trong cuộc kháng chiến bảo vệ Tổ quốc.