Tản mạn tết xưa

Đó là những cái tết trong giai đoạn đất nước khởi đầu công cuộc đổi mới, thay da đổi thịt từng ngày. Còn chúng tôi đang học cấp I, cấp II.

Ảnh minh họa: Intetnet

Khi ngọn gió đông trở mình đánh thức những chồi xanh đang ngủ say trên cành, cơn nắng trưa cứ mải mê hong khô mấy chiếc lá vàng, mỗi sớm mai, sương vẫn nhè nhẹ giăng mờ phố xá, rồi co mình thành từng hạt long lanh, vương vấn trên cỏ hoa bên đường... thì nàng xuân liền báo tin ngày trở về bằng vài nụ mai vàng chớm nở.

Lũ trẻ trong xóm được cha mẹ chở ra chợ Bạc Liêu sắm quần áo mới (khu chợ ấy được người dân quen gọi là “chợ nhà lồng”, nơi buôn bán sầm uất nhất thị xã lúc bấy giờ). Đường phố đông đúc bởi dòng người náo nức đi chợ tết. Nhà cửa được sửa sang, trang trí cho thật đẹp để đón mùa xuân mới. Các bác nông phu hối hả vận chuyển hoa tết từ ngoại ô vào thị xã, muôn hoa cũng háo hức đợi khoe sắc, tỏa hương.

Từ ngày 23 tháng Chạp, người người bận rộn hơn với những món ẩm thực đặc trưng của tết. Nào là dưa kiệu, dưa hành, tôm khô, thịt kho trứng, mứt dừa, mứt bí, bánh bông lan… Vui nhất là gói bánh tét. Nguyên liệu đã được chuẩn bị từ khuya. Đến sáng, cả nhà thức sớm, ngồi tụm trên chiếc chiếu lớn trải ngoài hàng ba, bắt tay vào các “công đoạn” gói bánh: người mẹ khéo léo dàn đều từng lớp nếp với đậu xanh trên tấm lá chuối, rồi đặt miếng thịt mỡ làm nhân và tạo hình thân bánh; người chị thì buộc dây lác từng khoanh, tỉ mỉ hoàn tất mỗi đòn bánh. Hương thơm của nếp, đậu xanh, thịt mỡ và lá chuối hòa quyện vào nhau trong không khí ấm cúng, sum vầy…

Gói xong, bánh được xếp vô cái nồi lớn “chuyên dụng”. Ngoài vườn đã sẵn cái bếp lò, người cha mới kê bằng mấy viên gạch ống. Củi thì tận dụng từ mấy nhánh cây và bẹ dừa khô mà người em trai đã gom trước đó. Chia nhau canh củi lửa, châm nước, vừa luộc bánh vừa ăn trưa dưới bóng cây. Nhìn bầu trời trong xanh thoáng đãng, chợt xuất hiện vài cánh én chao lượn, vẽ lên không trung một dấu hiệu mùa sang.

Đúng thời khắc thiêng liêng, nhà nhà đón Giao thừa bằng những tràng pháo giòn giã, tỏa làn khói “thơm lạ” (sau này mới biết mùi khói pháo rất độc hại). Sáng mùng Một, lũ trẻ con hân hoan khoác bộ đồ mới, chúc tết ông bà. Chúng được mừng tuổi bằng những phong lì xì đỏ thắm, lại được nhâm nhi thanh kẹo thèo lèo “huyền thoại” với miếng dưa hấu đỏ tươi, rồi rủ nhau đi chơi tết vòng quanh trong xóm. Ở khu tập thể bên kia đường, hoa mai đang nở rộ trước sân. Từng cánh hoa vàng tươi rung rinh, rơi rơi lẫn vào màu xác pháo hồng bay nhẹ theo gió. Cô bé hàng xóm với đôi mắt tròn long lanh, ngồi ngắm sắc xuân tươi ngoài khung cửa sổ…

PHÚC VINH