Ươm mầm tài năng trẻ

Câu chuyện “tre đã già mà măng chưa mọc” đã tồn tại thời gian khá dài và là nỗi trăn trở của những người làm công tác bảo tồn, phát huy một loại hình nghệ thuật đã được UNESCO công nhận là di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại - đờn ca tài tử (ĐCTT). Song, những gì mà Bạc Liêu đạt được hiện nay cũng là tín hiệu đáng mừng trong việc ươm mầm tài năng trẻ để kế thừa thành quả của tiền nhân. 
Trước đây, ĐCTT giống như một hình thức sinh hoạt tự phát trong dân gian. Và việc truyền nghề cũng diễn ra tự nhiên: cha truyền con nối, người đã biết chỉ người chưa biết. Đây cũng là những cách ươm mầm tài năng tài tử. Nhưng những kiểu truyền nghề như thế không phù hợp với vị trí hiện tại của ĐCTT. Chính vì thế, Bạc Liêu đã “xắn tay áo” hành động ngay khi ĐCTT được UNESCO công nhận là di sản phi vật thể của nhân loại. Con số trên 320 học viên mà lớp dạy tài tử dành cho thiếu nhi lần đầu tiên tổ chức trên địa bàn TP. Bạc Liêu đã chứng minh sức sống mãnh liệt của loại hình này; đồng thời là minh chứng sống động về một Bạc Liêu đang tiên phong trong việc ươm mầm tài năng trẻ. Trung tâm Văn hóa tỉnh cũng vừa tổng kết các lớp dạy tài tử cho thiếu nhi ở 6 trường trên địa bàn TP. Bạc Liêu, và tặng 37 giấy khen cho các em có thành tích xuất sắc trong quá trình học ĐCTT.

Bà Trần Thúy Phượng, Phó Giám đốc Trung tâm Văn hóa tỉnh trao giấy khen cho thiếu nhi đạt thành tích xuất sắc trong quá trình học đờn ca tài tử. Ảnh: N.T

Khi bộ môn nghệ thuật ĐCTT thật sự đi sâu vào lòng người mộ điệu thì một đứa bé 3 - 4 tuổi nghêu ngao ca theo người lớn không còn là hình ảnh hiếm. Dẫu ca chưa tròn vành rõ chữ, nhưng các em đã sớm nắm được nhịp nhàng, lớp lang của các bài bản. Theo những người trực tiếp đứng lớp dạy ĐCTT cho thiếu nhi thì những điệu lý, câu rao theo đờn hoặc một số bản có làn hơi nhẹ nhàng như Nam xuân, Nam ai…, các em làm khá tốt, họ không khỏi ngạc nhiên trước mức độ tiếp thu khá nhanh nhạy của các em. Chị Bùi Thị Tâm (nghệ danh Thu Tâm) bày tỏ: “Nhiều em có tố chất sẵn nên việc truyền đạt cũng nhanh và dễ dàng hơn. Thấy các em thiếu nhi yêu thích bộ môn nghệ thuật này, những nghệ nhân như tôi cảm thấy vui lắm”. Em Nguyễn Thị Tâm Đan (học sinh lớp 4/8, Trường tiểu học Phùng Ngọc Liêm) bật mí: “Ở nhà con nghe mẹ ca, rồi tập dượt các chương trình với mọi người, con thích nên ca theo. Con ca được bản Dạ cổ hoài lang và vài bài điệu Nam xuân rồi. Lớn lên con muốn theo nghề ca tài tử”. Lớp dạy tài tử dành cho thiếu nhi ở các trường tiểu học trên địa bàn TP. Bạc Liêu là tín hiệu đầu tiên mà ngành chức năng tiệm cận đến chuyện ươm mầm cho tài năng trẻ. Khi biết được có lớp học này, tiến sĩ Mai Mỹ Duyên (Trường đại học Văn hóa TP. HCM) đã bày tỏ: “Theo tôi được biết, chưa có tỉnh nào làm được việc bảo tồn ĐCTT như Bạc Liêu. Lớp dạy tài tử dành cho thiếu nhi là một hoạt động rất hay. Bạc Liêu đã mở ra hướng mới trong việc bảo tồn ĐCTT”.
Năm 2015, Bạc Liêu cũng tổ chức thành công một chương trình truyền hình thực tế với mong muốn tìm kiếm tài năng trẻ yêu thích ĐCTT. Cuộc thi “Giọng ca nhí - Hò Xự Xang Xê Cống” đã giúp “nhặt” ra một tài năng nhí thực thụ ở vùng đất mệnh danh là một trong những “chiếc nôi” của ĐCTT này. Em Đặng Tú Sương với vóc dáng “mình hạc xương mai” nổi lên như một hiện tượng thời điểm cuộc thi diễn ra. Dẫu không đoạt ngôi vị Quán quân, nhưng Tú Sương hiện là cái tên xuất hiện đầu tiên mà Bạc Liêu chọn lựa giọng ca nhí tham gia tranh tài cùng tỉnh bạn. Festival ĐCTT quốc gia lần thứ 2 - Bình Dương 2017 sắp diễn ra sẽ có sự góp mặt của Tú Sương như đại diện của thế hệ kế thừa đầy tiềm năng. 
Tú Sương chỉ là một điển hình mà Bạc Liêu đã đào tạo và ươm mầm tài năng trẻ. Trong tương lai gần, nơi này sẽ có ngày càng nhiều tài năng nhí bởi những trái tim tâm huyết với công tác “ươm mầm”!
Ngọc Vũ